You are on page 1of 91

ЕВРОПЫН

ХОЛБООНЫ
ТМБССДТ-1

МЭРГЭЖЛИЙН БОЛОВСРОЛ, СУРГАЛТЫН БОДЛОГО

ЗОХИЦУУЛАЛТЫН ГАЗАР

МЭРГЭЖЛИЙН БОЛОВСРОЛ, СУРГАЛТ. ЕРӨНХИЙ ШААРДЛАГА

MNS 6541 : 2015

Салбарын нэр: Салбар дундын

Мэргэжлийн нэр: Гагнуурчин

Мэргэжлийн индекс: IМ 7212-14

Мэргэшлийн түвшин: II-VI

УЛААНБААТАР ХОТ

2016 он

1
2
АГУУЛГА

Хуудас
ӨМНӨХ ҮГ 3

1 Зорилго 4
2 Хамрах хүрээ 4

3 Норматив ишлэл 4

4 Нэр томъѐо, тодорхойлолт 5-6

5 Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын агуулгад тавигдах 7-118


шаардлага

5.2. Сургалтын агуулга, хугацаа 119

6 Сургалтын хэлбэр 119

7 Сургалтын үнэлгээнд тавигдах шаардлага 119

8 “Гагнуур”-ийн мэргэжлээр элсэгчдэд тавигдах шаардлага 120

9 Багшид тавигдах шаардлага 120

10 Сургалтын орчинд тавигдах шаардлага 120

11 Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгслийн жагсаалт 121-135

12 Стандартад хэрэглэсэн товчлол, товч хэллэг 136

3
4
ӨМНӨХ ҮГ

Хөдөлмөрийн зах зээлийн эрэлт, ажил олгогчийн шаардлагад нийцүүлэн, шинэ технологи
эзэмших, нутагшуулах, өрсөлдөх чадвар бүхий мэргэжилтэй ажилтан бэлтгэх, ур чадварын
түвшний тогтолцоог бүрдүүлэх зорилготойгоор “Гагнуурчин” мэргэжлийн боловсрол сургалтын
стандартыг шинээр боловсруулсан. Тус стандартыг боловсруулахдаа Гагнуурчин болон
гагнуурын инженер техникийн ажилтан нарыг мэргэшүүлэх эрх олгох дүрэм, АОЭНХ-ны
хамтран мэргэжлийн боловсрол, сургалтын мэргэшлийн түвшний загварын дагуу
боловсруулсан “Гагнуурчин”-ний ажил мэргэжлийн лавлахыг үндэслэсэн болно.

Энэхүү стандартыг Хөдөлмөрийн Яамны Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын бодлого


зохицуулалтын газрын ахлах мэрэгжилтэн Р.Эрдэнэтуяа, Монголын материал судлал,
гагнуурын нийгэмлэгийн мэргэжилтэн Д.Нямсүрэн, Герман Монголын МСҮТ-ийн сургалтын
менежер Ч.Оюунцэцэг, Түлш Эрчим хүчний яамны эрчим хүчний хөгжлийн төвийн нэгдсэн
лабораторын ахлах инженер, техникийн ухааны доктор (Ph.) Ж.Төмөрхуяг, Монголын
материал судлал, гагнуурын нийгэмлэгийн мэргэжилтэн Д.Нямсүрэн, Монгол-Солонгосын
Политехник Коллежийн гагнуурын мэргэжлийн багш, үндэсний сургагч, МУ-ын Зөвлөх багш
Ч.Алтанцэцэг, ШУТИС. МехТС.МСҮТ-ийн гагнуурын мэргэжлийн багш И.Ууганцэцэг, Герман
Монголын МСҮТ-ийн гагнуурын мэргэжлийн багш Б.Алдарцогт, Монгол-Солонгосын
Политехник Коллежийн гагнуурын мэргэжлийн багш Л.Ганбаатар, Гагнуурын мэргэжлийн чиг
баримжаа олгох ЕБ-ын 61-р дунд сургуулийн технологийн багш Т.Пүрэвсүрэн, Герман
Монголын МСҮТ-ийн гагнуурын мэргэжлийн багш Н.Ганхуяг, ДЦС-IV ТӨХК засварын цехийн
механик инженер О.Батсуурь, ДЦС-III ТӨХК гагнуурын лаборатрийн инженер Б.Эрхэмбаяр,
ДЦС-III ТӨХК сургалтын инженер Д.Баярмагнай нарын бүрэлдэхүүнтэй ажлын хэсэг
боловсруулж, нийт 24 аж ахуйн нэгж, МБС-ын 9 байгууллагын 109 ажил олгогчид болон
мэргэжлийн багш нараар 6 удаа хэлэлцүүлсэн.

5
6
1. Зорилго
Энэхүү стандартын зорилго нь хөдөлмөрийн зах зээлийн эрэлт хэрэгцээ, ажил
олгогчийн шаардлагыг хангахуйц, мэргэшлийн түвшний тогтолцоотой уялдсан уян хатан
сургалтыг “Гагнуурчин” мэргэжлээр зохион байгуулах мэргэжлийн боловсрол, сургалтын
агуулга, орчин, багшийн мэргэшил, үнэлгээнд тавигдах үндсэн шаардлагыг тогтооход
оршино.

2. Хамрах хүрээ
Энэхүү стандартыг “Гагнуурчин” мэргэжлээр мэргэжлийн боловсрол, сургалт эрхлэн явуулж
буй өмчийн бүх хэлбэрийн байгууллага, нийгмийн түнш, багш, суралцагч, судлаач,
мэргэжлийн боловсрол, сургалтын асуудлаарх төрийн удирдлага, аргазүй, хяналтыг
хэрэгжүүлэгч байгууллагууд хэрэглэнэ.

3. Норматив ишлэл
Энэхүү стандартад олон улсын болон үндэсний стандарт, баримт бичгийг иш татаж
хэрэглэсэн болно. Хэрэв эдгээр баримт бичгүүдэд өөрчлөлт орсон тохиолдолд хамгийн
сүүлчийн албан ѐсны хэвлэлийг хэрэглэнэ. Үүнд:

3.1 MNS 1-1:2006 Монгол улсын стандартчиллын тогтолцоо. 1-р хэсэг


3.2 MNS 1-2:2006 Монгол улсын стандартчиллын тогтолцоо. 2-р хэсэг
3.3 MNS 5742:2007 Номын сангийн орчны нөхцөл, үйл ажиллагаанд тавигдах
шаардлага
3.4 MNS 5566:2005 Аж ахуйн нэгж байгууллага, барилга байгууламжид зайлшгүй байх
шаардлагатай гал унтраах анхан шатны багаж хэрэгслийн норм
3.5 MNS 4990:2000 Хөдөлмөрийн аюулгүй ажиллагаа, эрүүл ахуй
3.6 MNS 6223-1: 2010 Барилгын ажилчдын мэргэжлийн стандарт.
3.7 БНбД-II-66-88 "Сургалт-хүмүүжлийн барилгын зураг төсөл зохиох нэгдсэн норм"
3.8 БНбД 21-01-02 Барилга, байгууламжийн галын аюулгүйн байдал
3.8 MNS ЕN 287-1 : 2001
3.9 ISO 9606-1 Олон улсын норм стандарт
3.10 Гагнуурын ажил үйлчилгээтэй холбоотой стандартын эмхтгэл
3.11 Хөдөлмөрийн хууль болон бусад холбогдох хууль, дүрэм, журам
3.12 ОХУ-ын Гагнуурчны мэргэжлийн стандарт. №701н 2013 г.

7
4. Нэр томъёо, тодорхойлолт

4.1
албан боловсрол
боловсролын албан ѐсны байгууллагаар дамжуулж, суралцагчийн ерөнхий болон мэргэжлийн
зохих түвшний боловсрол эзэмших хэрэгцээг хангадаг боловсролын зохион байгуулагдсан үйл
ажиллагааг;
4.2
мэргэжил
тодорхой ажил, хөдөлмөр эрхлэхэд шаардагдах мэдлэг, чадвар, дадлын цогцыг;

4.3
мэргэшил
тодорхой мэргэжлийн хүрээнд ажил гүйцэтгэхэд шаардагдах мэргэжлийн мэдлэг, чадвар,
дадлын түвшинг;

4.4
мэргэжлийн боловсрол
тодорхой мэргэжлийн үйл ажиллагааг гүйцэтгэх хэрэгцээнд нийцүүлж зохион байгуулалттай
сургалтаар эзэмшүүлсэн мэргэжлийн мэдлэг, ур чадвар, хөдөлмөрийн болон харилцааны
соѐлын төлөвшлийг;

4.5
техникийн боловсрол
техник, технологийн үйл ажиллагааг гүйцэтгэх, удирдах хэрэгцээнд нийцүүлж зохион
байгуулалттай сургалтаар эзэмшүүлсэн үйлдвэрлэл, техник, технологийн мэргэжлийн мэдлэг,
ур чадвар, хөдөлмөрийн болон харилцааны соѐлын төлөвшлийг;

4.6
мэргэжлийн суурь чадвар
нийгмийн харилцаанд оролцоход шаардагдах мэдлэг, чадвар, төлөвшлийг;

4.7
мэргэшлийн түвшин
ажилтны эзэмших мэдлэг, чадвар, гүйцэтгэх ажил үүргийн төлөвшил, хариуцлага, хандлагын
хүрээг стандартаар тодорхойлсон мэргэшлийн шатлалыг;

4.8
чадамжид суурилсан сургалт
мэргэжлийн боловсрол сургалтаар ажлын байранд тухайн ажлыг ажил, мэргэжлийн
стандартын дагуу гүйцэтгэхийн тулд эзэмших шаардлагатай мэдлэг, ур чадвар, хандлагыг
олгох, төлөвшүүлэхэд чиглэсэн сургалт;

4.9
чадамжид суурилсан үнэлгээ
суралцагч ажил, үүргийг мэргэжлийн дэлгэрэнгүй тодорхойлолтад нийцүүлэн зөв, нямбай
хийж гүйцэтгэж байгаа эсэхийг чадамжийн нэгжийн хүрээнд боловсруулсан гүйцэтгэлийн
шалгуур үзүүлэлтийн дагуу нотолгоонд суурилан, үнэлгээ хийж, баримтжуулах үйл явц;

8
4.10
чадамж
хөдөлмөрийн орчинд ажил олгогчийн зүгээс тавигдах мэргэжлийн шаардлагыг биелүүлэх
түвшинд суралцагчийн эзэмшсэн байвал зохих мэдлэг, чадвар, дадал, хөдөлмөрийн соѐлын
төлөвшлийг;

4.11
чадамжийн нэгж
үндэсний хэмжээнд хүлээн зөвшөөрөгддөг гүйцэтгэлийн үнэлэмжийн хамгийн бага нэгж бөгөөд
ихэвчлэн үр дүнгээр хэмжигддэг. Тодорхой ажил үүргийг гүйцэтгэхэд шаардагдах мэдлэг, ур
чадвар, хандлагыг;

4.12
чадамжийн элемент
чадамжийн нэгжийн дагуу гүйцэтгэх ѐстой ажлын гол хэсгүүд буюу ажилбарыг хийж
гүйцэтгэхэд шаардлагатай гол үе шатууд. Элементүүд нь тодорхой ажлыг гүйцэтгэхэд
хэрэгцээтэй үйлдлүүдийг тодорхойлдог;

4.13
гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
чадамжийн нэгж болон элементүүдийг тавигдсан стандартын дагуу гүйцэтгэх шалгуур;

4.14
үнэлгээний төлөвлөгөө
зорилтот бүлгийг ямар чадамжийн нэгжийн шалгуур үзүүлэлтийн дагуу хэзээ, хаана, хэрхэн
яаж үнэлэхийг төлөвлөсөн баримт бичиг;

4.15
чадамжийн нэгжийн үнэлгээ
тухайн хувь хүн чадамжийн стандартыг хангаж буй эсэхийг тодорхойлохын тулд нотлох
материал, мэдээлэл цуглуулж холбогдох үнэлэлт, дүгнэлт гаргах үйл явц;

4.16
чадамжийн багц
ажилтан мэргэжлийн дэлгэрэнгүй тодорхойлолтад нийцүүлж, хөдөлмөрийн чиг үүргийн
чанартай гүйцэтгэлийг хангахад шаардагдах мэдлэг, чадвар, туршлага харилцааны багц;

4.17
багц цаг
дээд болон мэргэжлийн боловсролын агуулгын багтаамжийг хэмжих нэгжийг.

9
5. Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын агуулгад тавих шаардлага

5.1 Сургалтын агуулга

5.1.1 Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын агуулга нь “Гагнуурчин” мэргэжилд хамаарах


чадамжийн нэгжүүдээс бүрдэнэ. Чадамжийн нэгжийг “Гагнуурчин” мэргэжлийн ажил
мэргэжлийн тодорхойлолтод (лавлах) тусгагдсан мэргэжлийн үүрэг, ажилбаруудад
тулгуурлан боловсруулсан.
5.1.2 Ажил мэргэжлийн үүрэг, ажилбаруудыг DACUM (ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх)
аргаар тодорхойлж, ажил олгогч, мэргэжлийн холбоодтой хамтран боловсруулсан.
5.1.3 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээнээс “Гагнуурчин” мэргэжлийн чадамжийн нэгжийн
жагсаалтыг тодорхойлж гаргасан.

ЧАДАМЖИЙН НЭГЖИЙН ЖАГСААЛТ

Чадамжийн
д/д Чадамжийн нэгжийн нэр
нэгжийн код
1 Гагнуурын ерөнхий технологийн мэдлэг эзэмших IM 7212-14-01-201
Гагнуурчны хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйг хангаж
2 IM 7212-14-02-201
ажиллах
3 Металыг сонгож ашиглах IM 7212-14-03-201
4 Ажлын зураг уншиж хэмжих шалгах багаж ашиглах IM 7212-14-04-201
5 Гагнуурын ажилд бэлтгэх IM 7212-14-05-201
6 Цахилгаан нумаар хэвтээ байрлалд гагнах (РА, РВ) IM 7212-14-06-201
7 Цахилгаан техникийн үндэс судлах IM 7212-14-07-201
8 Эмнэлэгийн анхан шатны тусламж үзүүлэх IM 7212-14-08-201
9 Мэргэжлийн англи хэл эзэмших IM 7212-14-09-201
10 Хагас автоматаар хэвтээ байрлалд гагнах (РА, РВ) IM 7212-22-01-201
11 Хийн гагнуураар хэвтээ байрлалд гагнах IM 7212-18-01-201
12 Цахилгаан гар нуман гагнуураар бага нүүрстөрөгчит ганг гагнах IM 7212-14-01-301
Хагас автоматаар бага чанаржуулсан ганг таазнаас бусад
13 IM 7212-22-01-301
байрлалд гагнах
Хийн гагнуураар бага нүүрстөрөгчит ганг таазнаас бусад
14 IM 7212-18-01-301
байрлалд гагнах
15 Аргон гагнуураар хэвтээ байрлалд гагнах (РА, РВ) IM 7212-21-01-301
Металыг хүчилтөрөгч -ацетилен, ацетиленийг орлох хий,
16 IM 7212-18-01-301
шингэнээр зүсэх
17 Плазмаар зүсэх IM 7212-27-01-301
Цахилгаан нуман гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах
18 IM 7212-14-01-401
(РА, РВ, PG, PF, PD)
Хагас автомат гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах (РА,
19 IM 7212-22-01-401
РВ, PС, PF, PD, PG, PE)
Хийн гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах (РА, РВ, PС,
20 IM 7212-18-01-401
PF, PD, PG, PE)
Аргон нуман гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах (РА, РВ,
21 IM 7212-21-02-401
PС, PF, PD, PG, PE)
Цахилгаан нуман гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр
22 IM 7212-14-01-501
чанаржуулсан ган, өнгөт метал гагнах
Хагас автомат гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр
23 IM 7212-22-01-501
чанаржуулсан ган, өнгөт метал гагнах
Хийн гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр чанаржуулсан ган,
24 IM 7212-18-01-501
өнгөт метал гагнах
10
Аргон нуман гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр
25 IM 7212-21-01-501
чанаржуулсан ган, өнгөт метал гагнах
26 Жацан дор гагнах IM 7212-23-02-501
Цахилгаан нуман гагнуураар өндөр даралт, температурт
27 IM 7212-14-01-601
ажиллах уур усны шугам хоолойг гагнах
Хагас автомат гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах
28 IM 7212-22-01-601
уур усны шугам хоолойг гагнах
Хийн гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах уур усны
29 IM 7212-18-01-601
шугам хоолойг гагнах
Аргон нуман гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах
30 IM 7212-21-01-601
уур усны шугам хоолойг гагнах

5.1.4 Мэргэшлийн II -VI түвшинд чадамжийн нэгжүүдийг багцалж гаргасан. Ажил мэргэжлийн
тодорхойлолт дахь мэргэшлийн түвшинтэй уялдуулан 5.1.2-д заасан чадамжийн
нэгжийн жагсаалтыг мэргэшлийн түвшин тус бүрт харгалзуулж боловсруулсан. Үүнд:
- Гагнуурчин мэргэжил нь II, III, IV, V, VI түвшинтэй байна.
- Түвшин бүрт хамаарах чадамжийн нэгжүүдийг тодорхойлсон.
5.1.5 Чадамжийн нэгжүүдийг мэргэшлийн түвшинд харгалзуулсныг А хавсралтын А.1-р
маягтын дагуу тодорхойлсон. Чадамжийн нэгжийн гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлтийг
боловсруулсан.

11
А хавсралт, А.1-р маягт

Чадамжийн нэгжийг мэргэшлийн II түвшинд харгалзуулсан байдал

Чадамжийн
д/д Гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
нэгжийн нэр
1.1 Гагнуурын үүсэл хөгжил судлах
1.2 Гагнуурын төрлүүдийг харьцуулан жиших
1.3 ISO 9606-1 Олон улсын норм стандартыг судлах
1.4 Гагнуурчинд тавигдах шаардлага судлах
1.5 Цахилгаан нумын бүтэц тайлбарлах
1.6 Цахилгаан нумын төрлүүдийг харьцуулан жиших
1.7 Гагнуурын оѐоны бүтэц судлах
Гагнуурын 1.8 Метал оѐонд нөлөөлөх хортой хольцуудыг судлах
ерөнхий 1.9 Метал оѐог чанаржуулан хамгаалах арга судлах
1 технологийн 1.10 Гагнуурын холболтыг харьцуулан судлах
мэдлэг 1.11 Гагнуурын оѐоны төрлийг нэрлэж таних
эзэмших 1.12 Гагналтын оѐосны тэмдэглэгээ мэдэх
1.13 Гагнуурын оѐоны бат бэхийн тооцоо хийх
1.14 Хэв гажилт, дотоод хүчдэл үүсэх шалтгааныг тодорхойлох
1.15 Хэв гажилт, дотоод хүчдэлээс сэргийлэх, багасгаж арилгах
аргуудыг судлах
1.16 Гагнуурын оѐдолд согог үүсэх шалтгааныг тодорхойлох
1.17 Гагнуурын оѐдолд үүссэн согогийг арилгах аргуудыг эзэмших

2.1 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн хуулийг ажлын


байранд мөрдөж хэрэгжүүлэх
2.2 Эрүүл мэндийн үзлэгт хамрагдах
2.3 Хувийн хамгаалах хэрэгсэл, ажлын хувцас зааврын дагуу
өмсөж хэрэглэх
2.4 Гагнуурчны ажлын байрыг цехийн нөхцөлд зохион байгуулах
2.5 Гагнуурчны ажлын байрыг цехийн бус нөхцөлд зохион
Гагнуурчны
байгуулах
хөдөлмөрийн
2.6 Ажлын байранд агааржуулалт хийх
аюулгүй
2 2.7 Ажлын байрны гэрэлтүүлэг тохируулах
байдал, эрүүл
2.8 Үйлвэрлэлийн дуу чимээ, доргионоос сэргийлэх
ахуйг хангаж
2.9 Ажлын байрыг тусгаарлах
ажиллах
2.10Аюулгүй ажиллагааны тэмдэг, тэмдэглэгээ таних
2.11 Ажлын байрны аюул, эрсдлийг тодорхойлох
2.12 Ажлын байрны аюул эрсдлийг үнэлэх
2.13 Ажлын байрны аюул, эрсдлийг хянах
2.14 Галаас урьдчилан сэргийлэх дүрэм, журмыг мөрдөж ажиллах
2.15 Галын хор, багаж хэрэгслийг зааврын дагуу ашиглах

3.1 Метал ба метал бишийн дотоод бүтцийн ялгааг харьцуулах


3.2 Металын хайлшийг судлах
3.3 Металын физик шинж чанарыг тодорхойлох
Металыг 3.4 Металын хими шинж чанарыг судлах
3 сонгож 3.5 Металын механик шинж чанарыг тодорхойлох
ашиглах 3.6 Металын технологийн шинж чанарыг харьцуулан судлах
3.7 Ширэм үйлдвэрлэх түүхий эд, материал тэдгээрийн үүрэг, ач
холбогдол судлах
3.8 Ширэмний ангилал, марк унших
12
3.9 Ширэмний үйлдвэрлэлийн процесс судлах
3.10 Ширэмний хэрэглээг тодорхойлох
3.11Ган үйлдвэрлэх үйлдвэрлэлийн арга судлах
3.12 Нүүрстөрөгчит гангийн шинж чанар судлах
3.13 Чанаржуулсан ганг нүүрстөрөгчит гантай харьцуулан судлах
3.14 Гангийн марк унших
3.15 Гангийн чанаржуулагч элементүүдийн үүрэг судлан
харьцуулах
3.16 Зэс түүний хайлшийг ялгах
3.17 Хөнгөн цагаан түүний хайлшийн хэрэглээг судлах
3.18 Магнийн шинж чанар, хэрэглээг тодорхойлон судлах
3.19 Титаны шинж чанарыг бусад өнгөт металтай харьцуулан
судлах
3.20 Металыг зэврэлтээс хамгаалах
3.21 Полимер материалыг судлах
4.1 Хэмжих нэгжүүдийг мэдэж харьцуулан жиших
4.2 Масштаб унших
Ажлын зураг
4.3 Ажлын зургаас зураасыг унших
уншиж
4.4 Ажлын зургаас материалын түүвэр гаргах
4 хэмжих
4.5 Ажлын зургаас гагнуурын оѐосны тэмдэглэгээг унших
шалгах багаж
4.6 Хэмжилтийн багаж ашиглаж хэмжилт хийх
ашиглах
4.7 Шалгах багаж, хэрэгсэл ашиглах
4.8 Ажлын зураг зурах
5.1 Гагнуурын ажилд бэлтгэх үеийн ХАБЭА-г хангаж ажиллах
5.2 Металын бохирдлыг тодорхойлох
5.3 Металыг бохирдлоос цэвэрлэх
5.4 Металыг тэгшлэх
5.5 Ажлын зургийн дагуу металд тэмдэглэгээ хийх
Гагнуурын 5.6 Металыг хөрөөдөх, таслах
5
ажилд бэлтгэх 5.7 Металыг нүхлэх
5.8 Металыг өнгөлөх, хуурайдах
5.9 Металд ирмэгийн боловсруулалт хийх
5.10 Бэлдэцийг ажлын зургийн дагуу угсрах
5.11 Угсралтын тоног төхөөрөмж ашиглах
5.12 Торгоолт хийх
6.1. Тоног төхөөрөмжийг ажилд бэлтгэх, ашиглах үеийн ХАБЭА-г
мөрдөж ажиллах
6.2. Цахилгаан нумаар гагнах үед хувийн хамгаалах хэрэгслийг
зааврын дагуу өмсөж хэрэглэх
6.3. Хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийг ажил бэлтгэх
6.4. Тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
6.5. Газардуулгыг шалгах
Цахилгаан 6.6. Электродын төрөл тодорхойлох
нумаар хэвтээ 6.7. Электродын марк унших
6
байрлалд 6.8. Электродын олон улсын стандартыг харьцуулж ашиглах
гагнах (РА, РВ 6.9. Хайлдаг электордын бүрхүүлийн үүрэг дурдах
6.10. Электродын найрлага дахь чанаржуулагч элементийн нөлөөг
харьцуулах
6.11. Металын марк, төрөлөөс хамааруулан электрод сонгох
6.12. Металлын зузаанаас хамааруулж электродын диаметр сонгох
маркийг сонгох
6.13. Электродны төрөл, голчоос хамааруулж гүйдлийн
хүчийг сонгох
13
6.14. Гүйдлийн туйл сонгох
6.15. Нумын урт тохируулах
6.16. Гагнуурын хурд тохируулах
6.17. Электродын налалтын өнцөг тохируулах
6.18. Ирмэг засалт болон орон зайн байрлалаас хамааруулж
электродын хөдөлгөөн сонгох
6.19. Хэвтээ байрлалд 3 мм хүртлэх зузаантай хавтан төмрийг
тулгаж нэг талаас нь гагнах
6.20. Хэвтээ байрлалд 8 мм хүртлэх зузаантай хавтан төмрийг
хоѐр талаас нь гагнах
6.21. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо нэг талаас гагнах
6.22. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐог хоѐр талаас гагнах
6.23. Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
6.24. Цахилгаан нуман гагнуурын хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийн
бүтэц судлах
6.25. Гагнуурын симуляторын орчинд ажиллах үеийн ХАБЭА-г
мөрдөж ажиллах
6.26. Гагнуурын симуляторыг ажилд бэлтгэн тохируулах
6.27. Гагнуурын симулятороор доод байрлалд цахилгаан нуман
гагнуураар тулгаж гагнах
7.1. Тогтмол гүйдлийн цахилгаан хэлхээний бүтэц ангилал нэрлэх
7.2. Дамжуулагчийн эсэргүүцлийг Омын хуулиар тодорхойлох
7.3. Цахилгаан гүйдлийн ажил ба чадлыг тодорхойлох
7.4. Эсэргүүцлийн цуваа холболтыг тайлбарлах
Цахилгаан
7.5. Эсэргүүцлийн зэрэгцээ холболтыг цуваа холболттой
7 техникийн
харьцуулан тайлбарлах
үндэс судлах
7.6. Эсэргүүцлийг холимог холбох
7.7. Хувьсах гүйдлийн мөн чанарыг тайлбарлах
7.8. Хувьсах гүйдлийн фаз, фазын зөрүүг тодорхойлох
7.9. Соронзон хэлхээг тодорхойлох
8.1 Цахилгаан гүйдлийг салгах
8.2 Нэрвэгдэгчийг зөв байрлуулах
8.3 Нэрвэгдэлтийн зэргийг тодорхойлох
8.4 Зүрхний цохилтыг шалгах
8.5 Хиймэл амьсгал хийх
8.6 Зүрхэнд иллэг хийх
8.7 Арьсны өнгийг шалгах
8.8 Хүүхэн харааг шалгах
8.9 Түргэн тусламж дуудах
Эмнэлэгийн
8.10 Түлэгдэлт үүсгэж байгаа голомтоос зайлуулах
анхан шатны
8 8.11 Түлэгдэлтийн зэргийг тогтоох
тусламж
8.12 Түлэгдсэн хэсэгт наалдсан хувцасыг хайчилж авах
үзүүлэх
8.13 Түлэгдсэн хэсгийг тохирсон уусмал буюу цэвэр усаар угааж
цэвэрлэх
8.14 Чиг барьж боох,сойлт хийх
8.15 Цус алдалтын үед даралттай боолт хийх
8.16 Чангалуур тавих
8.17 Химийн бодисоор хордсон хүний хордлого тайлах
8.18 Няцарсан хэсэгт хүйтэн жин тавих
8.19 Хөдөлгөөнийг хязгаарлах
8.20 Гэмтсэн мөчийг өндөрлөх
Мэргэжлийн 9.1 Гагнуурын төрлийг англиар нэрлэх
9
англи хэл 9.2 Гагнуурын холболтын төрлийг харьцуулан тоочих
14
эзэмших 9.3 Гануурын оѐдлын төрлийг нэрлэх
9.4 Гагнах арга,орон зайн байрлалыг дурдах
9.5 Гагнуурын тоног төхөөрөмжийг нэрлэх
9.6 Гагнуурт хэрэглэгдэх үйл үгийг тоочих
9.10 Цахим толь ашиглах
9.11 Толь бичиг ашиглан орчуулга хийх
10.1. Хагас автоматаар гагнах үеийн ХАБЭА-г хангаж ажиллах
10.2. Хагас автоматаар гагнах үед хувийн хамгаалах хэрэгслийг
бүрэн зөв хэрэглэх
10.3. Цахилгаан гагнуурын тэжээгүүр сонгох
10.4. Тэжээгүүрийн ажиллагааг шалгах
10.5. Хамгаалах хийн (нүүрсхүчлийн хийн) баллоныг
редукторын хамт тэжээгүүрт холбох
10.6. Цоргиур хошууг тэжээгүүрт холбох
10.7. Металын зузаанаас хамааруулж электродын голчийг
сонгох
10.8. Металын найрлагаас хамаарч электродны төрөл
маркийг сонгох
10.9. Нумын уртыг тохируулах
Хагас 10.10. Гагнуурын хурд тохируулах
автоматаар 10.11. Цоргиур хошууны налалтын өнцгийг тохируулах
хэвтээ 10.12. Хамгаалалтын хийн өгөлтийн хэмжээг тохируулах
10
байрлалд 10.13. Хагас автомат гагнуурын электродны утас сонгох
гагнах (РА, 10.14. Электродын өгөлтийн хурд тохируулах
РВ) 10.15. Хамгаалах хийн хэрэглээ, үүрэг нэрлэх
10.16. Ирмэг засалт болон орон зайн байрлалаас хамааруулж
цоргиур хошууны хөдөлгөөн сонгох
10.17. Гагнагдах метал хоорондын зай тохируулан авах
10.18. Бэлдэцийг хагас автоматаар хэвтээ байрлалд нэг ба хоѐр
талаас торгоох
10.19. Хагас автоматаар 1-3 мм зузаантай металыг нэг талаас нь
гагнах
10.20. Хагас автоматаар металыг хоѐр талаас нь гагнах
10.21. Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг хагас
автоматаар тулгаж гагнах
10.22. Хагас автоматаар булангийн оѐдол гагнах
10.23. Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
10.24. Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийн шалтгаан илрүүлэх
11.1. Хийгээр гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг хангаж ажиллах
11.2. Хий хадгалах баллоны төрөл тэдгээрийг ялгах
11.3. Хий хадгалах баллоны ашиглалтын заавар уншиж мөрдөх
11.4. Редукторын төрөл нэрлэх, ялгаж таних
11.5. Ацетилены баллонд редуктор угсрах
Хийн 11.6. Хүчилтөрөгчийн баллонд редуктор угсрах
гагнуураар 11.7. Редукторын ажиллагааг шалгах
11 хэвтээ 11.8. Хий дамжуулах уян хоолойг өнгөөр ялгах
байрлалд 11.9. Хий дамжуулах уян хоолойн бүрэн бүтэн байдлыг шалгах
гагнах 11.10. Үл буцах хавхлагыг хийн уян хоолойд байрлуулан холбох
11.11. Ацетилены генераторын бүтэц, ажиллах зарчим тайлбарлах
11.12. Ацетилены генераторыг цэнэглэх
11.13. Хийн гагнуурын гагнагч хошууг уян хоолойд холбох
11.14. Хийн гагнуурын дөл асааж тохируулах
11.15. Хийн гагнуураар 2-3 мм зузаантай металыг торгоох
15
11.16. Хийн гагнуурын дөлийг хааж унтраах
11.17. Хийн гагнуурын тоног төхөөрөмжийг дарааллын дагуу
ажиллагаанаас гаргаж хураах
11.18. Ажлын байрыг цэвэрлэх
11.19. Кальцийн карбидаас ацетиленыг гаргаж авах
11.20. Хийн гагнуурт бура ,тунсааг хэрэглэх
11.21. Гагнагдах металын төрлөөс хамаарч суултын утасны марк
сонгох
11.22. Металлын зузаанаас хамааруулж суултын утасны голч
сонгох
11.23. Гагнуурын дөл тохируулах
11.24. Гагналтын хурд тохируулах
11.25. Гагнагч хошууны налалтын өнцөг тохируулж гагнах
11.26. Суултын утасны налалт тохируулан барих
11.27. Хэвтээ байрлалд 1-3 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг
тулгаж нэг талаас нь гагнах
11.28. Хэвтээ байрлалд 3-5 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг
хоѐр талаас нь гагнах
11.29. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо нэг талаас гагнах
11.30. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐог хоѐр талаас гагнах
11.31. Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах

16
Чадамжийн нэгжийг мэргэшлийн III түвшинд харгалзуулсан байдал

Чадамжийн
д/д Гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
нэгжийн нэр
1.1 Цахилгаан гар нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-н
шаардлагыг хангаж ажиллах
1.2 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 5-8 мм зузаантай Ү маягийн
ирмэгийн засалт бүхий хавтан төмрийг торгоох
1.3 Язгуур оѐдлыг 60-900 –ийн босоо байрлалд тулгаж гагнах
1.4 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 5-8 мм зузаантай Ү маягийн
ирмэгийн засалт бүхий хавтан төмрийг 60-900 –ийн босоо
байрлалд дороос дээш нь өгсөөж гагнах
1.5 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 90-1200 -д дороос дээш нь
өгсөөж гагнах
1.6 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-900 налууд
нэг үеэр гагнах
1.7 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-900
Цахилгаан гар
байрлалд олон үеэр гагнах
нуман
1.8 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 60-900 байрлалд булангийн
гагнуураар
1 оѐо гагнах
бага
1.9 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 90-1200 -д дороос дээш нь
нүүрстөрөгчит
өгсөөж булангийн оѐо гагнах
ганг гагнах
1.10 Хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг нэг үеэр тулгаж зүүнээс
баруун тийш гагнах
1.11 Хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг олон үеэр тулгаж
баруунаас зүүн тийш гагнах
1.12 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог зүүнээс баруун тийш
тулгаж гагнах
1.13 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог баруунаас зүүн тийш
тулгаж гагнах
1.14 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг булангийн оѐо
хөндлөн байрлалд гагнах
1.15 Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
1.16 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг илрүүлэх
1.17 Оѐдолд гарсан согог засах
2.1. Хагас автомат гагнуураар ажиллах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж
ажиллах
2.2. Хагас автомат гагнуураар гагнах үед хувийн хамгаалах
хэрэгслийг зааврын дагуу өмсөж хэрэглэх
2.3. Хагас автоматаар 1-5 мм хүртлэх зузаантай хавтан төмрийг
Хагас
2.4. булангийн холболтоор торгоож гагнах
автоматаар
2.5. Хагас автоматаар 1-5 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг
бага
босоо байрлалд тулгаж гагнах
чанаржуулсан
2 2.6. Хагас автоматаар 1-5 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг
ганг таазнаас
босоо байрлалд булангийн оѐдлоор доороос дээш нь өгсөөж
бусад
гагнах
байрлалд
2.7. Хагас автоматаар 5-8 мм зузаантай Ү, К, Х маягийн ирмэгийн
гагнах
засалт бүхий хавтан төмрийг босоо байрлалд тулгаж гагнах
2.8. Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-900 налууд
нэг үеэр гагнах
2.9. Хагас автматаар 60-900 –ийн босоо байрлалд булангийн оѐо
гагнах

17
2.10. Хөндлөн байрлалд тулгаж зүүнээс баруун тийш гагнах
2.11. Хөндлөн байрлалд баруунаас зүүн тийш хавтан төмрийг олон
үеэр тулгаж гагнах
2.12. Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог зүүнээс баруун тийш
тулгаж гагнах
2.13. Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог баруунаас зүүн тийш
тулгаж гагнах
2.14. Гагнасан оѐдолын чанарыг энгийн аргаар шалгах
2.15. Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг илрүүлэх
2.16. Оѐдолд гарсан согог засах
3.1. Хийгээр гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг хангаж ажиллах
3.2. Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай хавтан төмрийг торгоох
3.3. Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай хавтан төмрийг босоо
байрлалд дороос дээш нь өгсөөж гагнах
Хийн 3.4. Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг нэг талаас
гагнуураар тулгаж гагнах
бага 3.5. Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай хавтан төмрийг босоо
нүүрстөрөгчит байрлалд дороос дээш нь өгсөөж булангийн оѐо гагнах
3
ганг таазнаас 3.6. Хийн гагнуураар хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг зүүнээс
бусад баруун тийш тулгаж гагнах
байрлалд 3.7. Хийн гагнуураар хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг
гагнах баруунаас зүүн тийш тулгаж гагнах
3.8. Хийн гагнуураар хуудас төмрийг хөндлөн байрлалд
булангийн оѐдол гагнах
3.9. Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
3.10. Оѐдлын ил согогийг засах
4.1. Аргон нумаар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
4.2. Аргон нуман гагнуурын тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийг ажилд
бэлтгэх
4.3. Бага чанаржуулсан гангийн марк, зузаанаас хамааруулж
электродын төрөл сонгох
4.4. Металлын зузаанаас хамааруулж электродын голч сонгох
маркийг сонгох
4.5. Электродны төрөл, голчоос хамааруулж гүйдлийн хүч сонгох
4.6. Гагнах үед нэг бүрийн хамгаалах хэрэгслийг бүрэн зөв
ашиглах
4.7. Шатаагуурын өнцөг тохируулах
Аргон
4.8. Суултын утасны өнцөг тохируулах
гагнуураар
4.9. Суултын утасны өгөлтийг тохируулах
хэвтээ
4 4.10. Нумын урт тохируулах
байрлалд
4.11. Гагналтын хурд тохируулах
гагнах (РА,
4.12. Шатаагуурын хөндлөн хөдөлгөөнийг сонгох
РВ)
4.13. Хавтан төмөр дээр шавалт хийх
4.14. Гагнагдах метал хоорондын зай тохируулан авах
4.15. Аргон гагнуураар хэвтээ байрлалд торгоолтыг нэг ба хоѐр
талд хийх
4.16. 1-3 мм хүртэл зузаантай металыг нэг талаас нь гагнах
4.17. Зузаан металыг хоѐр талаас нь гагнах
4.18. Хавтан төмрийг тулгаж гагнах
4.19. Хавтанд булангийн оѐдол гагнах
4.20. Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
4.21. Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийн шалтгаан илрүүлэх
4.22. Ирмэг засалт болон орон зайн байрлалаас хамааруулж
18
электродын хөдөлгөөн сонгох
4.23. Хэвтээ байрлалд 3 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг
тулгаж нэг талаас нь гагнах
4.24. Хэвтээ байрлалд 5 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг хоѐр
талаас нь гагнах
4.25. Хэвтээ байрлалд 5 мм зузаантай хавтан төмрийг хоѐр талаас
нь гагнах
4.26. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо нэг үеэр гагнах
4.27. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐог олон үеэр гагнах
4.28. Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
4.29. Оѐдолын ил согогийг засварлаж цэвэрлэх
5.1 Металыг зүсэх үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг мөрдөж ажиллах
5.2 Ажлын зургийн дагуу металд тэмдэглэгээ хийх
5.3 Зүсэгч хошууг хий дамжуулах уян хоолойд холбож угсрах
5.4 Ацетиленийг орлох хий, шингэний шинж чанарыг дурдах
Металыг 5.5 Ацетиленийг орлох шингэний төхөөрөмж ажилд бэлтгэх
хүчилтөрөгч - 5.6 Зүсэлтийн чанарт нөлөөлөх хүчин зүйлсийг тоочих
ацетилен, 5.7 Зүсэгдэх металын төрлөөс хамааруулан хийг сонгох
5 ацетиленийг 5.8 Зүсэгдэх металын төрөл, зузаанаас хамааруулж зүсэлтийн
орлох хий, тоног төхөөрөмжийг сонгож бэлтгэх
шингэнээр 5.9 Зүсүүрийг асааж хийн дөлийг тохируулах
зүсэх 5.10 Метал дээрх тэмдэглэгээний дагуу зүсэх
5.11 Зүсэгч хошууны хазайлтын өнцөгийг тохируулах
5.12 Зүсэлтийн хурд тохируулах
5.13 Зүсэлтийн үед чиглүүлэх төхөөрөмж ашиглах
5.14 Зүсэлтийн чанар шалгах
6.1. Металыг плазмаар зүсэх үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг мөрдөж
ажиллах
6.2. Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
6.3. Хий хураагуурыг ажилд бэлтгэх
Плазмаар 6.4. Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийг хий хураагуурт холбох
6
зүсэх 6.5. Зүсэгдэх металын зузаанаас хамааруулж гүйдэл сонгох
6.6. Плазм зүсэгчээр шулуун зүсэх
6.7. Плазм зүсэгчээр зургийн дагуу хэлбэржүүлэн зүсэх
6.8. Плазм зүсэгчээр 10 мм хүртэл зузаан ганг нүхлэж цоолох
6.9. Плазм зүсэгчээр 10 мм дээш зузаан ганг нүхлэх

19
Чадамжийн нэгжийг мэргэшлийн IV түвшинд харгалзуулсан байдал

д/д Чадамжийн нэгжийн нэр Гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт


1.1 Цахилгаан нуман гагнуураар гагнах үеийн
хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
1.2 Цахилгаан гар нуман гагнуураар дунд
чанаржуулсан ганг таазны байрлалд гагнах
1.3 Цахилгаан нуман гагнуураар нам даралтын шугам
хоолойг хэвтээ тэнхлэгт эргүүлж гагнах
1.4 Цахилгаан нуман гагнуураар нам даралтын шугам
Цахилгаан нуман
хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
гагнуураар орон зайн
1 1.5 15-50 мм-ийн диаметртэй шугам хоолойг хэвтээ
бүх байрлалд гагнах
тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
(РА, РВ, PG, PF, PD)
1.6 15-50 мм-ийн диаметртэй шугам хоолойг босоо
тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
1.7 Ширэм эдлэл шавах
1.8 Цутгамал ширмийн гологдол арилгаж гагнах
1.9 Ширмийг хүйтэн аргаар ган шилбэ хэрэглэж
гагнах
1.10 Хөнгөн цагаан болон түүний хайлш гагнах
1.11 Оѐдлын битүүмжийг шалгах
2.1. Хагас автомат гагнуураар гагнах үеийн
хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
2.2. Хагас автомат гагнуураар дунд чанаржуулсан
ганг таазны байрлалд гагнах
2.3. Хагас автомат гагнуураар нам даралтын шугам
хоолойг хэвтээ тэнхлэгт эргүүлж гагнах
2.4. Хагас автомат гагнуураар нам даралтын шугам
Хагас автомат хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
гагнуураар орон зайн бүх 2.5. Хагас автомат гагнуураар 15-50 мм-ийн
2
байрлалд гагнах диаметртэй шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт
(РА, РВ, PG, PF, PD) хөдөлгөөнгүй гагнах
2.6. Хагас автомат 15-50 мм-ийн диаметртэй шугам
хоолойг босоо тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
2.7. Хагас автомат гагнуураар ширэм эдлэлийг шавах
2.8. Хагас автомат гагнуураар цутгамал ширмийн
гологдол арилгаж гагнах
2.9. Хагас автоматаар ширмийг гагнах
2.10. Хагас автоматаар хөнгөн цагаан түүний хайлш
гагнах
3.1. Хийн гагнуураар гагнах үеийн хөдөлмөрийн
аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн шаардлагыг
мөрдөж ажиллах
Хийн гагнуураар орон 3.2. Хийн гагнуураар 1-3 мм зузаантай дунд зэргийн
зайн бүх байрлалд чанаржуулсан гангаар хийсэн эд анги гагнах
3
гагнах (РА, РВ, PС, PF, 3.3. Хийн гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг таазны
PD, PG, PE) байрлалд гагнах
3.4. Хийн гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг
хэвтээ тэнхлэгт эргүүлж гагнах
3.5. Хийн гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг
20
босоо тэнхлэгт гагнах
3.6. Хийн гагнуураар шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт
хөдөлгөөнгүй гагнах
3.7. Хийн гагнуураар цутгамал ширмийн гологдол
шавах
3.8. Хийн гагнуураар ширэм гагнах
3.9. Хийн гагнуураар хөнгөн цагаан түүний хайлш
гагнах
3.10. Хийн гагнуураар зэс эд анги гагнах
3.11. Хийн гагнуураар гууль гүйлгэж гагнах (халуун
гагнуур)
4.1. Аргон нуман гагнуураар гагнах үеийн
хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
4.2. Аргон нуман гагнуураар 1-3 мм зузаантай дунд
зэргийн чанаржуулсан гангаар хийсэн эд анги
гагнах
4.3. Аргон нуман гагнуураар дунд чанаржуулсан ган
Аргон нуман гагнуураар
таазны байрлалд гагнах
орон зайн бүх байрлалд
4 4.4. Аргон нуман гагнуураар нам даралтын шугам
гагнах (РА, РВ, PС, PF,
хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
PD, PG, PE)
4.5. Аргон нуман гагнуураар 1-6 мм-ийн ханын
зузаантай шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт
хөдөлгөөнгүй гагнах
4.6. Аргон нуман гагнуураар 1-6 мм-ийн ханын
зузаантай шугам хоолойг босоо тэнхлэгт
хөдөлгөөнгүй гагнах

21
Чадамжийн нэгжийг мэргэшлийн V түвшинд харгалзуулсан байдал
д/д Чадамжийн нэгжийн нэр Гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
1.1 Цахилгаан нуман гагнуураар гагнах үеийн
ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
1.2 Их нүүрстөрөгчит ганг гагнах
1.3 Металд төрөл бүрийн ирмэгийн боловсруулалт
хийх
1.4 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнахын өмнө
дулааны боловсруулалт хийх
1.5 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнах ивүүр,
цагирагтай гагнах
1.6 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн шугам
хоолойг цахилгаан нуман гагнуураар тэвшний ул
Цахилгаан нуман
хамгаалалтгүй гагнах
гагнуураар их
1.7 Аргон нуман гагнуураар гагнасан ул оѐотой
1 нүүрстөрөгчит ба өндөр
заадсыг цахилгаан нуман гагнуураар дүүргэж
чанаржуулсан ган, өнгөт
гагнах
метал гагнах
1.8 Цахилгаан нуман гагнуураар барилгын даацийн
хийц, эд анги гагнах
1.9 Цахилгаан нуман гагнуураар хатуу хайлш шавах
1.10 Төрөл бүрийн машин механизмийн
хариуцлагатай эд ангийг гагнах
1.11 Хийцийн согог засварлаж гагнах
1.12 1,5 мм хүртлэх зузаантай төрөл бүрийн ган
гагнах
1.13 Нарийн төвөгшилтэй метал хийцийн зураг унших
1.14 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах
шалгалтанд бэлтгэх
2.1 Хагас автоматаар гагнах гагнах үеийн ХАБЭА-г
мөрдөж ажиллах
2.2 Зэвэрдэггүй гангаар хийгдсэн сав хоолой гагнах
2.3 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн эд анги,
зангилаа гагнах
2.4 Нимгэн материал, гагнахад хэцүү эдлэлүүдийг
засварлаж гагнах
2.5 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнахын өмнө
дулааны боловсруулалт хийх
Хагас автомат 2.6 Холимог хий ашиглан ганг гагнах
гагнуураар их 2.7 Нунтагт утас ашиглан гагнах
нүүрстөрөгчит ба өндөр 2.8 Өөрийгөө хамгаалах утас хэрэглэн бүх төрлийн
2
чанаржуулсан ган, өнгөт ган гагнах
метал гагнах 2.9 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн шугам
хоолойг гагнах
2.10 Хагас автомат гагнуураар барилгын даацийн
хийц эд анги гагнах
2.11 Хагас автомат гагнуураар хатуу хайлшаар шавах
2.12 Төрөл бүрийн машин механизмийн
хариуцлагатай эд ангийг гагнах
2.13 Хийц, эд ангийн согог засварлаж гагнах
2.14 1,5 мм хүртлэх зузаантай төрөл бүрийн ган
гагнах
2.15 Аргон нуман гагнуураар гагнасан ул оѐотой

22
заадсыг хагас автомат гагнуураар дүүргэж гагнах
2.16 Нарийн төвөгшилтэй метал хийцийн зураг унших
2.17 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах
шалгалтанд бэлтгэх
3.1 Хийн гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж
ажиллах
3.2 Хийн гагнуураар зэс ба түүний хайлшаар
хийгдсэн эд ангийг гагнах
3.3 1,5 мм хүртлэх зузаантай бүх төрлийн гангаар
Хийн гагнуураар их хийсэн эд анги гагнах
нүүрстөрөгчит ба өндөр 3.4 Металыг мөнгөн хайлшаар гүйлгэж гагнах
3 чанаржуулсан ган, өнгөт 3.5 Зөөврийн болон суурь машин дээр шулуун болон
метал гагнах хэлбэр дүрс гаргаж зүсэх
3.6 Хийн гагнуураар шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт
гагнах
3.7 Хийн гагнуураар шугам хоолойг босоо тэнхлэгт
гагнах
3.8 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах
шалгалтанд бэлтгэх
4.1 Аргон нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г
мөрдөж ажиллах
4.2 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн даралтат
Аргон нуман гагнуураар савны ул оѐдол тавих
их нүүрстөрөгчит ба 4.3 2-6 мм хүртэл зузаантай өндөр чанаржуулсан
4 өндөр чанаржуулсан ган, гангаар хийсэн шугам хоолойг гагнах
өнгөт метал гагнах 4.4 Хөнгөн цагаан ба тэдгээрийн хайлшийг гагнах
4.5 Зэс, түүний хайлшийг гагнах
4.6 Шатамхай хий, шингэн хадгалах сав гагнах
4.7 Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгаж засварлах
4.8 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах
5.1. Жацан дор гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж
ажиллах
5.2. Жацан дор гагнах тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
5.3. Жацан дор гагнах металыг гагналтанд бэлтгэх
5.4. Гагналтын гүйдлийн хүч сонгох
5.5. Гагнуурын утасны голч, өгөлтийн хурдыг
тохируулах
5 Жацан дор гагнах 5.6. Гагналтын зам бэлтгэх
5.7. Жацны тараалтыг тохируулах
5.8. Жацан дор автоматаар бүх төрлийн
чанаржуулсан ганг гагнах процессийг хянах
5.9. Оѐдлын шаарга цэвэрлэх
5.10. Оѐдлын согог шалгах
5.11. Оѐдлын согогыг засварлаж гагнах

23
Чадамжийн нэгжийг мэргэшлийн VI түвшинд харгалзуулсан байдал

Чадамжийн нэгжийн
№ Гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
нэр
1.1 Цахилгаан нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-
г мөрдөж ажиллах
1.2 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
1.3 Оѐдлын сорилын хариуг унших
Цахилгаан нуман
1.4 Мэргэжлийн баг ахлах
гагнуураар өндөр
1.5 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
1 даралт, температурт
1.6 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
ажиллах уур, усны
1.7 Бага түвшний гагнуурчидад зөвлөх
шугам хоолойг гагнах
1.8 Цахилгаан нуман гагнуураар технологи,
стандартын дагуу гагнах
1.9 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
1.10 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
2.1 Хагас автоматаар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж
ажиллах
2.2 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
2.3 Оѐдлын сорилын хариуг унших
2.4 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
Хагас автомат
2.5 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
гагнуураар өндөр
2.6 Гагнуурын технологи, стандартын дагуу хагас
2 даралт, температурт
автоматаар гагнах
ажиллах уур, усны
2.7 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
шугам хоолойг гагнах
2.8 Мэргэжлийн баг ахлах
2.9 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
2.10 Бага түвшний гагнуурчидад зөвлөх
2.11 Шинийг санаачлах
2.12 Гагнуурын шинэ техник, технологи судлах
3.1 Хийн гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж
ажиллах
3.2 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
3.3 Оѐдлын сорилын хариуг унших
3.4 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
Хийн гагнуураар өндөр 3.5 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
даралт, температурт 3.6 Хийн гагнуурын технологи, стандартын дагуу
3
ажиллах уур, усны гагнах
шугам хоолойг гагнах 3.7 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
3.8 Мэргэжлийн баг ахлах
3.9 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
3.10 Бага түвшний гагнуурчидад зөвлөх
3.11 Шинийг санаачлах
3.12 Гагнуурын шинэ техник, технологи судлах
4.1. Аргон нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г
мөрдөж ажиллах
Аргон нуман гагнуураар 4.2. Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
өндөр даралт, 4.3. Оѐдлын сорилын хариуг унших
4 температурт ажиллах 4.4. Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
уур, усны шугам 4.5. Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
хоолойг гагнах 4.6. Гагнуурын технологи, стандартын дагуу аргон
нуман гагнуураар гагнах
4.7. Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
24
4.8. Мэргэжлийн баг ахлах
4.9. Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
4.10. Бага түвшний гагнуурчдад зөвлөх
4.11. Шинийг санаачлах
4.12. Гагнуурын шинэ техник, технологи судлах

25
5.1.6 Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага, төлөвшлийн
жагсаалтыг А хавсралт, А.2-р маягтын дагуу дараах байдлаар боловсруулсан.

5.1.7 Чадамжийн нэгж нь чадамжийн элементүүдээс бүрдэнэ. Чадамжийн элементийн


гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлтийг А хавсралтын А.3-р маягтын дагуу боловсруулсан.

А хавсралт, А.2-р маягт


А хавсралт, А.3-р маягт
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Гагнуурын ерөнхий технологийн мэдлэг эзэмших
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-01-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Гагнуурын ISO 9606-1 олон улсын норм стандарт
 Гагнуурчинд тавигдах шаардлага
 Гагнуурын төрөл, ангилал
 Цахилгаан нум түүний төрөл, бүтэц
 Цахилгаан нумын ионжилт
 Нумын асалт, тогтворжилт
 Гагнуурын оѐоны төрөл
 Гагнуурын оѐоны бүтэц
 Гагнуурын оѐоны тэмдэг, тэмдэглэгээ
 Гагнуурын оѐоны бат бэхийг тооцох аргачлал
 Хэв гажилт, дотоод хүчдэл үүсэх шалтгаан, багасгах арга
 Оѐдолд согог үүсэх шалтгаан
 Оѐдолын согог илрүүлэх энгийн болон тусгай арга
 Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийг арилгах арга
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Гагнуурын ISO 9606-1 олон улсын стандартыг уншиж ойлгох
 Гагнуурчинд тавигдах шаардлагыг хангаж ажиллах
 Гагнуурын төрлийг ялгаж ангилах
 Цахилгаан нумын бүтцийг тайлбарлах
 Нумын төрлийг харьцуулан жиших
 Цахилгаан нумын ионжилтын үйл явцыг тайлбарлах
 Нумыг асаах аргуудыг нэрлэх
 Нумыг тогтвортой асааж барих
 Гагнуурын оѐог төрлөөр нь ялгаж таних
 Гагнуурын оѐоны бүтэцийг тайлбарлах
 Гагнуурын оѐоны тэмдэг, тэмдэглэгээг унших
 Гагнуурын оѐоны бат бэхийг тооцох
 Хэв гажилт, дотоод хүчдэл үүсэх шалтгааныг тодорхойлон дурдах
 Хэв гажилт багасгах аргыг нэрлэх
 Оѐдолд согог үүсэх үндсэн шалтгааныг тоочих
 Оѐдолын согогийг энгийн аргаар илрүүлэх
 Оѐдлын согог илрүүлэх тусгай аргуудыг нэрлэх
 Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийг арилгах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Итгэл даах
26
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Харилцааны ур чадвартай
 Үнэнч шударга
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Гагнуурын технологийн хөгжлийн явцыг судлах
1. Гагнуурын технологийн 1.2 Гагнуурын давуу талуудыг бусад холболтын
үүсэл хөгжлийн тухай төрөлтэй харьцуулан жишиж судлах
мэдлэг эзэмших 1.3 Техник технологийн хөгжилд гагнуурын оруулж буй
ач холбогдлыг судлах
1.4 Гагнуурын төрлүүдийг харьцуулан жиших
2.1. Гагнуурын ISO 9606-1 олон улсын норм,
стандартыг судлах
2.1. Гагнуурчинд тавигдах нийтлэг шаардлагыг судлах
2.1. Гагнуурчны мэргэжлийн ур чадвар судлах
2. Гагнуурын стандарт,
2.1. MNS ЕN 287-1 : 2001 стандартыг олон улсын
дүрэм, журмыг мөрдөж
стандарттай харьцуулан судлах
ажиллах
2.1. MNS 4990:2000 Хөдөлмөрийн аюулгүй ажиллагаа,
эрүүл ахуйг судлах
2.1. БНбД 21-01-02 Барилга, байгууламжийн галын
аюулгүйн байдлыг хангаж ажиллах
3.1 Гагнуурын холбоосыг харьцуулан судлах
- уулзуулах
- зөрүүлэх
- Т- маягийн
- булангийн
3.2 Гагнуурын оѐосны төрөл, ангилалыг харьцуулан
жишиж судлах
3. Гагнуурын холболт, оѐоны - холболтоор нь
төрлийг ялгаж таних - үргэлжилэлээр нь
- Үеэр нь
- гадаргуугийн хэлбэрээр
- үйлчлэх хүчний байдлаар
- холболтын уртаар нь
- холболтын өргөнөөр нь
- оѐдол гүйцэтгэсэн байдлаар нь
- орон зайн байрлалаар
4.1 Металын дулаан тархалтыг судлах
4.2 Металын хэлбэрийн өөрчлөлт, дотоод хүчдэл
үүсэх шалтгааныг тодорхойлох
- Суналт
4. Гагнахад үүсэх хэв
- Агшилт
гажилтын шалтгааныг
- Дотоод хүчдэл
тогтоох
4.3 Гагнуурын оѐдлын агшилт үүсэх шалтгаан
судлах
4.4 Гагнуураас үүсэх хүчдэлийн эсрэг арга хэмжээ
хэрэгжүүлэх

27
4.5 Үүссэн дотоод хүчдэлийг арилгах аргыг
эзэмших
- Хүйтнээр тэгшлэх
- Халаах
- Дөл ашиглан тэгшлэх
- Дарж гагнах
5.1 Гагнуурын оѐдолд согог үүсэх шалтгааныг
судлах
5.2 Согогийг механик аргаар шалгаж илрүүлэх
- Гадна үзлэг хийх
- Нэвчүүлэн шалгах
- Даралтаар шалгах /хий, ус/
- Цохиж турших
5. Гагнуурын оѐдолд согог
- Нугалах туршилт
үүсэх шалтгааныг
5.3 Гагнуурын оѐдлын далд согогийг үл эвдэх
тодорхойлж арилгах
сорилтоор шалгах
- Радиографийн сорилтын арга
- Хэт авианы сорилтын арга
- Соронзон бөөмийн сорилтын арга
- Будаг нэвчүүлэх арга
5.4 Гагнуурын оѐдолд үүссэн согогийг арилгах
аргуудыг судлах

28
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Гагнуурчны хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйг хангаж ажиллах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-02-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Монгол улсын Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн тухай хууль
 Монгол улсын Хөдөлмөрийн тухай хууль
 Мэргэжлээс шалтгаалах өвчлөл
 Хувийн хамгаалах хэрэгсэл, ажлын хувцас
 Цехийн нөхцөлд гагнуурчны ажлын байранд тавигдах шаардлага
 Цехийн бус нөхцөлд гагнуурчны ажлын байрыг зохион байгуулах шаардлага
 Аюулгүй ажиллагааны тэмдэг, тэмдэглэгээ
 Ажлын байрны аюул, эрсдэл
 Ажлын байрны аюул эрсдлийг үнэлэх аргачлал
 Ажлын байрны аюул, эрсдлийг хянах арга
 Галын аюулгүй байдлын дүрэм, журам
 Галын хор, багаж хэрэгслийг ашиглах заавар

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


 Монгол улсын Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн тухай хуулийн нэр
томъѐог судлан хэрэглэх
 Монгол улсын Хөдөлмөрийн тухай хуулийн хүнд, хортой нөхцөл судлах
 Мэргэжлээс шалтгаалах өвчлөлөөс хамгаалах
 Хувийн хамгаалах хэрэгсэлийг зөв хэрэглэх
 Гагнуурчны ажлын хувцасыг зааврын бүрэн өмсөх
 Цехийн нөхцөлд ажлын байрыг зохион байгуулах
- агааржуулалт
- гэрэлтүүлэг
- тоос
- дуу чимээ
 Цехийн бус нөхцөлд гагнуурчны ажлын байрыг зохион байгуулах
- Өндөрт
- Хязгаарлагдмал орчинд
- Ахуйн нөхцөлд
 Аюулгүй ажиллагааны тэмдэг, тэмдэглэгээг уншиж хэрэгжүүлэх
 Ажлын байрны аюул, эрсдэлийг тодорхойлох
 Аюул эрсдлийг мэдээлэх
 Ажлын байрны аюул эрсдлийг үнэлэх
 Ажлын байрны аюул, эрсдлийг хянах
 Галын аюулгүй байдлын дүрэм, журмыг мөрдөх
 Галын хор, багаж хэрэгслийг зааварын дагуу ашиглах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Харилцааны ур чадвартай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
29
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн тухай
хуулийг судлах
1.2 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
хуулийг ажлын байранд мөрдөж, хэрэгжүүлэх
1. Хөдөлмөрийн аюулгүй
1.3 Ажлын байрыг цехийн нөхцөлд зохион байгуулах
байдлыг мөрдөж ажиллах
1.4 Ажлын байрыг цехийн бус нөхцөлд зохион
байгуулах
1.5 Ажлын байрыг ахуйн нөхцөлд зохион байгуулах
1.6 Аюулгүй ажиллагааны тэмдэг, тэмдэглэгээ таних
2.1 Ажлын хувцас зааврын дагуу өмсөх
2.2 Гагнуурчны нэг бүрийн хамгаалах хэрэгслийг
2. Хөдөлмөрийн эрүүл ахуйн бүрэн ашиглах
шаардлагыг мөрдөж 2.3 Ажлын байрны гэрэлтүүлгийг тохируулах
ажиллах 2.4 Үйлвэрлэлийн дуу чимээ, хорт утаанаас
сэргийлэх
2.5 Эрүүл мэндийн үзлэгт хамрагдах
3.1 Ажлын байрны аюул, эрсдлийг тодорхойлох
3. Ажлын байрны аюул болон
3.2 Ажлын байрны аюул эрсдлийг үнэлэх
эрсдлийг тодорхойлж,
3.3 Ажлын байрны аюул, эрсдлийг хянах
хянах
3.4 Аюулыг мэдээлэх
4.1 Галын аюулгүй байдлын болон урьдчилан
сэргийлэх дүрэм, журмыг мөрдөж ажиллах
4. Галын аюулгүй байдлыг 4.2 Галын хор, багаж хэрэгслийг зааврын дагуу
мөрдөж ажиллах ашиглах
4.3 Галын аюултай үед хүн, эд материал аврах
4.4 Гал гарсан тохиолдолд оноосон үүргийг гүйцэтгэх

30
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Металыг сонгож тодорхойлох
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-03-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Метал ба метал бишийн ялгаа
 Металын дотоод бүтэц
 Металын физик, хими шинж чанар
 Металын механик, технологийн шинж чанар
 Металын хайлш
 Гангийн ангилал
 Гангийн марклалт
 Гангийн үйлдвэрлэл
 Ширэм үйлдвэрлэх түүхий эд, материал
 Ширэмний ангилал
 Ширэмний марклалт
 Зэс түүний хайлш
 Хөнгөн цагаан түүний хайлш
 Магни түүний хэрэглээ
 Титаны шинж чанар түүний хэрэглээ
 Металыг зэврэлтээс хамгаалах арга
 Полимер материал
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Металыг метал бишээс ялгах
 Металыг дотоод бүтцээр нь ялгаж таних
 Металын физик шинж тодорхойлох
 Металын химийн шинж чанарыг физик шинж чанартай харьцуулан жиших
 Металын механик шинж чанарыг тодорхойлох
 Металын технологийн шинж чанарыг харьцуулах
 Ширэм үйлдвэрлэх үйлдвэрлэлийн процесс мэдэх
 Ширмийн марк унших
 Ширмийг ялгаж таних
 Гангийн чанаржуулагч элементүүдийн нөлөөлөл тайлбарлах
 Гангийн найрлагад дагалдах хортой элементүүдийн нөлөөлөл тайлбарлах
 Хайлшийг таних
 Ганг нүүрстөрөгчийн агууламжаар ангилах
 Гангийн марк унших
 Зэс түүний хайлшийг таних
 Хөнгөн цагаан түүний хайлшийг таньж ялгах
 Манги, титаны шинж чанар, хэрэглээг мэдэх
 Металыг зэврэлтээс хамгаалах
 Полимер материалаар ганг орлуулан ашиглах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
31
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Шударга
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Харилцааны соѐлтой
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Металын талст орон торын бүтэц тайлбарлах
1.2 Металын физик шинж судлах
1. Металын дотоод бүтэц 1.3 Металын химийн шинж чанарыг физик шинж
судлах чанартай харьцуулан жиших
1.4 Металын механик шинж чанарыг тодорхойлох
1.5 Металын технологийн шинж чанарыг судлах
2.1 Ширэм үйлдвэрлэх үйлдвэрлэлийн процесс
2. Ширэмний үйлдвэрлэл, ярих
ангилал судлах 2.2 Ширмийн марк унших
2.3 Ширмийг ялгаж таних
3.1. Гангийн чанаржуулагч элементүүдийн
нөлөөлөл тайлбарлах
3. Гангийн үйлдвэрлэл, ангилал
3.2. Хайлшийг таних
судлах
3.3. Ганг нүүрстөрөгчийн агууламжаар ангилах
3.4. Гангийн марк унших
4.1 Зэс түүний хайлш хэрэглээг судлах
4.2 Хөнгөн цагаан түүний хайлш, үйлдвэрлэлийн
4. Өнгөт метал тэдгээрийн
хэрэглээг судлах
хайлш харьцуулан судлах
4.3 Магни түүний хайлшийг судлах
4.4 Титанын шинж чанар, хэрэглээ судлах
5. Металыг зэврэлтээс 5.1 Металыг будах
хамгаалах 5.2 Полимер материалын шинж чанар судлах

32
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Ажлын зураг уншиж хэмжих шалгах багаж ашиглах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-04-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Ажлын зурагт хэмжээ тавих арга
 Масштабын харьцаа
 Ажлын зургийн зураасан тэмдэглэгээний төрөл
 Ажлын зургаас материалын түүвэр гаргах аргачлал
 Ажлын зурагт гагнуурын оѐосыг тэмдэглэх тэмдэглэгээ
 Хэмжилтийн багажны төрөл,ангилал
 Штангенциркулийн бүтэц, хэмжилт хийх арга
 Булан хэмжигчийн үүрэг, ашиглалт
 Ажлын зураг зурах аргачлал
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Ажлын тойм зураг гаргах
 Ажлын зурагт хэмжээ тавих
 Ажлын зургийн проекц гаргах
 Ажлын зургаас материалын орц тодорхойлох
 Ажлын зургаас материалын түүвэр хийх
 Төрөл бүрийн шугам ашиглан хэмжээ авах, тавих
 Штангенциркулээр хэмжих
- Гадаргуугийн хэмжилт
- Гүний хэмжилт
- Дотор хэмжилт
 Булан хэмжигчээр хэмжих
 Ажлын зургаас гагнуурын оѐосны тэмдэглээг унших
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Цаг баримтлах
 Харилцааны ур чадвартай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хийцийн тойм зураг зурах
1. Ажлын зураг зурах 1.2 Хийц, эд ангийг проекцлон зурах
1.3 Зурагт хэмжээ тавих
2. Ажлын зураг унших 2.1 Хийц, эд ангийн зургаас материалын

33
түүвэр хийх
2.2 Хийц, эд ангийн зургаас материалын орц
тооцох
2.3 Зургаас гагналтын оѐдлыг хэрхэн
гүйцэтгэхийг унших
3.1 Шугам, метрээр хэмжилт хийх
3. Хэмжих шалгах багаж ашиглах 3.2 Булан хэмжигчээр хэмжих
3.3 Штангенциркулээр хэмжих

34
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Гагнуурын ажилд бэлтгэх
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-05-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Гагнуурын ажилд бэлтгэх үеийн ХАБЭА-ны заавар, журам
 Металын бохирдлын төрөл
 Металыг бохирдлоос цэвэрлэх арга
 Металыг тэгшлэх аргачлал
 Ажлын зургийн бүтэц, агуулга
 Металд боловсруулалт хийх багаж, тоног төхөөрөмж
 Металд боловсруулалт хийх арга
 Ирмэгийн боловсруулалтын төрөл
 Бэлдэцийг угсралтанд бэлтгэх дараалал
 Угсралтын тоног төхөөрөмж ашиглах заавар
 Торгоолт хийх
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Ажлын хувцас зааврын дагуу өмсөх
 Металыг тоос, будаг, зэв, тосноос цэвэрлэх
 Металыг тэгшлэх
 Металыг нүхлэх
 Металыг өнгөлөх
 Металд ирмэгийн засалт хийх (Х, К, Ү, U маягийн)
 Металыг тайрах
 Угсралтын тоног төхөөрөмжийг ажилд бэлтгэх
 Эд ангийг торгоох
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Шударга
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Харилцааны ур чадвартай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 ХАБЭА-г хангаж ажиллах
1.2 Металын бохирдлыг метал сойз, зүлгүүрээр
1. Металыг бохирдлоос цэвэрлэх цэвэрлэх
1.1 Металын бохирдлыг хийн дөлөөр цэвэрлэх
1.2 Металын бохирдлыг уусмалаар цэвэрлэх
2.1 Металыг гар болон цахилгаан багажаар
хөрөөдөж таслах 35
2. Металд болвсруулалт хийх
2.2 Металыг гар ба цахилгаан багаж
төхөөрөмжөөр нүхлэх
2.4 Металыг зүлгэж өнгөлөх
2.5 5мм-с дээш зузаантай металд ирмэгийн
засалт хийх
3.1 Хийцийн бүрдэл хэсгийг зургийн дагуу
шалгах
3. Металыг угсралтанд бэлтгэх 3.2 Угсралтын тоног төхөөрөмжийг ажилд
бэлтгэх
3.3 Бэлдэцийг торгоох

36
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Цахилгаан нумаар хэвтээ байрлалд гагнах (РА, РВ)
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-06-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Тоног төхөөрөмжийг ажилд бэлтгэх, ашиглах үеийн ХАБЭА-шаардлага
 Гагнуурчны хувийн хамгаалах хэрэгсэл тэдгээрийн төрөл
 Хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц ажиллах зарчим
 Тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц, ажиллах зарчим
 Тоног төхөөрөмжийн газардуулга түүний үүрэг
 Электродын төрөл ангилал
 Электродын марк, тэмдэглэгээ
 Электродын олон улсын стандарт тэмдэглэгээ
 Хайлдаг электордын бүрхүүлийн үүрэг
 Электродын найрлага дахь чанаржуулагч элементийн нөлөө
 Гагнуурын үндсэн горим
 Гагнуурын туслах горим
 Электродын хэлбэлзэх хөдөлгөөн
 Хэвтээ байрлалд тулгаж гагнах техник
 Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо гагнах техник
 Хөндлөн байрлалд цахилгаан нуман гагнуураар тулгаж гагнах техник
 Босоо байрлалд тулгаж гагнах техник
 Босоо байрлалд булан оѐог гагнах техник
 Хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц, ажиллах зарчим
 Тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц, ажиллах зарчим
 Гагнуурын симуляторын орчинд ажиллах үеийн ХАБЭА
 Гагнуурын симуляторын тохиргоо

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


 Тоног төхөөрөмжийг ажилд бэлтгэх, ашиглах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
 Электродын маркыг унших
 Электродын олон улсын стандартыг харьцуулж ашиглах
 Электродын найрлага дахь чанаржуулагч элементийн нөлөөг харьцуулах
 Металын марк, төрөлөөс хамааруулан электрод сонгох
 Металын зузаанаас хамааруулж электродын голч сонгох, маркыг сонгох
 Электродны төрөл, голчоос хамааруулж гүйдлийн хүч сонгох
 Гүйдлийн туйл сонгох
 Нумын урт тохируулах
 Гагнуурын хурд тохируулах
 Электродын налалтын өнцөг тохируулах
 Ирмэг засалт болон орон зайн байрлалаас хамааруулж электродын хөдөлгөөн сонгох
 Хэвтээ байрлалд 3 мм-ийн зузаантай хавтан төмрийг тулгаж нэг талаас нь гагнах
 Хэвтээ байрлалд 5 мм-ийн зузаантай хавтан төмрийг хоѐр талаас нь гагнах
 Хэвтээ байрлалд 3 мм зузаантай хавтан төмрийг нэг талаас нь гагнах
 Хэвтээ байрлалд 5 мм зузаантай хавтан төмрийг хоѐр талаас нь

37
 Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо нэг үе гагнах
 Хэвтээ байрлалд булангийн оѐог хоѐр үеэр гагнах
 Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
 Хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц,ажиллах зарчим судлах
 Хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
 Тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц, ажиллах зарчим судлах
 Гагнуурын симуляторын орчинд ажиллах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Гагнуурын симуляторыг ажилд бэлтгэн тохируулах
 Гагнуурын симулятораар хэвтээ ба босоо байрлалд цахилгаан нуман гагнуураар
тулгаж гагнах
 Хөндлөн байрлалд цахилгаан нуман гагнуураар тулгаж гагнах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Санаачлагатай
 Харилцааны ур чадвартай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Тоног төхөөрөмжийг ажилд бэлтгэх, ашиглах үеийн
1. Тоног төхөөрөмжийг ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
ажилд бэлтгэх, 1.2 Хувьсах гүйдлийн тэжээгүүрийг ажил бэлтгэх
ашиглах 1.3 Тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
1.4 Шулуутгагчийг ажилд бэлтгэх
2.1 Гагналтын электрод сонгох
2.2 Гагналтын гүйдлийн хүч сонгож тохируулах
2. Гагналтын горим 2.3 Гүйдлийн төрөл, туйл сонгох
сонгох 2.4 Гагналтын хурд тохируулах
2.5 Гагналтын электродын өнцөг налалт тохируулах
2.6 Гагналтын нумын уртыг тохируулан тогтвортой барих
2.7 Электродын хэлбэлзэх хөдөлгөөнийг сонгож гүйцэтгэх
3.1. Хэвтээ байрлалд 3 мм-ийн зузаантай хавтан ганг тулгаж
нэг талаас нь гагнах
3.2. Хэвтээ байрлалд 5 мм-ийн зузаантай хавтан ганг хоѐр
талаас нь гагнах
3.3. Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо нэг ба хоѐр үе гагнах
3.4. Босоо байрлалд 3 мм-ийн зузаантай хавтан ганг тулгаж
3. Гагналтын техник
нэг талаас нь гагнах
эзэмших
3.5. Босоо байрлалд 5 мм-ийн зузаантай хавтан ганг хоѐр
талаас нь гагнах
3.6. Босоо байрлалд булангийн оѐо нэг ба хоѐр үе гагнах
3.7. Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
3.8. Гагнуурын симуляторын орчинд ажиллах үеийн ХАБЭА-г
мөрдөж ажиллах
38
3.9. Гагнуурын симулятор дээр доод байрлалд цахилгаан
нуман гагнуураар тулгаж гагнах

ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Цахилгаан техникийн үндэс судлах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-07-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Тогтмол гүйдэл
 Хувьсах гүйдэл
 Хувьсах гүйдлийн фаз, фазын зөрүү
 Дамжуулагчийн эсэргүүцэл
 Цахилгаан гүйдлийн ажил ба чадал
 Эсэргүүцлийн зэрэгцээ, цуваа холболт
 Эсэргүүцлийн холимог холболт
 Соронзон орон түүний нөлөө
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Цахилгаан хэлхээний тоноглолын тэмдэг, тэмдэглэгээг таньж унших
 Цахилгаан хэлхээний схем унших

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Шударга
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хувьсах гүйдэл судлах
1. Цахилгаан гүйдлийн 1.2 Тогтмол гүйдэл судлах
төрөл, туйл судлах 1.3 Тогтмол гүйдлийн шууд, урвуу туйлыг ялгаж хэрэглэх
1.4 Тэжээгүүрийн тэмдэглэгээ ялгаж тодорхойлох
2.1 Цахилгаан хэлхээний тоноглолын тэмдэг, тэмдэглэгээг
2. Цахилгаан хэлхээний ялгаж унших
схем унших 2.2 Гүйдлийн тэмдэглэгээ унших
2.3 Тоног төхөөрөмжийн техникийн үзүүлэлтийг унших

39
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Эмнэлэгийн анхан шатны тусламж үзүүлэх
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-08-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Үйлдвэрлэлийн осол, гэмтэл түүний төрөл
 Цахилгаанд нэрвэгдэгчид үзүүлэх эмнэлэгийн анхан шатны тусламж
 Бэртэж гэмтсэн үед үзүүлэх эмнэлэгийн анхан шатны тусламж
 Түлэгдсэн хүнд үзүүлэх эмнэлэгийн анхан шатны тусламж
 Амьсгалын дутагдалд орсон хүнд үзүүлэх эмэнэлгийн анхан шатны тусламж
 Цус алдалтын үед үзүүлэх анхан шатны тусламж

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


 Цахилгаан гүйдлийг салгах
 Түргэн тусламж дуудах
 Нэрвэгдэгчийг зөв байрлуулах
 Зүрхний цохилтыг шалгах
 Хиймэл амьсгал хийх
 Зүрхэнд иллэг хийх
 Арьсны өнгийг шалгах
 Хүүхэн харааг шалгах
 Түлэгдэлт үүсгэж байгаа голомтоос зайлуулах
 Түлэгдэлтийн зэргийг тогтоох
 Түлэгдсэн хэсэгт наалдсан хувцасыг хайчилж авах
 Түлэгдсэн хэсгийг тохирсон уусмал буюу цэвэр усаар угааж цэвэрлэх
 Чиг барьж боох,сойлт хийх
 Цус алдалтын үед даралттай боолт хийх
 Чангалуур тавих
 Няцралттай хэсэгт хүйтэн жин тавих
 Хөдөлгөөнийг хязгаарлах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Авхаалж самбаатай
 Энэрэнгүй
 Цаг баримтлах
 Шударга, зарчимч
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл
1. Үйлдвэрлэлийн осол, гэмтлийг
ахуйн шаардлагыг мөрдөж ажиллах
судлах
1.2 Гэмтлийн зэргийг тодорхойлж
40
мэдээлэх
- Түлэгдэлт
- Цахилгаанд нэрвэгдэх
- Хорт хийнд угаартах
- Яс хугарах, няцрах
- Цус алдах
- Амьсгал болон зүрх судасны
үйл ажиллагаа доголдох
8.1. Цахилгаан гүйдлийг салгах
8.2. Түргэн тусламж дуудах
8.3. Нэрвэгдэгчийг зөв байрлуулах
8.4. Зүрхний цохилтыг шалгах
8.5. Хиймэл амьсгал хийх
8.6. Зүрхэнд иллэг хийх
8.7. Түлэгдэлт үүсгэж байгаа голомтоос
зайлуулах
2. Эмнэлэгийн анхан шатны тусламж
8.8. Түлэгдэлтийн зэргийг тогтоох
үзүүлэх
8.9. Түлэгдсэн хэсгийг тохирсон уусмал
буюу цэвэр усаар угааж цэвэрлэх
8.10. Чиг барьж боох,сойлт хийх
8.11. Цус алдалтын үед даралттай боолт
хийх
8.12. Чангалуур тавих
8.13. Няцралттай хэсэгт хүйтэн жин тавих
8.14. Хөдөлгөөнийг хязгаарлах

41
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Мэргэжлийн англи хэл эзэмших
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-09-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Англи хэлний дүрэм
 Техникийн орчуулга хийх арга
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Англи хэлээр гагнуурын төрлийг нэрлэх
 Гагнуурын холболтын төрлийг харьцуулан тоочих
 Гануурын оѐдлын төрлийг нэрлэх
 Гагнах арга,орон зайн байрлалыг дурдах
 Гагнуурын тоног төхөөрөмжийг нэрлэх
 Цахилгаан ба хийн гагнуурт хэрэглэгдэх үйл үгийг тоочих
 Цахим толь ашиглах
 Толь бичиг ашиглан орчуулага хийх
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Шударга
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Гагнуурын төрөл, ангилалыг англи
хэлээр ярих
1.2 Тоног төхөөрөмжийн эд анги нэрлэж
1. Англи хэлний дүрмийн дагуу ярих засвар үйлчилгээний талаар ярилцах
1.3 Гагнуурын холболтын төрөл, оѐдлын
талаар англи хэлээр ярих
1.4 Гагнуурчны ур чадварыг илэрхийлэх
2.1 Монгол хэлнээс англи хэлрүү
орчуулах
2.2 Англи хэлнээс монгол хэлрүү
орчуулах
2. Орчуулга хийх
2.3 Цахим толь ашиглан орчуулах
2.4 Толь бичиг ашиглан орчуулах
2.5 Мэргэжлийн дагуух шинэ мэдээллийг
цахим ертөнцөөс хайж олох

42
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Хагас автоматаар хэвтээ байрлалд гагнах (РА, РВ)
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-22-01-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Хагас автоматаар гагнах үеийн ХАБЭА
 Цахилгаан гагнуурын тэжээгүүр
 Нүүрстөрөгчийн хийн баллон, редуктор, цоргиур хошууны үүрэг, бүтэц, ажиллах
зарчим
 Хагас автоматын гагналтын горим
 Хагас автоматаар гагнах техник
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хагас автоматаар гагнах үеийн ХАБ-ыг хангаж ажиллах
 Хагас автоматаар гагнах үед хувийн хамгаалах хэрэгслийг бүрэн зөв хэрэглэх
 Цахилгаан гагнуурын тэжээгүүр сонгох
 Тэжээгүүрийн ажиллагааг шалгах
 Нүүрстөрөгчийн хийн баллоныг редукторын хамт тэжээгүүрт холбох
 Цоргиур хошууг тэжээгүүрт холбох
 Металын зузаанаас хамааруулж электродын голчийг сонгох
 Металллын найрлагаас хамаарч электродны төрөл маркийг сонгох
 Нумын уртыг тохируулах
 Гагнуурын хурдаа тохируулах
 Цоргиур хошууны налалтын өнцгийг тохируулах
 Хамгаалалтын хийн өгөлтийн хэмжээг тохируулах
 Хагас автомат гагнуурын электродны утас сонгох
 Электродын өгөлтийн хурдыг тохируулах
 Хамгаалах хийнүүдийн хэрэглээ, үүрэг нэрлэх
 Хамгаалах хийнүүдийг сонгож ашиглах
 Ирмэг засалт болон орон зайн байрлалаас хамааруулж
 цоргиур хошууны хөдөлгөөн сонгох
 Гагнагдах метал хоорондын зай тохируулан авах
 Хагас автоматаар хэвтээ байрлалд торгоолтыг нэг ба хоѐр талаас хийх
 Хагас автоматаар 1-3 мм хүртлэх зузаантай металыг нэг талаас нь гагнах
 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг хагас автоматаар тулгаж гагнах
 Хагас автоматаар харилцан адилгүй зузаантай хавтанд булангийн оѐдол гагнах
 Хагас автоматаар булангийн оѐдол гагнах
 Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
 Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийн шалтгаан илрүүлэх
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Удирдах удирдуулах ѐс мөрддөг
 Ажлын ачаалал даах

43
 Харилцааны ур чадвар
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1. Хагас автоматаар гагнах үеийн ХАБЭА-г
хангаж ажиллах
1.2. Цахилгаан гагнуурын тэжээгүүр сонгох
1.3. Тэжээгүүрийн ажиллагааг шалгах,тохируулах
1. Хагас автомат гагнуурын
1.4. Хамгаалах хий сонгож ашиглах
тоног төхөөрөмжийг ажилд
1.5. Хамгаалах хийн (нүүрсхүчлийн хийн)
бэлтгэж ажиллуулах
баллоныг редукторын хамт тэжээгүүрт
холбох
1.6. Хийн даралт тохируулах
1.7. Цоргиур хошууг тэжээгүүрт холбох
2.1 Гагналтын утасны өгөлтийн хурд тохируулах
2.2 Цоргиурын хошууны өнцөг налалт тохируулах
2. Хагас автомат гагнуурын
2.3 Гүйдлийн хүч сонгох
горим сонгох
2.4 Электродын төрөл, голч сонгох
2.5 Нумын урт тохируулан барих
3.1 Хагас автоматаар хэвтээ байрлалд тулгаж
гагнах
3. Хагас автомат гагнуурын
3.2 Хагас автоматаар хэвтээ байрлалд булангийн
техник эзэмших
оѐо гагнах
3.3 Оѐдлын чанар шалгах

44
ТҮВШИН II
Чадамжийн нэгж: Хийн гагнуураар хэвтээ байрлалд гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-18-01-201
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Хийгээр гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлага
 Хийн гагнуурын тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгслийн үүрэг бүтэц, ажиллах зарчим
 Хийн гагнуурт хэрэглэгдэх шатамхай хий, шингэний шинж чанар
 Техникийн хүчилтөрөгчийн ангилал, шинж чанар
 Хийн гагнуурын нэмэлт материал тэдгээрийн төрөл
 Хийн гагнуурын горим
 Хийн гагнуурын техник
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хийгээр гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг хангаж ажиллах
 Хий хадгалах баллоны төрөл тэдгээрийг ялгах
 Хий хадгалах баллонд тавигдах шаардлага дурдах
 Хий хадгалах баллоны ашиглалтын заавар уншиж мөрдөх
 Редукторын төрөл нэрлэх, ялгаж таних
 Редукторыг хийн баллонд угсрах
 Редукторын ажиллагааг шалгах
 Ацетилены баллонд редуктор угсрах
 Хүчилтөрөгчийн баллонд редуктор угсрах
 Хий дамжуулах уян хоолойг өнгөөр ялгах
 Хий дамжуулах уян хоолойн бүрэн бүтэн байдлыг шалгах
 Үл буцах хавхлагыг хийн уян хоолойд угсрах
 Ацетилены генераторыг цэнэглэх
 Хийн гагнуурын гагнагч хошууг уян хоолойд холбох
 Инжекторын ажиллагааг тохируулах
 Хийн гагнуурын дөл асааж тохируулах
 Хийн гагнуураар 2-3 мм зузаантай металыг торгоох
 Хийн гагнуурын дөлийг хааж унтраах
 Хийн гагнуурын тоног төхөөрөмжийг дарааллын дагуу ажиллагаанаас гаргаж хураах
 Ажлын байрыг цэвэрлэх
 Кальцийн карбидаас ацетиленыг гаргаж авах
 Хийн гагнуурт бура ,тунсааг хэрэглэх
 Гагнагдах металын төрлөөс хамаарч суултын утасны марк сонгох
 Металлын зузаанаас хамааруулж суултын утасны голч сонгох
 Дөлний уртыг тохируулах
 Хийгээр гагнах хурд тохируулах
 Хийгээр гагнагч хошууны налалтын өнцөг тохируулж гагнах
 Суултын утасны налалт тохируулан барих
 Хэвтээ байрлалд 1-3 мм-ийн зузаантай хавтан төмрийг тулгаж нэг талаас нь гагнах
 Хэвтээ байрлалд 3-5 мм-ийн зузаантай хавтан төмрийг хоѐр талаас нь гагнах
 Хэвтээ байрлалд булангийн оѐо нэг талаас гагнах
 Хэвтээ байрлалд булангийн оѐог хоѐр талаас гагнах
 Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах

45
 Шударга
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хийгээр гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг
хангаж ажиллах
1. Хийн гагнуурын тоног 1.2 Редукторыг хийн баллонд угсрах
төхөөрөмжийг угсарч 1.3 Ацетилены генераторыг цэнэглэх
ажиллуулах 1.4 Хийн гагнуурын гагнагч хошууг уян хоолойд
холбох
1.5 Инжекторын ажиллагааг тохируулах
2.1 Хийн гагнуурын дөл асааж тохируулах
2.2 Хийн гагнуурын гагнагч хошууны налах өнцөг
2. Хийн гагнуурын горим тохируулах
сонгох 2.3 Хошууны хөдөлгөөн сонгох
2.4 Суултын утас, утасны голч сонгох

3.1 Хийн гагнуураар зүүнээс баруун тийш хэвтээ


3. Хийн гагнуурын техник
байрлалд гагнах
эзэмших
3.2 Хийн гагнуураар баруунаас зүүн тийш гагнах

46
ТҮВШИН III

Тодорхойлолт:

Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн дүрмийг баримтлан бага нүүрстөрөгчит гангаар
хийсэн дунд зэргийн төвөгшилтэй эд анги, зангилаа, дамжуулах хоолойг таазнаас бусад бүх
байрлалд гагнах. Бага нүүрстөрөгчит, бага чанаржуулсан ганг тэмдэглэгээний дагуу гар болон
суурь машинаар зүсэх. Нүүрстөрөгчит ба хийцийн гангаар хийгдсэн багаж хэрэгсэл, эд
ангиудыг шавах. Металд горимын дагуу урьдчилан ба дагалдан халаалтыг технологийн дагуу
хийж гүйцэтгэнэ.

А хавсралт, А.2-р маягт


А хавсралт, А.3-р маягт
ТҮВШИН III
Чадамжийн нэгж: Цахилгаан гар нуман гагнуураар бага нүүрстөрөгчит ганг гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-01-301
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Төрөл бүрийн ирмэгийн засалттай заадас торгоох дараалал
 Хөндлөн байрлалд гагнах техник
 Олон үеэр гагнах техник
 Оѐдлын гадаад согог шалгаж засах арга
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг хангаж
ажиллах
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 5-8 мм зузаантай Ү маягийн ирмэгийн засалт бүхий
хавтан төмрийг торгоох
 Язгуур оѐдлыг 60-900 –ийн босоо байрлалд тулгаж гагнах
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 5-8 мм зузаантай Ү маягийн ирмэгийн засалт бүхий
хавтан төмрийг 60-900 –ийн босоо байрлалд дороос дээш нь өгсөөж гагнах
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 90-1200 -д дороос дээш нь өгсөөж гагнах
 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-900 налууд нэг үеэр гагнах
 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-900 байрлалд олон үеэр гагнах
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 60-900 байрлалд булангийн оѐо гагнах
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 90-1200 -д дороос дээш нь өгсөөж булангийн оѐо
гагнах
 Хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг нэг үеэр тулгаж зүүнээс баруун тийш гагнах
 Хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг олон үеэр тулгаж баруунаас зүүн тийш гагнах
 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог зүүнээс баруун тийш тулгаж гагнах
 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог баруунаас зүүн тийш тулгаж гагнах
 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг булангийн оѐо хөндлөн байрлалд
гагнах
 Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг илрүүлэх
 Оѐдолд гарсан согог засах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Хөдөлмөрийн сахилгатай
47
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Мэргэжилдээ сонирхолтой
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Бусдад туслах эрмэлзлэлтэй байх
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Босоо байрлалд гагнах горим сонгох
1.2 Язгуур оѐдлыг 60-900 –ийн босоо байрлалд
тулгаж гагнах
1.3 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 5-8 мм
зузаантай Ү маягийн ирмэгийн засалт бүхий
хавтан төмрийг 60-900 –ийн босоо байрлалд
дороос дээш нь өгсөөж гагнах
1.4 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 90-1200 -д
дороос дээш нь өгсөөж гагнах
1. Цахилгаан нуман
1.5 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-
гагнуураар босоо байрлалд
900 налууд нэг үеэр гагнах
гагнах
1.6 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-
900 байрлалд олон үеэр гагнах
1.7 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 60-900
байрлалд булангийн оѐо гагнах
1.8 Цахилгаан гар нуман гагнуураар 90-1200 -д
дороос дээш нь өгсөөж булангийн оѐо гагнах
1.9 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг
илрүүлэх
1.10 Оѐдолд гарсан согог засах
2.1 Хөндлөн байрлалд гагнах горим сонгох
2.2 Хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг нэг үеэр
тулгаж зүүнээс баруун тийш гагнах
2.3 Хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг олон үеэр
тулгаж баруунаас зүүн тийш гагнах
2.4 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог зүүнээс
2. Цахилгаан нуман баруун тийш тулгаж гагнах
гагнуураар хөндлөн 2.5 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог баруунаас
байрлалд гагнах зүүн тийш тулгаж гагнах
2.6 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг
булангийн оѐо хөндлөн байрлалд гагнах
2.7 Гагнасан оѐдлын чанарыг энгийн аргаар шалгах
2.8 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг
илрүүлэх
2.9 Оѐдолд гарсан согог засах

48
ТҮВШИН III
Чадамжийн нэгж: Хагас автоматаар бага чанаржуулсан ганг таазнаас бусад байрлалд
гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-22-01-301
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Хөндлөн байрлалд гагнах техник
 Олон үеэр гагнах техник
 Металд илчийн боловсруулалтын төрөл
 Металыг урьдчилан болон дагалдан халаах арга
 Оѐдлын гадаад согог шалгаж засах арга
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хагас автомат гагнуураар ажиллах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Хагас автомат гагнуураар гагнах үед хувийн хамгаалах хэрэгслийг зааврын дагуу
өмсөж хэрэглэх
 Хагас автоматаар 1-5 мм хүртлэх зузаантай хавтан төмрийг
 булангийн холболтоор торгоож гагнах
 Хагас автоматаар 1-5 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг босоо байрлалд тулгаж
гагнах
 Хагас автоматаар 1-5 мм хүртэл зузаантай хавтан төмрийг босоо байрлалд
булангийн оѐдлоор доороос дээш нь өгсөөж гагнах
 Хагас автоматаар 5-8 мм зузаантай Ү, К, Х маягийн ирмэгийн засалт бүхий хавтан
төмрийг босоо байрлалд тулгаж гагнах
 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг 60-900 налууд нэг үеэр гагнах
 Хагас автматаар 60-900 –ийн босоо байрлалд булангийн оѐо гагнах
 Хөндлөн байрлалд тулгаж зүүнээс баруун тийш гагнах
 Хөндлөн байрлалд баруунаас зүүн тийш хавтан төмрийг олон үеэр тулгаж гагнах
 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог зүүнээс баруун тийш тулгаж гагнах
 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог баруунаас зүүн тийш тулгаж гагнах
 Гагнах металд урьдчилан халаалт хийх
 Гагнах металд гагнасны дараа дагалдах халаалт хийх
 Гагнасан оѐдолын чанарыг энгийн аргаар шалгах
 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг илрүүлэх
 Оѐдолд гарсан согог засах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:

 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх


 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Шударга
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Идэвхи санаачлагатай
 Бусдыг хүндлэх
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Өөрийгөө хөгжүүлэн сайжруулах

49
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
1.2 Хагас автоматаар 1-5 мм хүртэл зузаантай
хавтан төмрийг босоо байрлалд тулгаж гагнах
1.3 Хагас автоматаар 1-5 мм хүртэл зузаантай
хавтан төмрийг босоо байрлалд булангийн
оѐдлоор доороос дээш нь өгсөөж гагнах
1.4 Хагас автоматаар 5-8 мм зузаантай Ү, К, Х
маягийн ирмэгийн засалт бүхий хавтан
1. Хагас автомат гагнуураар төмрийг босоо байрлалд тулгаж гагнах
босоо байрлалд гагнах
1.5 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан төмрийг
60-900 налууд нэг үеэр гагнах
1.6 Хагас автматаар 60-900 –ийн босоо байрлалд
булангийн оѐо гагнах
1.7 Гагнасан оѐдолын чанарыг энгийн аргаар
шалгах
1.8 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг
илрүүлэх
1.9 Оѐдолд гарсан согог засах
2.1 Хөндлөн байрлалд тулгаж зүүнээс баруун
тийш гагнах
2.2 Хөндлөн байрлалд баруунаас зүүн тийш
хавтан төмрийг олон үеэр тулгаж гагнах
2.3 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог зүүнээс
баруун тийш тулгаж гагнах
2. Хагас автомат гагнуураар 2.4 Хөндлөн байрлалд булангийн оѐог баруунаас
хөндлөн байрлалд гагнах
зүүн тийш тулгаж гагнах
2.5 Гагнасан оѐдолын чанарыг энгийн аргаар
шалгах
2.6 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг
илрүүлэх
2.7 Оѐдолд гарсан согог засах
3.1 Гагнасан оѐдолын чанарыг энгийн аргаар
шалгах
3. Металд илчийн
боловсруулалт хийх 3.2 Гагнасан оѐдлын согог үүсэх шалтгааныг
илрүүлэх

50
ТҮВШИН III
Чадамжийн нэгж: Хийн гагнуураар бага нүүрстөрөгчит ганг таазнаас бусад байрлалд
гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-18-01-301
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Хөндлөн байрлалд гагнах техник
 Олон үеэр гагнах техник
 Оѐдол, зүсэлтийн чанар шалгаж засах арга
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хийгээр гагнах үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг хангаж ажиллах
 Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай хавтан төмрийг босоо байрлалд дороос дээш нь
өгсөөж тулгаж гагнах
 Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай хавтан төмрийг босоо байрлалд дороос дээш нь
өгсөөж булангийн оѐо гагнах
 Хийн гагнуураар хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг зүүнээс баруун тийш тулгаж
гагнах
 Хийн гагнуураар хөндлөн байрлалд хавтан төмрийг баруунаас зүүн тийш тулгаж
гагнах
 Хийн гагнуураар хуудас төмрийг хөндлөн байрлалд булангийн оѐдол гагнах
 Оѐдолын чанар шалгах, засварлах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Өөрийгөө хөгжүүлэн сайжруулах эрмэлзэлтэй
 Материалын зарцуулалтыг тооцох
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай хавтан
төмрийг босоо байрлалд дороос дээш нь
өгсөөж гагнах
1.2 Харилцан адилгүй зузаантай хавтан
төмрийг нэг талаас тулгаж гагнах
1. Хийн гагнуураар босоо байрлалд
гагнах 1.3 Хийн гагнуураар 1-5 мм зузаантай
хавтан төмрийг босоо байрлалд дороос
дээш нь өгсөөж булангийн оѐо гагнах
1.4 Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
1.5 Оѐдлын ил согогийг засах

2.1 Хийн гагнуураар хөндлөн байрлалд


2. Хийн гагнуураар босоо гадаргууд хавтан төмрийг зүүнээс баруун тийш
хөндлөн гагнах
тулгаж гагнах
51
2.2 Хийн гагнуураар хөндлөн байрлалд
хавтан төмрийг баруунаас зүүн тийш
тулгаж гагнах
2.3 Хийн гагнуураар хуудас төмрийг хөндлөн
байрлалд булангийн оѐдол гагнах
2.4 Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
2.5 Оѐдлын ил согогийг засах

52
ТҮВШИН III
Чадамжийн нэгж: Аргон гагнуураар хэвтээ байрлалд гагнах (РА, РВ)
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-21-01-301
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Аргон нумаар гагнах үеийн ХАБЭА
 Аргон нуман гагнуурын тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийн бүтэц зохион байгуулалт,
ажиллах зарчим
 Шатаагуурын бүтэц, үүрэг, төрөл
 Аргон хийний шинж чанар
 Вольфрам (гянт болд) электродын төрөл
 Аргон гагнуурын горим
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Аргон нумаар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Аргон нуман гагнуурын тогтмол гүйдлийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
 Бага чанаржуулсан гангийн марк, зузаанаас хамааруулж электродын төрөл сонгох
 Металлын зузаанаас хамааруулж электродын голч сонгох маркийг сонгох
 Электродны төрөл, голчоос хамааруулж гүйдлийн хүч сонгох
 Гагнах үед нэг бүрийн хамгаалах хэрэгслийг бүрэн зөв ашиглах
 Шатаагуурын өнцөг тохируулах
 Суултын утасны өнцөг тохируулах
 Суултын утасны өгөлтийг тохируулах
 Нумын урт тохируулах
 Гагналтын хурд тохируулах
 Шатаагуурын хөндлөн хөдөлгөөнийг сонгох
 Хавтан төмөр дээр шавалт хийх
 Гагнагдах метал хоорондын зай тохируулан авах
 Аргон гагнуураар хэвтээ байрлалд торгоолтыг нэг ба хоѐр талд хийх
 1-3 мм хүртэл зузаантай металыг нэг талаас нь гагнах
 Зузаан металыг хоѐр талаас нь гагнах
 Хавтан төмрийг тулгаж гагнах
 Хавтанд булангийн оѐдол гагнах
 Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
 Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийн шалтгаан илрүүлэх

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Нягт нямбай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Өөрийгөө хөгжүүлэн сайжруулах эрмэлзэлтэй
 Материал түүхий эдэд эдийн засгийн тооцоотой хандах
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ

53
1.1 Аргон нумаар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
1.2 Аргон гагнуурын тэжээгүүрийг шалгаж ажилд бэлтгэх
1.3 Хийн баллоныг редукторын хамт тэжээгүүрт холбох
1. Аргон гагнуурын
1.4 Аргон гагнуурын цоргиур хошууг сонгож тэжээгүүрт
тоног төхөөрөмжийг
ажилд бэлтгэх холбох
1.5 Аргон гагнуурын туйл сонгох
1.6 Вольфрам электродыг сонгож үзүүрлэх

2.1 Бага чанаржуулсан гангийн марк, зузаанаас хамааруулж


электродын төрөл сонгох
2.2 Металлын зузаанаас хамааруулж электродын голч
сонгох маркийг сонгох
2.3 Хийн урсгал, зарцуулалтыг тохируулах, хянах
2.4 Электродны төрөл, голчоос хамааруулж гүйдлийн хүч,
төрөл сонгох
2.5 Гүйдлийн хүч өгсөх хугацааг тохируулан хянах
2.6 Гагналтын гүйдлийн хүч тохируулах
2. Аргон гагнуурын
2.7 Нумын давтамж тохируулах
гагналтын горим
сонгох 2.8 Гүйдлийн хүч аажим буурах хугацааг тохируулж хянах
2.9 Хийн хаагдах хугацааг тохируулах
2.10 Гагнах үед нэг бүрийн хамгаалах хэрэгслийг бүрэн зөв
ашиглах
2.11 Шатаагуурын өнцөг тохируулах
2.12 Суултын утасны өнцөг тохируулах
2.13 Суултын утасны өгөлтийг тохируулах
2.14 Нумын урт тохируулах
2.15 Гагналтын хурд тохируулах

3.1. Шатаагуурын хөндлөн хөдөлгөөнийг сонгох


3.2. Хавтан төмөр дээр шавалт хийх
3.3. Гагнагдах метал хоорондын зай тохируулан авах
3.4. Аргон гагнуураар хэвтээ байрлалд торгоолтыг нэг ба
хоѐр талд хийх
3.5. 1-3 мм хүртэл зузаантай металыг нэг талаас нь гагнах
3. Аргон гагнуураар 3.6. Зузаан металыг хоѐр талаас нь гагнах
гагнах техник 3.7. Хавтан төмрийг тулгаж гагнах
эзэмших 3.8. Хавтанд булангийн оѐдол гагнах
3.9. Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгах
3.10. Оѐдолд үүссэн гэмтэл, согогийн шалтгаан илрүүлэх
3.11. Оѐдлын гэмтэл согогийг засварлах
3.12. Оѐдлыг цэвэрлэх
3.13. Багаж тоног төхөөрөмжийг хураах

54
ТҮВШИН III
Чадамжийн нэгж: Металыг хүчилтөрөгч -ацетилен, ацетиленийг орлох хий, шингэнээр
зүсэх
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-18-01-301
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Ацетиленийг орлох хий
 Хийгээр зүсэх техник
 Зүсэлтийн тоног төхөөрөмжийн төрөл
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Металыг зүсэх үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг мөрдөж ажиллах
 Ажлын зургийн дагуу металд тэмдэглэгээ хийх
 Зүсэгч хошууг хий дамжуулах уян хоолойд холбож угсрах
 Ацетиленийг орлох хий, шингэний шинж чанарыг дурдах
 Ацетиленийг орлох шингэний төхөөрөмж ажилд бэлтгэх
 Зүсэлтийн чанарт нөлөөлөх хүчин зүйлсийг тоочих
 Зүсэгдэх металын төрлөөс хамааруулан хийг сонгох
 Зүсэгдэх металын төрөл, зузаанаас хамааруулж зүсэлтийн тоног төхөөрөмжийг
сонгож бэлтгэх
 Зүсүүрийг асааж хийн дөлийг тохируулах
 Метал дээрх тэмдэглэгээний дагуу зүсэх
 Зүсэгч хошууны хазайлтын өнцөгийг тохируулах
 Зүсэлтийн хурд тохируулах
 Зүсэлтийн үед чиглүүлэх төхөөрөмж ашиглах
 Зүсэлтийн чанар шалгах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Өөрийгөө хөгжүүлэн сайжруулах эрмэлзэлтэй
 Ёс зүйн дүрэм журам баримтлах
 Бүтээгдэхүүнд эдийн засгийн тооцоотой хандах
 Бусдыг хүндлэх
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ

55
1.1 Металыг зүсэх үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг
мөрдөж ажиллах
1.2 Ажлын зургийн дагуу металд тэмдэглэгээ хийх
1.3 Зүсэгч хошууг хий дамжуулах уян хоолойд
холбож угсрах
1.4 Ацетиленийг орлох хий, шингэний шинж
чанарыг дурдах
1.5 Ацетиленийг орлох шингэний төхөөрөмж
1. Зүсэлтийн тоног
төхөөрөмжийг ажилд бэлтгэх ажилд бэлтгэх
1.6 Зүсэлтийн чанарт нөлөөлөх хүчин зүйлсийг
тоочих
1.7 Зүсэгдэх металын төрлөөс хамааруулан хийг
сонгох
1.8 Зүсэгдэх металын төрөл, зузаанаас
хамааруулж зүсэлтийн тоног төхөөрөмжийг
сонгож бэлтгэх

2.1 Хүчилтөрөгч-ацетиленаар зүсэх


3. Хүчилтөрөгч-ацетилен, 2.2 Хүчилтөрөгч-пропанаар зүсэх
ацетиленыг орлох хийгээр
зүсэх 2.3 Бензин зүсүүрээр зүсэх
2.4 Зүсэлтийн чанар шалгах, засварлах

56
ТҮВШИН III
Чадамжийн нэгж: Плазмаар зүсэх
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-27-01-301
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Металыг плазмаар зүсэх үеийн ХАБЭА-н шаардлага
 Плазм нумын бүтэц
 Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийн бүтэц, ажиллах зарчим
 Хий хураагуурын үүрэг, бүтэц, ажиллах зарчим
 Плазм зүсэлтийн горим
 Зүсэлтийн техник
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Металыг плазмаар зүсэх үеийн ХАБЭА-н шаардлагыг мөрдөж ажиллах
 Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
 Хий хураагуурыг ажилд бэлтгэх
 Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийг хий хураагуурт холбох
 Зүсэгдэх металын зузаанаас хамааруулж гүйдэл сонгох
 Плазм зүсэгчээр шулуун зүсэх
 Плазм зүсэгчээр зургийн дагуу хэлбэржүүлэн зүсэх
 Плазм зүсэгчээр 10 мм хүртэл зузаан ганг нүхлэж цоолох
 Плазм зүсэгчээр 10 мм дээш зузаан ганг нүхлэх

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Бүтээгдэхүүнд эдийн засгийн тооцоотой хандах
 Бусдыг хүндлэх
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн шаардлагыг
мөрдөж ажиллах
1.2 Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
1. Тоног 1.3 Хий хураагуурыг ажилд бэлтгэх
төхөөрөмжийг 1.4 Плазм зүсэгчийн тэжээгүүрийг хий хураагуурт холбох
ажилд бэлтгэх 1.5 Зүсэгдэх металын зузаанаас хамааруулж гүйдэл сонгох

2.1 Плазм зүсэгчээр шулуун зүсэх


2.2 Плазм зүсэгчээр зургийн дагуу хэлбэржүүлэн зүсэх
2. Плазмаар 2.3 Плазм зүсэгчээр 10 мм хүртэл зузаан ганг нүхлэж цоолох
зүсэх 2.4 Плазм зүсэгчээр 10 мм дээш зузаан ганг нүхлэх
2.5 Зүсэлтийн чанар шалгах
2.6 Тоног төхөөрөмж хурааж ажлын байр цэвэрлэх

57
ТҮВШИН IV

Тодорхойлолт:

Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн дүрмийг баримтлан олон улсын ISO 9606-1
гагнуурын стандартын шаардлага хангаж дунд нүүрстөрөгчит, хийцийн гангаар хийсэн
төвөгшилтэй эд анги, хийц дамжуулах хоолой, өнгөт метал тэдгээрийн хайлшаар хийсэн эд
ангиудыг орон зайн бүх байрлалд цахилгаан ба хий, хагас автомат гагнуураар гагнана. Дунд
нүүрстөрөгчит болон дунд чанаржуулсан ган, ширэм өнгөт металаар хийсэн нарийн
төвөгшилтэй хариуцлагатай эд ангийг гагнана. Ширмэн эдлэлүүдийг гагнах, даралтат сав,
хоолой, машин механизмын эд ангийн гэмтэл согогийг шавна. Аргон гагнуураар нүүрстөрөгчит
ган, хөнгөн цагаан түүний хайлшуудыг гагнана.

А хавсралт, А.2-р маягт


А хавсралт, А.3-р маягт

ТҮВШИН IV
Чадамжийн нэгж: Цахилгаан нуман гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах(РА, РВ,
PG, PF, PD)

Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-01-401


Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Таазны байрлалд гагнах горим
 Таазны байрлалд гагнах техник
 Ширэмний гагнагдах чадвар
 Хөнгөн цагаан түүний хайлшийг гагнах арга
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Цахилгаан нуман гагнуураар гагнах үеийн хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл
ахуйн шаардлагыг мөрдөж ажиллах
 Цахилгаан гар нуман гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг таазны байрлалд гагнах
 Цахилгаан нуман гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт эргүүлж
гагнах
 Цахилгаан нуман гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
 15-50 мм-ийн диаметртэй шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
 15-50 мм-ийн диаметртэй шугам хоолойг босоо тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
 Ширэм эдлэл шавах
 Цутгамал ширмийн гологдол арилгаж гагнах
 Ширмийг хүйтэн аргаар ган шилбэ хэрэглэж гагнах
 Хөнгөн цагаан болон түүний хайлш гагнах
 Оѐдлын битүүмжийг шалгах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Цаг баримтлах
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Бүтээгдэхүүнд эдийн засгийн тооцоотой хандах

Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт


58
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
1.2 Таазны байрлалд гагнах гүйдлийн хүч сонгох
1.3 Электродын өнцөг налалт тохируулах
1.4 Электродын хөндлөн хөдөлгөөн сонгох
1. Цахилгаан нуман гагнуураар
1.5 Таазны байрлалд гагнах техник эзэмших
таазны байрлалд гагнах
1.6 Хуудсан ганг таазны байрлалд гагнах
1.7 Хэвтээ тэнхлэгт яндан хоолойг хөдөлгөөнгүй
гагнах
1.8 Оѐдлын чанар шалгах
1.9 Оѐдлыг цэвэрлэх
2.1 Ширмийг ган шилбэ хэрэглэн хүйтнээр гагнах
2.2 Ширмийг халаахгүй гагнах
2.3 Ширмийг халааж гагнах
2. Ширмийг цахилгаан нумаар 2.4 Цутгамал ширмийн гологдол арилгаж гагнах
гагнах
2.5 Оѐдлыг цэвэрлэх

2.6 Оѐдлын чанар шалгах

3.1 Хөнгөн цагааныг бохирдлоос цэвэрлэх


3.2 Гүйдлийн төрөл, туйл сонгох
3. Өнгөт төмөр гагнах
3.3 Гагналтын өмнө халаах
3.4 Гагналтыг технологийн дагуу гүйцэтгэх
3.5 Гагнасны дараа оѐдлыг угааж цэвэрлэх

59
ТҮВШИН IV
Чадамжийн нэгж: Хагас автомат гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах (РА, РВ, PС,
PF, PD, PG, PE)
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-22-01-401
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Таазны байрлалд гагнах горим
 Таазны байрлалд гагнах техник

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


 Хагас автомат гагнуураар гагнах үеийн хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
 Хагас автомат гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг таазны байрлалд гагнах
 Хагас автомат гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт эргүүлж
гагнах
 Хагас автомат гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
 Хагас автомат гагнуураар шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
 Хагас автомат гагнуураар шугам хоолойг босоо тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
 Хагас автомат гагнуураар ширэм эдлэлийг шавах
 Хагас автомат гагнуураар цутгамал ширмийн гологдол арилгаж гагнах
 Хагас автоматаар ширмийг гагнах
 Хагас автоматаар хөнгөн цагаан түүний хайлш гагнах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Ажилд хариуцлагатай хандах
 Ажлын ачаалал даах
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Харилцааны ур чадвартай байх

Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт


ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Хагас автомат гагнуураар гагнах үеийн
хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
1.2 Хагас автомат гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг
1. Хагас автомат таазны байрлалд гагнах
гагнуураар таазны
1.3 Хагас автомат гагнуураар нам даралтын шугам
байрлалд гагнах
хоолойг хэвтээ тэнхлэгт эргүүлж гагнах
1.4 Хагас автомат гагнуураар нам даралтын шугам
хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
1.5 Хагас автомат гагнуураар 15-50 мм-ийн диаметртэй

60
шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
1.6 Хагас автомат 15-50 мм-ийн диаметртэй шугам
хоолойг босоо тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах

2.1 Хагас автомат гагнуураар ширэм эдлэлийг шавах


2.2 Хагас автомат гагнуураар цутгамал ширмийн
2. Хагас автомат
гагнуураар ширэм гагнах гологдол арилгаж гагнах
2.3 Хагас автоматаар ширмийг гагнах

3.1 Хөнгөн цагааныг бохирдлоос цэвэрлэх


3. Хагас автомат 3.2 Хамгаалах хийг сонгох
гагнуураар өнгөт метал 3.3 Гагналтын өмнө халаах
гагнах 3.4 Гагналтыг технологийн дагуу гүйцэтгэх
3.5 Гагнасны дараа оѐдлыг угааж цэвэрлэх
3.6 Оѐдлын чанар шалгах

61
ТҮВШИН IV
Чадамжийн нэгж: Хийн гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах (РА, РВ, PС, PF, PD,
PG, PE)
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-18-01-401
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Таазны байрлалд гагнах горим
 Таазны байрлалд гагнах техник
 Хийн гагнуураар ширэм гагнах технологи
 Хийн гагнуураар хөнгөн цагаан түүний хайлш гагнах технологи
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
3.12. Хийн гагнуураар гагнах үеийн хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
3.13. Хийн гагнуураар 1-3 мм зузаантай дунд зэргийн чанаржуулсан гангаар хийсэн эд анги
орон зайн бүх байрлалд гагнах
3.14. Хийн гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг таазны байрлалд гагнах
3.15. Хийн гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
3.16. Хийн гагнуураар шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
3.17. Хийн гагнуураар цутгамал ширмийн гологдол шавах
3.18. Хийн гагнуураар ширэм гагнах
3.19. Хийн гагнуураар гууль гүйлгэж гагнах (халуун гагнуур)
3.20. Хийн гагнуураар хөнгөн цагаан түүний хайлш гагнах
3.21. Хийн гагнуураар зэс эд анги гагнах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
2. Хийн гагнуураар 1-3 мм зузаантай дунд зэргийн
чанаржуулсан гангаар хийсэн эд анги орон зайн бүх
байрлалд гагнах
3. Хийн гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг таазны
1. Хийн гагнуураар байрлалд гагнах
таазны байрлалд гагнах 4. Хийн гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг босоо
тэнхлэгт гагнах
5. Хийн гагнуураар шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт
хөдөлгөөнгүй гагнах

7. Хийн гагнуураар цутгамал ширмийн гологдол шавах


6. Хийн гагнуураар ширэм 8. Хийн гагнуураар ширэм гагнах
гагнах 9. Хийн гагнуураар гууль гүйлгэж гагнах (халуун гагнуур)

10.1 Хөнгөн цагааныг бохирдлоос цэвэрлэх


10. Хийн гагнуураар хөнгөн 10.2 Гагналтыг технологийн дагуу гүйцэтгэх
цагаан түүний хайлш 10.3 Гагнасны дараа оѐдлыг угааж цэвэрлэх
гагнах 11. Оѐдлын чанар шалгах

62
ТҮВШИН IV
Чадамжийн нэгж: Аргон нуман гагнуураар орон зайн бүх байрлалд гагнах (РА, РВ, PС,
PF, PD, PG, PE)
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-21-02-401
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Аргон гагнуураар таазны байрлалд гагнах горим
 Аргон нуман гагнуураар таазанд гагнах техник
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Аргон нуман гагнуураар гагнах үеийн хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн
шаардлагыг мөрдөж ажиллах
 Аргон нуман гагнуураар дунд зэргийн чанаржуулсан гангаар хийсэн нимгэн метал
эд анги гагнах
 Аргон нуман гагнуураар дунд чанаржуулсан ганг орон зайн бүх байрлалд гагнах
 Аргон нуман гагнуураар нам даралтын шугам хоолойг гагнах
 Аргон нуман гагнуураар 1-6 мм-ийн ханын зузаантай шугам хоолойг хэвтээ
тэнхлэгт хөдөлгөөнгүй гагнах
 Аргон нуман гагнуураар 1-6 мм-ийн ханын зузаантай шугам хоолойг босоо тэнхлэгт
хөдөлгөөнгүй гагнах

Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:


 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Материал, түүхий эдэд эдийн засгийн тооцоотой хандах
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Гагнах үед ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
1.2 Таазны байрлалд гагнах горим сонгох
1.3 Таазны байрлалд нэг үеэр гагнах
1. Аргон нуман гагнуураар 1.4 Таазны байрлалд олон үеэр гагнах
хавтан төмрийг таазны 1.5 Хавтан төмрийг таазны байрлалд тулгаж гагнах
байрлалд гагнах 1.6 Хавтан төмрийг таазны байрлалд булангийн оѐдол
гагнах
1.7 Гагнасан оѐдлын чанар шалгах
1.8 Оѐдлын согог засварлах
2.1 Шугам хоолойг гагнах үед ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
2.2 Шугам хоолойг гагнах горим сонгох
2.3 Шугам хоолойд язгуур оѐдол гагнах
2. Аргон нуман гагнуураар
2.4 Шугам хоолойг олон үеэр гагнах
шугам хоолойг
2.5 Хавтанд шугам хоолойг таазны байрлалд тулгаж
хөдөлгөөнгүй гагнах
гагнах
2.6 Гагнасан оѐдлын чанар шалгах
2.7 Оѐдлын согог засварлах

63
ТҮВШИН V

Тодорхойлолт:

Олон улсын ISO 9606-1 гагнуурын стандартын шаардлагыг хангаж их нүүрстөрөгчит ба


зэвэрдэггүй ган, зэс тэдгээрийн хайлшаар хийсэн даралтанд ажиллах зориулалттай нарийн
төвөгтэй онц хариуцлагатай эд анги, нимгэн ханатай эдлэл, зангилаа, механизм, хийц,
дамжуулах хоолой, халаалтын зуух, динамик чичиргээт ачаалалд ажилладаг барилгын болон
технологийн хийцийг орон зайн бүх байрлалд цахилгаан болон аргон, хагас автомат гагнуурын
төрлүүдээр гагнана.

Өндөр зэргийн төвөгшилтэй эд ангийг хүчилтөрөгч-ацетилен, плазм зүсүүр, зөөврийн


болон суурин зүсэлтийн машин дээр шулуун буюу хэлбэр гарган зүснэ.

Металд гагнуурын оѐдлын шинжилгээ болон дулааны боловсруулалт хийнэ

А хавсралт, А.2-р маягт


А хавсралт, А.3-р маягт

ТҮВШИН V
Чадамжийн нэгж: Цахилгаан нуман гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр чанаржуулсан
ган, өнгөт метал гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-01-501
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Их нүүрстөрөгчит ганг гагнах онцлог
 Гангийн найрлаганд тохируулан дулааны боловсруулалт хийх онцлог
 Гангийн найрлага, металын зузаанаас хамааруулан ирмэг боловсруулалт хийх
арга
 Өндөр чанаржуулсан ган гагнахад хэрэглэгдэх нэмэлт тоноглол

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


2.13 Их нүүрстөрөгчит ганг гагнах
2.14 Металд төрөл бүрийн ирмэгийн боловсруулалт хийх
2.15 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнахын өмнө дулааны боловсруулалт хийх
2.16 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнах ивүүр, цагирагтай гагнах
2.17 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн шугам хоолойг цахилгаан нуман гагнуураар
тэвшний ул хамгаалалтгүй гагнах
2.18 Аргон нуман гагнуураар гагнасан ул оѐотой заадсыг цахилгаан нуман гагнуураар
дүүргэж гагнах
2.19 Цахилгаан нуман гагнуураар барилгын даацийн хийц, эд анги гагнах
2.20 Цахилгаан нуман гагнуураар хатуу хайлш шавах
2.21 Төрөл бүрийн машин механизмийн хариуцлагатай эд ангийг гагнах
2.22 Хийцийн согог засварлаж гагнах
2.23 1,5 мм хүртлэх зузаантай төрөл бүрийн ган гагнах
2.24 Нарийн төвөгшилтэй метал хийцийн зураг унших
2.25 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах шалгалтанд бэлтгэх
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Цаг баримтлах
 Шударга

64
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Ажигч гярхай
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Хөдөлмөрийн хүмүүжилтэй
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Их нүүрстөрөгчит ганг гагнах
1.2 Металд төрөл бүрийн ирмэгийн
1. Их нүүрстөрөгчит ган гагнах
боловсруулалт хийх

2.1 Металд төрөл бүрийн ирмэгийн


боловсруулалт хийх
2.2 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнахын
өмнө дулааны боловсруулалт хийх
2.3 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнах ивүүр,
цагирагтай гагнах
2.4 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн
2. Өндөр чанаржуулсан ган гагнах
шугам хоолойг цахилгаан нуман
гагнуураар тэвшний ул хамгаалалтгүй
гагнах
2.5 Аргон нуман гагнуураар гагнасан ул
оѐотой заадсыг цахилгаан нуман
гагнуураар дүүргэж гагнах

3.1 Хавтгай гадаргууг хатуу хайлшаар


3. Төрөл бүрийн гадаргууг хатуу
шавах
хайлшаар шавах
3.2 Цул гол дээр хатуу хайлшаар шавах

65
ТҮВШИН V
Чадамжийн нэгж: Хагас автомат гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр чанаржуулсан
ган, өнгөт метал гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-22-01-501
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг

 Дулааны боловсруулалт хийх арга


 Дулааны боловсруулалтын төрөл
 Өндөр чанаржуулсан гангийн онцлог
 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн төрөл бүрийн онцлогтой хийц бүтээц гагнах
 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах

Эзэмшвэл зохих ур чадвар

 Хагас автоматаар гагнах гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах


 Зэвэрдэггүй гангаар хийгдсэн сав хоолой гагнах
 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн эд анги, зангилаа гагнах
 Нимгэн материал, гагнахад хэцүү эдлэлүүдийг засварлаж гагнах
 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнахын өмнө дулааны боловсруулалт хийх
 Холимог хий ашиглан ганг гагнах
 Нунтагт утас ашиглан гагнах
 Өөрийгөө хамгаалах утас хэрэглэн бүх төрлийн ган гагнах
 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн шугам хоолойг гагнах
 Хагас автомат гагнуураар барилгын даацийн хийц эд анги гагнах
 Хагас автомат гагнуураар хатуу хайлшаар шавах
 Төрөл бүрийн машин механизмийн хариуцлагатай эд ангийг гагнах
 Хийц, эд ангийн согог засварлаж гагнах
 1,5 мм хүртлэх зузаантай төрөл бүрийн ган гагнах
 Аргон нуман гагнуураар гагнасан ул оѐотой заадсыг хагас автомат гагнуураар
дүүргэж гагнах
 Нарийн төвөгшилтэй метал хийцийн зураг унших
 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах шалгалтанд бэлтгэх
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:

 Бүтээлч
 Багаар ажиллах чадвар
 Идэвх, санаачлага
 Өөрчлөх хүсэл эрмэлзэлтэй

Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт


ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ

.1.1 Өндөр чанаржуулсан ганг гагнахын өмнө


дулааны боловсруулалт хийх
.1.2 Холимог хий ашиглан ганг гагнах
1. Өндөр чанаржуулсан ган
.1.3 Нунтагт утас ашиглан гагнах
шугам хоолой, сав гагнах .1.4 Өөрийгөө хамгаалах утас хэрэглэн бүх төрлийн
ган гагнах
.1.5 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн шугам
хоолойг гагнах
66
.1.6 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах
шалгалтанд бэлтгэх
1. Нимгэн материал, гагнахад хэцүү эдлэлүүдийг
2.Өндөр чанаржуулсан засварлаж гагнах
гангаар хийгдсэн төрөл 2. Хагас автомат гагнуураар барилгын даацийн хийц
бүрийн онцлогтой хийц эд анги гагнах
бүтээц гагнах 3. Хагас автомат гагнуураар хатуу хайлшаар шавах
4. Төрөл бүрийн машин механизмийн хариуцлагатай
эд ангийг гагнах
5. Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах шалгалтанд
бэлтгэх

ТҮВШИН V
Чадамжийн нэгж: Хийн гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр чанаржуулсан ган, өнгөт
метал гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-18-01-501
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Зэс гагнах үеийн хүндрэл
 Гууль гагнах онцлог
 Хүрэл гагнах техник
 Металыг мөнгөн хайлш гүйлгэж гагнах технологи
 Зөөврийн болон суурин зүсүүрийн машины ажиллагаа
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хийн гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Хийн гагнуураар зэс ба түүний хайлшаар хийгдсэн эд ангийг гагнах
 1,5 мм хүртлэх зузаантай бүх төрлийн гангаар хийсэн эд анги гагнах
 Металыг мөнгөн хайлшаар гүйлгэж гагнах
 Зөөврийн болон суурь машин дээр шулуун болон хэлбэр дүрс гаргаж зүсэх
 Хийн гагнуураар шугам хоолойг хэвтээ тэнхлэгт гагнах
 Хийн гагнуураар шугам хоолойг босоо тэнхлэгт гагнах
 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах шалгалтанд бэлтгэх
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой байх
 Нягт нямбай, цэвэрч
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Бүтээгдэхүүнд эдийн засгийн тооцоотой хандах
 Сэтгэн бодох чадвар сайтай
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Металд урдчилсан болон дагалдах халаалт хийх
1. Өндөр чанаржуулсан ган 1.2 Төрөл бүрийн гангаар хийгдсэн хийцийг
гагнах огторгуйн бүх байрлалд гагнах техник эзэмсэн
байх
2.1 Металын төрлөөс хамааруулан дөлний төрөл
2 Зэс ба түүний хайлш гагнах
хүчин чадал сонгох
67
2.2 Заадас бэлтгэх
2.3 Зэсийг гагнасны дараа давтах
2.4 Зэсийг усанд хөргөх
3.1 Зөөврийн машинаар зүсэх
3 Металыг машинаар зүсэх
3.2 Суурин машинаар зүсэх

ТҮВШИН V
Чадамжийн нэгж: Аргон нуман гагнуураар их нүүрстөрөгчит ба өндөр чанаржуулсан ган,
өнгөт метал гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-21-01-501
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Өндөр чанаржуулсан ган гагнах горим
 Тэжээгүүрийн тохиргоо
 Суултын утас, вольфрам электрод
 Хөнгөн цагаан гагнах технологи
 Зэс түүний хайлшийг гагнах технологи
 Оѐдлын согогийн төрөл
 Оѐдлын дулаан боловсруулалт
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Аргон нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн даралтат савны ул оѐдол гагнах
 2-6 мм хүртлэх зузаантай өндөр чанаржуулсан гангаар хийсэн шугам хоолойг гагнах
 Хөнгөн цагаан ба тэдгээрийн хайлшийг гагнах
 Зэс, түүний хайлшийг гагнах
 Шатамхай хий, шингэн хадгалах сав гагнах
 Оѐдлын чанар энгийн аргаар шалгаж засварлах
 Оѐдлын чанарыг тусгай аргаар шалгах шалгалтанд бэлтгэх
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Мэдрэмжтэй
 Харилцааны ур чадвартай

Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт


ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Металын ирмэг засалт боловсруулалтыг
гангийн найрлага ба ханын зузаанаас
1. Аргон нуман гагнуураар их хамааруулан бэлтгэх
нүүрстөрөгчит ба өндөр 1.2 Өндөр чанаржуулсан гангаар хийгдсэн
чанаржуулсан ган гагнах даралтат савны ул оѐдол гагнах
1.3 2-6 мм хүртлэх зузаантай өндөр чанаржуулсан
гангаар хийсэн шугам хоолойг гагнах
2. Өнгөт метал түүний хайлш 2.1 Хөнгөн цагаааны хайлшийн ханын зузаан,

68
гагнах найрлагаас хамааруулан ирмэг засалт
боловсруулалтыг хийх
2.2 Гүйдлийн төрлөө сонгох
2.3 Хамгаалалтын хий сонгох
2.4 Зэсийн хайлшийн төрөл, ханын зузаан,
найрлагаас хамааруулан ирмэг засалтхийх
2.5 Гагнуурын горим сонгох
3. Оѐдлын согог шалгаж 3.1 Оѐдолд гадаад үзлэг хийх
засварлах 3.2 Илэрсэн согогийг засаж дотоод үзлэгт бэлтгэх

69
ТҮВШИН V
Чадамжийн нэгж: Жацан дор гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-23-02-501
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Жац дор гагнах тэжээгүүр
 Жац дор гагнах тоног төхөөрөмж
 Жацны үүрэг найрлага
Жац дор гагнах горим

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


 Жацан дор гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Жацан дор гагнах тэжээгүүрийг ажилд бэлтгэх
 Жацан дор гагнах металыг гагналтанд бэлтгэх
 Гагналтын гүйдлийн хүч сонгох
 Гагналтын утасны голч, өгөлтийн хурдыг тохируулах
 Гагналтын зам бэлтгэх
 Жацны тараалтыг тохируулах
 Жацан дор автоматаар бүх төрлийн чанаржуулсан ганг гагнах процессийг хянах
 Оѐдлын шаарга цэвэрлэх
 Оѐдлын согог шалгах
 Оѐдлын согогыг засварлаж гагнах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Цаг баримтлах
 Мэргэжилдээ сонирхолтой
 Идэвхи санаачлагатай
 Хариуцлагатай
 Хувийн зохион байгуулалт сайтай
 Багаар ажиллах чадвартай
 Ажлын байранд биеэ зөв авч явах
 Материал түүхий эдийн зарцуулалтын тооцоог гаргадаг байх
 Техникийн мэдлэгтэй байх
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Жацан дор гагнах тэжээгүүрийг ажилд
бэлтгэх
1. Тоног төхөөрөмжийг ажилд 1.2 Жацан дор гагнах металыг гагналтанд
бэлтгэх бэлтгэх
1.3 Гагналтын зам бэлтгэх
1.4 Жацны тараалтыг тохируулах

2.1 Гагналтын гүйдлийн хүч сонгох


2.2 Гагналтын утасны голч, өгөлтийн хурдыг
тохируулах
2. Жац дор гагнах 2.3 Жацны тараалтыг тохируулах
2.4 Оѐдлын согогийг шалгаж засварлах

70
ТҮВШИН VI
Тодорхойлолт:

Олон улсын ISO 9606-1 гагнуурын стандартын шаардлагыг хангаж хөнгөн цагаан, зэс
тэдгээрийн хайлшаар хийгдсэн онц төвөгшилтэй эд анги, зангилаа, хийц зэргийг орон зайн бүх
байрлалд цахилгаан, хийн, аргон, хагас автомат гагнуурын төлүүдээр гагнана. Эд ангийн
гэмтэл согогийг тусгай зориулалтын хайлшаар шавна. Өндөр даралт температурт ажиллах уур
усны шугам хоолойг цахилгаан, хийн, аргон, хагас автомат гагнуурын төлүүдээр гагнана.
Динамик чичиргээт ачаалалд ажилладаг барилгын болон технологийн хийцүүд, нарийн
төвөгтэй хэлбэр дүрс бүхий хийцүүдийг хагас автомат, аргон, цахилгаан, хийн гагнуураар
гагнана. Гагнасны дараа залгаас, холболтонд илчийн боловсруулалт хийнэ. Үл эвдэх болон
радиографийн шинжилгээний үр дүнг ойлгоно

ТҮВШИН VI
Чадамжийн нэгж: Цахилгаан нуман гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах уур
усны шугам хоолойг гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-14-01-601
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Цахилгаан нуман гагнуураар бүх төрлийн металыг гагнах техник, технологи
 Онцгой найрлагатай ганд илчийн боловсруулалт хийх горим
 Гагнуурын оѐдлын согог шалгах тусгай арга
 Судалгаа, шинжилгээний ажлын төрөл

Эзэмшвэл зохих ур чадвар


 Цахилгаан нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
 Оѐдлын сорилын хариуг унших
 Мэргэжлийн баг ахлах
 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
 Бага түвшний гагнуурчдад зөвлөх
 Цахилгаан нуман гагнуураар технологи, стандартын дагуу гагнах
 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
 Согог шалгах шинжилгээний аргуудыг ашиглах
 Баг хамт олны төлөвлөлт хийх
 Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө боловсруулах
 Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
 Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
 Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
 Төлөвлөлтийг сайжруулах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Бүтээлч
 Идэвх санаачлагатай
 Өөрчлөх хүсэл эрмэлзэлтэй
 Ажигч гярхай
 Манлайлах
 Шинийг эрэлхийлэгч
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
71
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Радиографикийн сорилын хариу унших
1.2 Хэт авианы сорилын хариу унших
1.3 Соронзон бөөмийн сорилын хариу унших
1. Гагнуурын оѐдлын согны хариу унших 1.4 Хуйларсан гүйдлийн сорилын хариу
унших
1.5 Оѐдолд согог үүсэх шалтгааныг
тодорхойлох
2.1 Цахилгаан нуман гагнуурын шинэ
техник, технологийн судалгаа хийх
2.2 Шинэ мэргэжил эзэмшсэн ажилчдын ур
2. Судалгааны ажил эрхлэх
чадвар, хандлагат судалгаа хийх
2.3 Гагнуурын тоног төхөөрөмжийн
харьцуулсан судалгаа хийх
3.1. Урт болон богино хугацааны
төлөвлөгөө боловсруулах
3. Байгууллагын зорилго, зорилтыг 3.2. Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
хэрэгжүүлэх 3.3. Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
3.4. Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
3.5. Төлөвлөлтийг сайжруулах

72
ТҮВШИН VI
Чадамжийн нэгж: Хагас автомат гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах уур усны
шугам хоолойг гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-22-01-601
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Хагас автомат гагнуураар бүх төрлийн металыг гагнах техник, технологи
 Онцгой найрлагатай ганд илчийн боловсруулалт хийх горим
 Гагнуурын оѐдлын согог шалгах тусгай арга
 Судалгаа, шинжилгээний ажлын төрөл
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хагас автоматаар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
 Оѐдлын сорилын хариуг унших
 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
 Гагнуурын технологи, стандартын дагуу хагас автоматаар гагнах
 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
 Мэргэжлийн баг ахлах
 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
 Бага түвшний гагнуурчдад зөвлөх
 Шинийг санаачлах
 Гагнуурын шинэ техник, технологи судлах
 Баг хамт олны төлөвлөлт хийх
 Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө боловсруулах
 Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
 Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
 Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
 Төлөвлөлтийг сайжруулах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Манлайлах
 Удирдан зохион байгуулах
 Бусдыг сонсох
 Итгэл даах
 Өөрийгөө илэрхийлэх
 Багаар ажиллах
 Бусдад хүндэтгэлтэй хандах
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Радиографикийн сорилын хариу унших
1.2 Хэт авианы сорилын хариу унших
1. Гагнуурын оѐдлын
1.3 Соронзон бөөмийн сорилын хариу унших
согогын хариу унших
1.4 Хуйларсан гүйдлийн сорилын хариу унших
1.5 Оѐдолд согог үүсэх шалтгааныг тодорхойлох
2.1 Хагас автомат гагнуурын шинэ техник, технологийн
судалгаа хийх
2.2 Шинэ мэргэжил эзэмшсэн ажилчдын ур чадвар,
2. Судалгааны ажил эрхлэх хандлагат судалгаа хийх
2.3 Гагнуурын тоног төхөөрөмжийн харьцуулсан
судалгаа хийх
2.4 Олон улсын стандарт харьцуулан судлах
73
3.1. Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө
боловсруулах
3. Байгууллагын зорилго, 3.2. Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
зорилтыг хэрэгжүүлэх 3.3. Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
3.4. Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
3.5. Төлөвлөлтийг сайжруулах

ТҮВШИН VI
Чадамжийн нэгж: Хийн гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах уур, усны шугам
хоолойг гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-18-01-601
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх арга
 Хагас автомат гагнуураар бүх төрлийн металыг гагнах техник, технологи
 Онцгой найрлагатай ганд илчийн боловсруулалт хийх горим
 Гагнуурын оѐдлын согог шалгах тусгай арга
 Судалгаа, шинжилгээний ажил эрхлэлт
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Хийн гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
 Оѐдлын сорилын хариуг унших
 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
 Хагас автомат гагнуурыг технологи, стандартын дагуу гагнах
 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
 Мэргэжлийн баг ахлах
 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
 Бага түвшний гагнуурчдад зөвлөх
 Шинийг санаачлах, зохион бүтээх
 Гагнуурын шинэ техник, технологи судлах
 Баг хамт олны төлөвлөлт хийх
 Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө боловсруулах
 Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
 Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
 Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
 Төлөвлөлтийг сайжруулах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:

Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Радиографикийн сорилын хариу унших
1.2 Хэт авианы сорилын хариу унших
1.3 Соронзон бөөмийн сорилын хариу унших
1. Гагнуурын оѐдлын согогын
1.4 Хуйларсан гүйдлийн сорилын хариу
хариу унших
унших
1.5 Оѐдолд согог үүсэх шалтгааныг
тодорхойлох
2. Судалгааны ажил эрхлэх 2.1 Хийн гагнуурын шинэ техник, технологийн
74
судалгаа хийх
2.2 Шинэ мэргэжил эзэмшсэн ажилчдын ур
чадвар, хандлагат судалгаа хийх
2.3 Гагнуурын тоног төхөөрөмжийн
харьцуулсан судалгаа хийх
2.4 Олон улсын стандарт харьцуулан судлах
3.1. Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө
боловсруулах
3. Байгууллагын зорилго, 3.2. Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
зорилтыг хэрэгжүүлэх 3.3. Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
3.4. Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
3.5. Төлөвлөлтийг сайжруулах

ТҮВШИН VI
Чадамжийн нэгж: Аргон нуман гагнуураар өндөр даралт, температурт ажиллах уур усны
шугам хоолойг гагнах
Чадамжийн нэгжийн код: IM 7212-21-01-601
Чадамжийн нэгжийн хүрээнд эзэмшвэл зохих мэдлэг, ур чадвар, хандлага
Эзэмшвэл зохих мэдлэг
 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх арга
 Хагас автомат гагнуураар бүх төрлийн металыг гагнах техник, технологи
 Онцгой найрлагатай ганд илчийн боловсруулалт хийх горим
 Гагнуурын оѐдлын согог шалгах тусгай арга
 Судалгаа, шинжилгээний ажил эрхлэлт
Эзэмшвэл зохих ур чадвар
 Аргон нуман гагнуураар гагнах үеийн ХАБЭА-г мөрдөж ажиллах
 Оѐдолд илчийн боловсруулалт хийх
 Оѐдлын сорилын хариуг унших
 Ажил мэргэжлийн дүн шинжилгээ хийх
 Ажил мэргэжлийн уралдааныг шүүх
 Гагнуурын технологи, стандартын дагуу аргон нуман гагнуураар гагнах
 Материал, түүхий эдийн орц тодорхойлох
 Мэргэжлийн баг ахлах
 Нарийн төвөгтэй метал хийцийн зураг унших
 Бага түвшний гагнуурчдад зөвлөх
 Шинийг санаачлах
 Гагнуурын шинэ техник, технологи судлах
 Баг хамт олны төлөвлөлт хийх
 Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө боловсруулах
 Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
 Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
 Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
 Төлөвлөлтийг сайжруулах
Хөдөлмөр эрхлэхэд зайлшгүй шаардлагатай хандлага, төлөвшил:
 Бүтээлч
 Идэвх санаачлагатай
 Өөрчлөх хүсэл эрмэлзэлтэй
 Ажигч гярхай
 Манлайлах
Элемент, түүний гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт
75
ЭЛЕМЕНТ ГҮЙЦЭТГЭЛИЙН ШАЛГУУР ҮЗҮҮЛЭЛТ
1.1 Радиографикийн сорилын хариу унших
1.2 Хэт авианы сорилын хариу унших
1. Гагнуурын оѐдлын согогын 1.3 Соронзон бөөмийн сорилын хариу унших
хариу унших 1.4 Хуйларсан гүйдлийн сорилын хариу унших
1.5 Оѐдолд согог үүсэх шалтгааныг
тодорхойлох
2.1 Хийн гагнуурын шинэ техник, технологийн
судалгаа хийх
2.2 Шинэ мэргэжил эзэмшсэн ажилчдын ур
2. Судалгааны ажил эрхлэх чадвар, хандлагат судалгаа хийх
2.3 Гагнуурын тоног төхөөрөмжийн
харьцуулсан судалгаа хийх
2.4 Олон улсын стандарт харьцуулан судлах
3.1. Урт болон богино хугацааны төлөвлөгөө
боловсруулах
3. Байгууллагын зорилго, 3.2. Бизнес төлөвлөгөө боловсруулах
зорилтыг хэрэгжүүлэх 3.3. Төлөвлөлтийн хэрэгжилтийг хянах
3.4. Төлөвлөлтийн гүйцэтгэлийн үнэлэх
3.5. Төлөвлөлтийг сайжруулах

5.1.8 Мэргэжлийн боловсрол олгох сургалтын агуулга нь мэргэжлийн үйл ажиллагаа


эрхлэхэд шаардагдах үүрэг ажилбарыг технологийн дагуу гүйцэтгэх, холбогдох машин
тоног төхөөрөмж ашиглах, үйлчилгээ хийх, тодорхой ажлын хүрээнд бусдыг удирдаж
ажиллах мэдлэг, ур чадвар эзэмшүүлэх, хөдөлмөрийн болон харилцааны соѐлыг
төлөвшүүлэхэд чиглэнэ.

5.1.9 Мэргэжлийн сургалтын агуулга нь ажил үүрэг гүйцэтгэх, хувиараа хөдөлмөр эрхлэхэд
шаардлагатай тодорхой мэдлэг, ур чадвар эзэмшүүлж, хандлагыг төлөвшүүлэхэд
чиглэнэ.

5.1.10 Мэргэжлийн боловсрол олгох сургалтын агуулга нь ерөнхий суурь хэсэг, мэргэжлийн
суурь хэсэг, мэргэшүүлэх хэсгээс бүрдэнэ. Хэсэг тус бүрийн агуулга нь дараах зорилтыг
хэрэгжүүлэхэд чиглэнэ. Үүнд:
а) Ерөнхий суурь хэсгийн агуулга нь суралцагч техникийн болон түүнтэй адилтгах боловсрол
олгоход зайлшгүй шаардлагатай шинжлэх ухаан, техникийн мэдлэг олгох;
б) Мэргэжлийн суурь хэсгийн агуулга нь суралцагчид тодорхой мэргэжил эзэмшихэд зайлшгүй
шаардлагатай техникийн суурь мэдлэг, чадвар олгох;
в) Мэргэшүүлэх хэсгийн агуулга нь суралцагчид мэргэжлийн үйл ажиллагааны чадвар, дадал
эзэмшүүлэх, тухайн мэргэжлээр сонгон мэргэших;

5.2. Сургалтын агуулга, хугацаа


5.2.1 Тухайн мэргэжлийн агуулгын онол, дадлагын харьцааг дараах жишгээр зохион
байгуулна. Үүнд:
- Мэргэжлийн боловсрол олгох сургалтын агуулгыг чадамжид суурилсан
сургалтын стандарт, хөтөлбөрийг үндэслэж зохион байгуулах ба онол, дадлагын
харьцаа гучийг харьцах нь далан хувь байна. /30% : 70% (±5)/
- Мэргэжлийн сургалтын агуулгыг чадамжид үндэслэж зохион байгуулах бөгөөд
онол, дадлагын харьцаа хорийг харьцах наян хувь байна. /20% : 80% (±5)/

5.2.2 Чадамжийн нэгж болон чадамжийн багцаар сургалтын хөтөлбөр боловсруулна

76
6. Суралцах хэлбэр.
“Гагнуурчин” мэргэжлээр мэргэжил эзэмшүүлэх болон мэргэжлийн боловсрол олгох сургалт нь
өдөр, орой, ажлын байран дээрх гэсэн хэлбэртэй байна. Сургалтын үргэлжлэх хугацаа уян
хатан байна.

7. Сургалтын үнэлгээнд тавих шаардлага

7.1 Энэ стандартаар тогтоосон гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлтийн дагуу сургалтын хөтөлбөрт
үнэлгээний шалгуур үзүүлэлтийг тодорхойлно. Үнэлгээ нь:
- Явцын үнэлгээ
- Чадамжийн нэгжийн үнэлгээ
- Төгсөлтийн үнэлгээ
- Шууд үнэлгээ гэсэн төрлүүдтэй байна.

7.2 Үнэлгээг хэрхэн зохион байгуулахыг сургалтын хөтөлбөрт тусгана.

7.3 Элсэгчийн хүсэлтээр өмнөх мэдлэг, ур чадварыг үнэлж, баталгаажуулна.

7.4 Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын чадамж эзэмшсэн эсэхийг Чадамжтай (Ч), Хараахан
Чадамж Эзэмшээгүй (ХЧЭ) гэсэн үнэлгээгээр үнэлнэ.

7.5 Гүйцэтгэлийн шалгуур үзүүлэлт бүрийг хийж гүйцэтгэх нөхцөл бүрдсэн орчинд чадамжийн
үнэлгээ хийнэ.

7.6 Үнэлгээний орчин, үнэлгээний ажилтанд тавигдах шаардлага, нотолгоо бүрдүүлэх үйл явц,
үнэлгээ хийх, зохион байгуулах, хянах, дахин үнэлэх, үнэлгээний баталгаажуулалт хийх,
үнэлгээг тайлагнах зэрэг асуудлуудыг Мэргэжлийн боловсрол сургалтын асуудал
хариуцсан төрийн захиргааны төв байгууллагаас гаргасан журмаар зохицуулна.

8. “Гагнуурчин”-ийн мэргэжлээр элсэгчдэд тавих шаардлага

Түвшин Ерөнхий шаардлага Тусгай шаардлага


- Хүний хэлсэнийг ойлгох чадвартай - Уг мэргэжлээр суралцах,
II - Уншиж, бичих, бодох чадвартай ажиллах чин хүсэл сонирхолтой
- Ажлын ачаалал даах - Эрүүл мэндийн үзлэгээр
III тэнцсэн, тулгуур эрхтэн, хараа,
Суурь боловсрол эзэмшсэн байх
IV амьсгалын ямар нэг архаг өвчин
V - Бүрэн дунд түүнээс дээш боловсролтой эмгэггүй байх
VI - Мэргэжлийн боловсролтой байж болно.

9. Багшид тавих шаардлага

Түвшин Нийтлэг шаардлага Тусгай шаардлага


- Тухайн ìýðãýæëèéí ÷èãëýëýýð - Эрүүл мэндийн үзлэг
шинжилгээнд бүрэн
ìýðãýæëèéí äóíä áîëîí äýýä áîëîâñðîë
хамрагдаж, эрүүл нь
II ýçýìøñýí батлагдсан байх
- Мэргэжлийн сургалтыг хөтлөн
- Ñóðàëöàã÷äàä ýçýìø¿¿ëýõ ãàãíóóðûí
удирдах
ìýðãýæëèéí ò¿âøèíãýýñ ºíäºð ò¿âøèí, - Багшийн ѐс зүйн дүрмийг

77
çýðýãòýé áàéõ мөрдөх;
- ХАБЭА-н шаардлагыг ханган
- Ìýðãýæëýýðýý ¿éëäâýð, àæ àõóéí ажилладаг.
íýãæèä 3-ààñ äîîøã¿é æèë àæèëëàñàí,
ажлын туршлагатай байх
- Багшлах эрхтэй байх
- Мэргэжлийн боловсрол олгох
III
сургалтын багш нь тухайн ìýðãýæëèéí
÷èãëýëýýð êîëëåæ, МСҮТ, èõ äýýä
ñóðãóóëüä ñóðàëöàæ òºãññºí,
- Ìýðãýæëýýðýý ¿éëäâýð, àæ àõóéí
íýãæèä 1-ýýñ äîîøã¿é æèë àæèëëàñàí
àæëûí òóðøëàãàòàé áàéõ
IV
- Áàãøëàõ ýðõèéí ñóðãàëòàíä õàìðàãäàí
ìýðãýæëèéí ñóðãàí õ¿ì¿¿æ¿¿ëýõ óõààí,
ñýòãýë ñóäëàë, ìýðãýæëèéí ñóðãàëòûí
çààõ àðãà ç¿éí îíîë, ïðàêòèêèéí ìýäëýã,
÷àäâàð ýçýìøñýí áàéõ.
- Техникийн боловсрол, түүнээс дээш
V боловсрол олгох сургалтын
байгууллагын багш нь бакалавр,
түүнээс дээш зэрэгтэй.
VI - Үйлдвэрлэл, технологийн ажлын зохих
дадлагатай эсхүл мэргэшлийн өндөр ур
чадвартай, багшлах эрхтэй байх;

10. Сургалтын орчинд тавих шаардлага

10.1 “Гагнуурчин” мэргэжлээр мэргэжил эзэмшүүлэх сургалт болон мэргэжлийн боловсрол


олгох сургалтын ажил эрхлэх тусгай зөвшөөрөл авсан, зохих журмын дагуу улсын
бүртгэлд бүртгэгдсэн, сургалтын байгууллагын статустай, стандарт, норм, нийтлэг
шаардлага, дүрмийг хангасан зориулалтын барилга байгууламж, дотуур байр, байгальд
ээлтэй, хүнд хор нөлөөгүй, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэний суралцах орчинг бүрдүүлсэн
байна.
10.2 Мэргэжлийн болон техникийн боловсролын сургалтын байгууллага нь “Гагнуурчин”
мэргэжлээр мэргэжлийн боловсрол, сургалтын стандарт, чадамжийн хөтөлбөрийн
шаардлага хангасан сургалтын онолын танхим, лаборатори, дадлагын газрыг байгуулж,
шаардагдах тоног төхөөрөмжийг суурилуулан, багаж хэрэгсэл, сургалтын хэрэглэгдэхүүн,
хөдөлмөр хамгаалал, аюулгүй байдлын болон анхан шатны тусламж үзүүлэх хэрэгслийг
байршуулсан байх бөгөөд номын сан, соѐл-спорт, судалгаа-мэдээллийн танхимтай байна.
10.3 Мэргэжлийн онцлог, шаардлагаас хамааран сургалтын
- Лекц, семинарын танхим
- Онолын танхим
- Мастер, дадлагын газар
- Лаборатори болон ХАБЭА-н танхимтай байж болно. Дадлагын газарт багшийн өрөөтэй
байна. Багаж хэрэгсэл, материал хадгалах, суралцагчдын ажлын хувцас солих зэрэг
орчинг бүрдүүлсэн байна.
78
10.4 Мэргэжлийн онцлог, шаардлагаас хамааран сургалтын тайлбай, судалгаа, туршилт-
үйлдвэрлэлийн цехтэй байж болно.
10.5 Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын байгууллагын анги, танхим, талбайн жишиг хэмжээ,
үзүүлэлтийг мэргэжлийн онцлогоос хамааран дараах байдлаар тооцож үзнэ. Үүнд:
а) Сургалтын онолын танхимын нэг суралцагчид ноогдох хэмжээ 2 м2 -аас багагүй байна.
/нэг бүлэг 30-аас ихгүй суралцагчидтай, дадлагын сургалтын нэг ээлж, /групп-т/ 15-аас
ихгүй суралцагчаар бодож, 50-60м2-аас багаггүй байвал зохино/
б) Дадлагын газрын талбайн хэмжээ тухайн мэргэжлийн онцлог, шаардагдах техник, тоног
төхөөрөмжийн овор хэмжээнээс хамааран 40-80 м2 -аас доошгүй байна. Тоног төхөөрөмж
хоорондын зай нь хөдөлмөр, аюулгүй ажиллагааны шаардлагыг хангасан байна.
в) Сургалтад зориулсан лабораторийн талбайн хэмжээ нь тухайн мэргэжлийн онцлог,
шаардагдах техник тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгслийн овор хэмжээнээс хамааран 40 м2 -аас
доошгүй байх бөгөөд хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн шаардлагыг хангасан байна.

11. Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгслийн жагсаалт

“Гагнуурчин” мэргэжил эзэмшүүлэхэд шаардлагатай тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгслийн


жагсаалтыг түвшин бүрээр А хавсралтын А.4-р маягтын дагуу сургалтын танхим, лаборатори,
дадлагын газар тус бүрээр тодорхойлж гаргав.
А хавсралт, 4-р маягт

Мэргэжил / чадамж: ТҮВШИН II

1. Сургалтын танхим
№ Шаардлагатай зүйлс, техник Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,
хэрэгсэл нэгж ширхэг тодорхойлолт
1 Багшийн ширээ ш 1
2 Багшийн сандал ш 1
3 Компьютер ш 1
4 Хэвлэгч /принтер/ ш 1
5 Сурагч ширээ ш 15
6 Сурагч сандал ш 30
7 Самбар ш 1
8 Экран ш 1
9 Проектор ш 1
10 Зурагт үзүүлэн ш +
11 Биет үзүүлэн ш +
12 Хогийн сав ш 1
13 Хувин, шүүр ш 1
ДҮН

2. Сургалтын дадлагын газарт тавих шаардлага:

Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,



хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
Тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгсэл, сургалтын материал
№1 Чадамжийн нэгжийн нэр: Цахилгаан гар нумаар ширээх
1 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Хувьсах гүйдлийн
трансформатор AC-500
2 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
инвертер, BX-160, DC-inverter
3 Электрод баригч Ширхэг 1 800А
4 Массны хавчаар Ширхэг 1 500А
5 Электрод 2.5*300 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 /Хятад-J506/, /орос-УОНИ-

79
электрод/ 13/45, Энэтхэг-RADNAA/ ОУ-
6 Электрод 3.2*350 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 ын Е7016-7018
электрод/
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*8мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№2 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хагас автоматаар ширээх
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Хагас автомат гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Нүүрсхүчлийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос
3 Нүүрсхүчлийн хий СО2 Ширхэг 4 Орос
4 Нүүрсхүчлийн хийн редуктор Ширхэг 4 Солонгос
5 Нүүрсхүчлийн хийн шланг Метр 16 Солонгос
6 Хагас автоматын электрод /хайлдаг, Кг 50 Хятад, дамартай-50кг Е7016,
бүрхүүлгүй/ 0,6-1,6мм голчтой
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*6мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№3 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хийгээр ширээх
1 Ацетилений хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
2 Хүчилтөрөгчийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
3 Ацетилений хий + C2H2
4 Хүчилтөрөгчийн хий + O2
5 Ацетилен, хүчилтөрөгчийн хийн Ширхэг 4 Солонгос
даралтын редуктор
6 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
7 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
8 Очлуур Ширхэг 4 Оч гаргач
9 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
10 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
11 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
12 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
13 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
14 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В

80
хавсралт, 4-р маягт

Мэргэжил / чадамж: ТҮВШИН III

1. Сургалтын танхим
№ Шаардлагатай зүйлс, техник Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,
хэрэгсэл нэгж ширхэг тодорхойлолт
1 Багшийн ширээ ш 1
2 Багшийн сандал ш 1
3 Компьютер ш 1
4 Хэвлэгч /принтер/ ш 1
5 Сурагч ширээ ш 15
6 Сурагч сандал ш 30
7 Самбар ш 1
8 Экран ш 1
9 Проектор ш 1
10 Зурагт үзүүлэн ш +
11 Биет үзүүлэн ш +
12 Хогийн сав ш 1
13 Хувин, шүүр ш 1
ДҮН

2. Сургалтын дадлагын газарт тавих шаардлага:

Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,



хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
Тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгсэл, сургалтын материал
№1 Чадамжийн нэгжийн нэр: Цахилгаан гар нумаар ширээх
1 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Хувьсах гүйдлийн
трансформатор AC-500
2 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
инвертер, BX-160, DC-inverter
3 Электрод баригч Ширхэг 1 800А
4 Массны хавчаар Ширхэг 1 500А
5 Электрод 2.5*300 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 /Хятад-J506/, /орос-УОНИ-
электрод/ 13/45, Энэтхэг-RADNAA/ ОУ-
6 Электрод 3.2*350 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 ын Е7016-7018
электрод/
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*8мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№2 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хагас автоматаар ширээх

81
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Хагас автомат гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Нүүрсхүчлийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос
3 Нүүрсхүчлийн хий СО2 Ширхэг 4 Орос
4 Нүүрсхүчлийн хийн редуктор Ширхэг 4 Солонгос
5 Нүүрсхүчлийн хийн шланг Метр 16 Солонгос
6 Хагас автоматын электрод /хайлдаг, Кг 50 Хятад, дамартай-50кг Е7016,
бүрхүүлгүй/ 0,6-1,6мм голчтой
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*6мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№3 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хийгээр ширээх
1 Ацетилений хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
2 Хүчилтөрөгчийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
3 Ацетилений хий + C2H2
4 Хүчилтөрөгчийн хий + O2
5 Ацетилен, хүчилтөрөгчийн хийн Ширхэг 4 Солонгос
даралтын редуктор
6 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
7 Зүсэлтийн гар /горелка/ Ширхэг 4 Орос гар
8 Зүсэгч хошуу /мундштук/ Ширхэг 4 2-6 голчтой
9 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
10 Очлуур Ширхэг 4 Оч гаргач
11 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
12 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
13 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
14 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
15 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
16 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№4 Чадамжийн нэгжийн нэр: Аргон гагнуураар гагнах
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Аргон гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Аргон хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
Аргон хий Ширхэг 4 Ar2 хий
3 Вольфрам электрод /хайлдаггүй, Ширхэг 2 Гангийн-1,6-2мм Е7018,
бүрхүүлгүй электрод/ Ногоон, цэнхэр
4 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
5 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
6 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
7 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Хар труба
Q235, /50, 80, 100см*4-5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
82
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч /гриндер/ Ширхэг 1 BOSH 220В
№5 Чадамжийн нэгжийн нэр: Плазмаар зүсэх
1 Ширхэг 2 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Плазм зүсэгчийн аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Хий хураагуур /компрессор/ Ширхэг 2 380В 120Па
Хийн шланг Метр 16 Орос даралтын
3 Шаазан хошуу Ширхэг 40 Гадна хошуу
4 Метал хошуу Ширхэг 40 20-120мм
5 Вольфрам электрод Ширхэг 40 20-120мм
6 Гортиг Ширхэг 2
А хавсралт, 4-р маягт

Мэргэжил / чадамж: ТҮВШИН IV


1. Сургалтын танхим
№ Шаардлагатай зүйлс, техник Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,
хэрэгсэл нэгж ширхэг тодорхойлолт
1 Багшийн ширээ ш 1
2 Багшийн сандал ш 1
3 Компьютер ш 1
4 Хэвлэгч /принтер/ ш 1
5 Сурагч ширээ ш 15
6 Сурагч сандал ш 30
7 Самбар ш 1
8 Экран ш 1
9 Проектор ш 1
10 Зурагт үзүүлэн ш +
11 Биет үзүүлэн ш +
12 Хогийн сав ш 1
13 Хувин, шүүр ш 1
ДҮН

2. Сургалтын дадлагын газарт тавих шаардлага:

Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,



хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
Тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгсэл, сургалтын материал
№1 Чадамжийн нэгжийн нэр: Цахилгаан гар нумаар ширээх
1 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Хувьсах гүйдлийн
трансформатор AC-500
2 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
инвертер, BX-160, DC-inverter
3 Электрод баригч Ширхэг 1 800А
4 Массны хавчаар Ширхэг 1 500А
5 Электрод 2.5*300 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 /Хятад-J506/, /орос-УОНИ-
электрод/ 13/45, Энэтхэг-RADNAA/ ОУ-
6 Электрод 3.2*350 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 ын Е7016-7018
электрод/
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*8мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№2 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хагас автоматаар ширээх
83
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Хагас автомат гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Нүүрсхүчлийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос
3 Нүүрсхүчлийн хий СО2 Ширхэг 4 Орос
4 Нүүрсхүчлийн хийн редуктор Ширхэг 4 Солонгос
5 Нүүрсхүчлийн хийн шланг Метр 16 Солонгос
6 Хагас автоматын электрод /хайлдаг, Кг 50 Хятад, дамартай-50кг Е7016,
бүрхүүлгүй/ 0,6-1,6мм голчтой
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*6мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№3 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хийгээр ширээх
1 Ацетилений хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
2 Хүчилтөрөгчийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
3 Ацетилений хий + C2H2
4 Хүчилтөрөгчийн хий + O2
5 Ацетилен, хүчилтөрөгчийн хийн Ширхэг 4 Солонгос
даралтын редуктор
6 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
7 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
8 Очлуур Ширхэг 4 Оч гаргач
9 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
10 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
11 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
12 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
13 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
14 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№4 Чадамжийн нэгжийн нэр: Инертийн хийд хайлдаггүй электродоор ширээх
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Аргон гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Аргон хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
Аргон хий Ширхэг 4 Ar2 хий
3 Вольфрам электрод /хайлдаггүй, Ширхэг 2 Гангийн-1,6-2мм Е7018,
бүрхүүлгүй электрод/ Ногоон, цэнхэр
4 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
5 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
6 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
7 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Хар труба
Q235, /50, 80, 100см*4-5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч /гриндер/ Ширхэг 1 BOSH 220В
84
А хавсралт, 4-р маягт

Мэргэжил / чадамж: ТҮВШИН V

1. Сургалтын танхим
№ Шаардлагатай зүйлс, техник Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,
хэрэгсэл нэгж ширхэг тодорхойлолт
1 Багшийн ширээ ш 1
2 Багшийн сандал ш 1
3 Компьютер ш 1
4 Хэвлэгч /принтер/ ш 1
5 Сурагч ширээ ш 15
6 Сурагч сандал ш 30
7 Самбар ш 1
8 Экран ш 1
9 Проектор ш 1
10 Зурагт үзүүлэн ш +
11 Биет үзүүлэн ш +
12 Хогийн сав ш 1
13 Хувин, шүүр ш 1
ДҮН

2. Сургалтын дадлагын газарт тавих шаардлага:

Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,



хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
Тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгсэл, сургалтын материал
№1 Чадамжийн нэгжийн нэр: Цахилгаан гар нумаар ширээх
1 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Хувьсах гүйдлийн
трансформатор AC-500
2 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
инвертер, BX-160, DC-inverter
3 Электрод баригч Ширхэг 1 800А
4 Массны хавчаар Ширхэг 1 500А
5 Электрод 2.5*300 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 /Хятад-J506/, /орос-УОНИ-
электрод/ 13/45, Энэтхэг-RADNAA/ ОУ-
6 Электрод 3.2*350 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 ын Е7016-7018
электрод/
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*8мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В

85
№2 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хагас автоматаар ширээх
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Хагас автомат гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Нүүрсхүчлийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос
3 Нүүрсхүчлийн хий СО2 Ширхэг 4 Орос
4 Нүүрсхүчлийн хийн редуктор Ширхэг 4 Солонгос
5 Нүүрсхүчлийн хийн шланг Метр 16 Солонгос
6 Хагас автоматын электрод /хайлдаг, Кг 50 Хятад, дамартай-50кг Е7016,
бүрхүүлгүй/ 0,6-1,6мм голчтой
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*6мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№3 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хийгээр ширээх
1 Ацетилений хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
2 Хүчилтөрөгчийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
3 Ацетилений хий + C2H2
4 Хүчилтөрөгчийн хий + O2
5 Ацетилен, хүчилтөрөгчийн хийн Ширхэг 4 Солонгос
даралтын редуктор
6 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
7 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
8 Очлуур Ширхэг 4 Оч гаргач
9 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
10 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
11 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
12 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
13 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
14 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№4 Чадамжийн нэгжийн нэр: Инертийн хийд хайлдаггүй электродоор ширээх
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Аргон гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Аргон хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
Аргон хий Ширхэг 4 Ar2 хий
3 Вольфрам электрод /хайлдаггүй, Ширхэг 2 Гангийн-1,6-2мм Е7018,
бүрхүүлгүй электрод/ Ногоон, цэнхэр
4 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
5 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
6 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
7 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Хар труба
Q235, /50, 80, 100см*4-5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
86
12 Гар таслагч /гриндер/ Ширхэг 1 BOSH 220В

А хавсралт, 4-р маягт

Мэргэжил / чадамж: ТҮВШИН VI

1. Сургалтын танхим
№ Шаардлагатай зүйлс, техник Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,
хэрэгсэл нэгж ширхэг тодорхойлолт
1 Багшийн ширээ ш 1
2 Багшийн сандал ш 1
3 Компьютер ш 1
4 Хэвлэгч /принтер/ ш 1
5 Сурагч ширээ ш 15
6 Сурагч сандал ш 30
7 Самбар ш 1
8 Экран ш 1
9 Проектор ш 1
10 Зурагт үзүүлэн ш +
11 Биет үзүүлэн ш +
12 Хогийн сав ш 1
13 Хувин, шүүр ш 1
ДҮН

2. Сургалтын дадлагын газарт тавих шаардлага:

Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,



хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
Тоног төхөөрөмж, багаж хэрэгсэл, сургалтын материал
№1 Чадамжийн нэгжийн нэр: Цахилгаан гар нумаар ширээх
1 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Хувьсах гүйдлийн
трансформатор AC-500
2 Цахилгаан гагнуурын аппарат Ширхэг 5 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
инвертер, BX-160, DC-inverter
3 Электрод баригч Ширхэг 1 800А
4 Массны хавчаар Ширхэг 1 500А
5 Электрод 2.5*300 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 /Хятад-J506/, /орос-УОНИ-
электрод/ 13/45, Энэтхэг-RADNAA/ ОУ-
6 Электрод 3.2*350 /хайлдаг, бүрхүүлтэй Кг 15 ын Е7016-7018
электрод/
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*8мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
87
№2 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хагас автоматаар ширээх
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Хагас автомат гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Нүүрсхүчлийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос
3 Нүүрсхүчлийн хий СО2 Ширхэг 4 Орос
4 Нүүрсхүчлийн хийн редуктор Ширхэг 4 Солонгос
5 Нүүрсхүчлийн хийн шланг Метр 16 Солонгос
6 Хагас автоматын электрод /хайлдаг, Кг 50 Хятад, дамартай-50кг Е7016,
бүрхүүлгүй/ 0,6-1,6мм голчтой
7 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*15*5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*6мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
12 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№3 Чадамжийн нэгжийн нэр: Хийгээр ширээх
1 Ацетилений хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
2 Хүчилтөрөгчийн хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
3 Ацетилений хий + C2H2
4 Хүчилтөрөгчийн хий + O2
5 Ацетилен, хүчилтөрөгчийн хийн Ширхэг 4 Солонгос
даралтын редуктор
6 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
7 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
8 Очлуур Ширхэг 4 Оч гаргач
9 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Хар труба
Q235, /50, 80, 100см*4-5мм/
10 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
11 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
12 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
13 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
14 Гар таслагч Ширхэг 1 BOSH 220В
№4 Чадамжийн нэгжийн нэр: Инертийн хийд хайлдаггүй электродоор ширээх
1 Ширхэг 4 220-380В, Тогтмол гүйдлийн
Аргон гагнуурын аппарат
инвертер, DC-inverter
2 Аргон хийн баллон Ширхэг 4 Орос баллон
Аргон хий Ширхэг 4 Ar2 хий
3 Вольфрам электрод /хайлдаггүй, Ширхэг 2 Гангийн-1,6-2мм Е7018,
бүрхүүлгүй электрод/ Ногоон, цэнхэр
4 Кг 40 Хятад, Е7016, ган,
Суултын утас /бүрхүүлгүй хайлдаг
хөнгөнцагаан, зэс голчтой
дүүргэлтийн утас/
1м*0,06-2мм
5 Өндөр даралтын хийн шланг Метр 32 Орос шланг
6 Ширхэг 8 Метал хуудсан ган Q235,
Лист
хятад /10*10*1,5-3мм/
7 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Хар труба
Q235, /50, 80, 100см*4-5мм/
8 Метр 0,5 Бага нүүрстөрөгчит ган-хятад
Полосо
Q235, /50*3мм/
9 Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
10 Гар точилийн чулуу /дунд/ Ширхэг 1 BOSH 150х1,4х22,23
11 Зүлгүүр Метр 1 Цаасан, чулуутай зүлгүүр С50
88
12 Гар таслагч /гриндер/ Ширхэг 1 BOSH 220В

А хавсралт, 4-р маягт

Мэргэжил / чадамж: ТҮВШИН II-VI

1. Сургалтын дадлагын газарт тавих шаардлага:

Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,



хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
Чадамжийн нэгжийн нэр: Гагнуурын ажилд бэлтгэх
Ширхэг 10 220-380 хувьсах, тогтмолын
Цахилгаан гагнуурын аппарат
аппарат
Ширхэг 4 220-380 хувьсах, тогтмолын
Аргон гагнуурын аппарат
аппарат
Тоног төхөөрөмж

Ширхэг 6 220-380 хувьсах, тогтмолын


Хагас автомат гагнуурын аппарат
аппарат
Ширхэг 2 220-380 хувьсах, тогтмолын
Хийн гагнуур
аппарат
Ширхэг 2 220-380 хувьсах, тогтмолын
Плазм зүсэгч
аппарат
Жацан доорх бүрэн автомат төхөөрөмж Ширхэг 1 380 тогтмолын аппарат
Ацетилен-хүчилтөрөгчийн автомат зүсэгч Ширхэг 2 220В өөрөө явагч төхөөрөмж
трактор
Бахь Ширхэг
Багаж хэрэгсэл, Гагнуурын

Бахь /таслагч/ Ширхэг


Атверка Ширхэг
Багаж хэрэгсэл

Булан хэмжигч Ширхэг


Төмөр шугам /50, 100,150/ Ширхэг
Өрөмний ком /төмрийн/ Ширхэг
хэрэглэгдэхүүн

Жижиг таслагч Ширхэг


Дундын таслагч Ширхэг
Тавлагч Ширхэг
Тавлагчийн хадаас/2/ Ширхэг
Суралцагчдын тоогоор

Сундаг метр Ширхэг


Квадрат 20x20 см Ширхэг
Квадрат 30x30x1.5 Ширхэг
Квадрат 40x40x2 Ширхэг
Квадрат 50x50x2 Ширхэг
Лист 2мм Ширхэг
Лист 3мм Ширхэг
Лист 4мм Ширхэг
Материал

Булан төмөр 25x25x3 Ширхэг


Булан төмөр30x30x2.2 Ширхэг
Булан төмөр 40x40x4 Ширхэг
Полоса 25x5мм Ширхэг
Полоса 40x4мм Ширхэг
Полоса 60x6мм Ширхэг
Труба Ф15мм Ширхэг
Труба Ф25мм Ширхэг
Труба Ф20мм Ширхэг
Труба Ф32мм Ширхэг

89
Труба Ф50мм Ширхэг
Электрод 2.5 мм J506 Ширхэг
Электрод 3.2 мм J506 Ширхэг
Хагас автоматын утас /электрод/ 1-1.6мм Ширхэг
Хагас автоматын хий /Нүүрсхүчлийн хий-С2/ Ширхэг
Плазмын хошуу Ширхэг
Ацетилений хий C2H2 Ширхэг
хүчилтөрөгчийн хий O2 Ширхэг
Суултийн утас /бүрээсгүй/-2ш Ширхэг
Аргон хий Ar2-1 баллон Ширхэг
Вольфрам электрод Ширхэг
Гар точилийн ир /дунд/ Ширхэг
Гар точилийн ир /жижиг/ Ширхэг
Метал сойз /дугуй/ Ширхэг
Метал сойз /Иштэй/ Ширхэг
Шаарганы алх Ширхэг
Таслагчийн ир /жижиг/ Ширхэг
Таслагчийн ир /дунд/ Ширхэг
Таслагчийн ир /том/ Ширхэг
Электрод баригч Ширхэг
Массын хавчаар Ширхэг
Чадамжийн нэгжийн нэр: Гагнуурчны хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйг ханган ажиллах
Сургалтын тоног төхөөрөмж, багаж Хэмжих Тоо Техникийн үзүүлэлт,

хэрэгслийн нэр нэгж ширхэг тодорхойлолт
1 Ширхэг Суралцагчд
Гагнуурын баг ын тоогоор
2 Ширхэг Суралцагчд
Ажлын бээлий ын тоогоор
3 Ширхэг Суралцагчд
Хөдөлмөр хамгааллын хормогч /хатуу элгэн/ ын тоогоор
4 Ширхэг Суралцагчд
Элгэн хүрэм ын тоогоор
5 Ширхэг Суралцагчд
Элгэн өмд ын тоогоор
6 Ширхэг Суралцагчд
Ажлын гутал ын тоогоор
7 Ширхэг Суралцагчд
Цахилгаан гар нуман гагнуурын элгэн бээлий ын тоогоор
8 Ширхэг Суралцагчд
Хагас автомат/аргон гагнуур/ бээлий ын тоогоор
9 Ширхэг Суралцагчд
Хорт хийн маск /хошуувч/ ын тоогоор
10 Ширхэг Суралцагчд
Дуу намсгах чихэвч ын тоогоор
11 Ширхэг Суралцагчд
Хорт утааны шил ын тоогоор

12. Номын сан, мэдээллийн хангамжид тавих шаардлага:

12.1 Номын сантай холбоотой стандарт, норм, шаардлага, дүрмийг хангана.


12.2 Сургалтын хөтөлбөрт чадамжийн нэгж, элемент бүрээр ашиглагдах ном сурах бичиг,
гарын авлага, хэвлэмэл бус материал, цахим мэдээлэл авах эх сурвалжийг тодорхойлж
гаргасан байна.
12.3 Òóõàéí ìýðãýæëèéã ýçýìø¿¿ëýõ õºòºëáºðèéã õýðýãæ¿¿ëýõ ñóðãàëòûí òºëºâëºãººíä
òóñãàãäñàí õè÷ýýë íýã á¿ðä àãóóëãààðàà íèéöýõ ìýäýýëëèéí ýõ ñóðâàëæ /VCD, DVD,
àóäèî, âèäåî êàññåò/, íîì ñóðàõ áè÷ãèéã õ¿ðýëöýõ¿éö õýìæýýãýýð á¿ðä¿¿ëñýí áàéíà.
12.4 Íîì, ñóðàõ áè÷èã íü îð÷èí ¿åèéí áàéíà. Ìýðãýæëèéí ñóðàõ áè÷èã 3 ñóðàëöàã÷ òóòàìä 2-
îîñ äîîøã¿é áàéíà.

90
12.5 Ñóðãóóëèéí á¿õ ñóðàëöàã÷, áàãø íàðûí 15-ààñ äîîøã¿é õóâüä õ¿ðýõ ñóóäàë á¿õèé
óíøëàãûí òàíõèìòàé áàéíà.
12.6 Òóõàéí ìýðãýæëèéí ÷èãëýëèéí 3-ààñ äîîøã¿é ãàäààä, äîòîîäûí ñýòã¿¿ë¿¿äèéã òîãòìîë
çàõèàëíà.

13. Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн шаардлага:

13.1 “Гагнуурчин” мэргэжлийн боловсрол, сургалтын хөтөлбөрт хөдөлмөрийн аюулгүй


байдал, эрүүл ахуйтай холбоотой чадамжийн нэгжийг заавал судлуулахаар тусгах ба
бусад чадамжийн нэгж тус бүрт салбарын аюулгүй байдал, эрүүл ахуйтай холбоотой
онцлог агуулгуудыг тусгасан байна.
13.2 Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн чадамжийн нэгжийн онцлог элементийг эрх
бүхий мэргэшсэн ажилтан заана.
13.3 Õºäºëìºð õàìãààëëûí õýðýãñýëд:
- Àíõàí øàòíû ýìíýëãèéí òóñëàìæèéí ýìèéí ñàí
- Õºäºëìºð õàìãààëëûí èæ á¿ðäýë

Стандартад хэрэглэсэн товчлол, товч хэллэг

Товчлол буюу товч хэллэг Дэлгэрэнгүй хэллэг


МБСБЗГ Мэргэжлийн боловсрол, сургалтын бодлого,
зохицуулалтын газар
ХАБЭА Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуй
НАССР Hazard Analysis Critical Control Point
DACUM Developing a curriculum
MNS Mongolian National Standard
CAC Codex Alimentarius Commission
RCP Rapid Control Prototyping
БНБД Барилгын Норм ба Дүрэм

ТӨГСӨВ

91

You might also like