Download as pdf or txt
Download as pdf or txt
You are on page 1of 20

MENTAL ARİTMETİK

EĞİTİM KİTABI

ABAKÜS+MATİK
ÖĞRENCİ
ÖĞRETMEN VE
VELİLER İÇİN

ALTIN NOKTA YAYINEVİ


BAKİ YERLİ
İZMİR - 2013
İÇİNDEKİLER
1.Temel Kavramlar
Abaküs Nedir .................................................................................................................................. 7
Abaküsün Tarihçesi ......................................................................................................................... 9
Abaküsün Faydaları ....................................................................................................................... 12
Abaküsü Tanıyalım ........................................................................................................................ 13
Abaküste Rakamların Gösterilişi .................................................................................................... 18
Abaküste Parmak Hareketlerinin Gösterilişi ................................................................................... 19

2. İşlemler
Abaküste Toplama İşlemi .............................................................................................................. 26
Abaküste 5’e Tamamlama............................................................................................................. 31
Abaküste 10’a Tamamlama........................................................................................................... 42
İki Basamaklı Sayıları Abaküsle Toplama ....................................................................................... 52
Üç Basamaklı Sayıları Abaküsle Toplama....................................................................................... 58
Abaküste Çıkarma İşlemleri ........................................................................................................... 61
Abaküsle 2 Basamaklı Sayılarda Çıkarma İşlemi ............................................................................ 66
Abaküsle 3 Basamaklı Sayılarda Çıkarma İşlemi ............................................................................ 70
Abaküste Çarpma İşlemi ............................................................................................................... 76
Abaküste Bölme İşlemi.................................................................................................................. 89
Bu Kitap Neden Yazıldı
Tüm zamanlarda değişen eğitim modelleri, müfredat ve sınav sistemlerine rağmen
değişmeyen tek şey matematik dersinin önemi ve gerçekliğidir. Her zaman kilit ders
olmasına rağmen öğrencilerin matematik dersine karşı tutumları maalesef olumsuz
olmuştur. Matematiğin zor bir ders olması mı dersi korkutucu hale getiriyor yoksa
öğrencilerin matematik dersinden korkutulmasından dolayımı başarısızlık gelmekte-
dir sorusu hep sorulmaktadır? Yapılan araştırmalarda öğrencilerin matematik eğitimi-
ne daha başlamadan, öğrenilmesi çok zor bir ders olduğu çevresindekiler tarafından
bilinçaltına yerleştirilmekte ve öğrenci başarısız olacağına inandırılmaktadır. Bu ön-
yargı yüzünden öğrenci dersten korkup uzaklaşmakta, korkunun olduğu yerde de
öğrenme zayıf kalmaktadır. Bunun yanında verilen eğitimin katı ve ezberci bir metot
olmasının da dersi daha itici ve sevimsiz hale getirdiği tartışılmaz. Ağaç yaşken eğilir
misali ilkokulda matematik dersini seven ve dersi başarmanın verdiği hazzı yakalayan
öğrenciler, eğitim hayatları boyunca matematik dersiyle barışık olmaktadırlar.

Peki, Bu Nasıl Olacak? Bu kitapta anlattığımız Japon Abaküsü(SOROBAN) ile 5-12


yaş arasındaki çocuklara temel aritmetik becerisi kolayca kazandırılmaktadır. Geçmişi
yüzyıllar öncesine dayanan Japon abaküsünün ülkemiz başta olmak üzere birçok ül-
kede eğitim merkezleri bulunmaktadır. El, göz ve beyni koordinasyonlu çalıştırmakta
ve öğrenme en yüksek düzeyde gerçekleşmektedir. Bu da öğrencinin özgüvenini ka-
zanmasını ve matematiğe karşı olumlu tutumlar geliştirmesini sağlamaktadır. Yapılan
araştırmalar sonucu Japon abaküsüyle işlem yapan öğrencinin sağ ve sol beyin lobu-
nun dengeli bir şekilde geliştiği, Japon abaküsünün öğrencinin yoğunlaşma ve dikkat
becerilerini geliştirdiği görülmüştür.
ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) Sayfa |7

ÖN BİLGİLER
ABAKÜS NEDİR
Sayı boncuğu; toplama, çıkarma, çarpma, bölme ve karekök gibi işlemlerin yapılmasın-
da kullanılan, rakamlar yerine boncuk benzeri nesnelerden yararlanılan hesap aracıdır.
Abaküs sözcüğü, Eski Yunanca kökenlidir. Eski Yunanlılar, Romalılar, Mısırlılar, Hintli-
ler, Çinliler ve Japonlar, hesap yaparken abaküs kullanırlardı. Abaküste; bir çerçeve
içinde alt alta ve yan yana çubuklar bulunur. Her çubukta da boncuklar vardır. Çubuk-
lar sayıların basamaklarını gösterir. Sayı boncuğu, abaküs veya çörkü, basit toplama ve
çarpma işlemleri için kullanılan bir alettir. Boncukların sayılması şeklinde çalışır.

SOROBAN NEDİR
Japonca abaküs demektir. Japonlara özgü günlük hesaplamalar için kullanılan bir nevi
hesap makinesidir. Soroban hala Japonya’da okullarda matematik dersinin bir parçası
olarak, hızlı zihinsel hesaplama için kullanılmaktadır.
Sayfa |8

MENTAL ARİTMETİK NEDİR


Mental Aritmetik 5-12 yaş arası çocuklar için hazırlanmış bir zekâ geliştirme programı-
dır. Sayısal işlemlerde abaküs kullanımının öğrenilmesi ile başlayan program, bir süre
sonra abaküsün kaldırılması ile sürer ve öğrenciler işlemleri hızlı bir şekilde tamamen
zihinden yapmayı öğrenirler.

Mental Aritmetik; Kısaca bilgisayar, hesap makinesi, kâğıt, kalem gibi hiçbir araç kul-
lanmaksızın, yalnızca insan zihninin gücü ile yapılan aritmetik işlem yöntemidir. Bu
olağanüstü becerinin yanı sıra asıl kazanç, programın sağladığı zekâ ve bellek gelişimi;
dikkat, odaklama ve özgüvenin güçlenmesi gibi unsurlarla genel olarak yükselmiş bir
zihin kapasitesidir.

AMAÇ
Çocukların matematik dersine olan korkularını yenmek,
dört temel işlem hesaplamalarını abaküsle veya zihinden
yapabilme becerisi kazandırmak, çocukların eğitim hayat-
ları boyunca matematikte başarılı olmalarını sağlamaktır.
S a y f a | 12

ABAKÜSÜN FAYDALARI
ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 13

ABAKÜSÜ TANIYALIM
S a y f a | 14

Abaküsümüzün kullanımını kolaylaştırmak için bazı terimlerden ve özelliklerden bahsedeceğiz. Kirişin


üst bölgesinde kalan boncuklar, cennet boncuğu olarak isimlendirilmektedir. Bu boncukların sayı değeri
5’tir. Basamak değerleri ise birler basamağı için 5, onlar basamağı için 50, yüzler basamağı için 500 vb.
değerlerini alır.

Kirişin alt bölgesinde kalan boncuklar dünya boncuğu olarak isimlendirilmekte ve her
kirişte 4 adet dünya boncuğu bulunmaktadır. Sayı değeri 1 olan bu boncuklar basamak
değerlerine göre ise birler basmağında bir boncuk, 1 iki boncuk 2... vb. değerini alır. On-
lar basamağında bir boncuk 10, iki boncuk 20… vb. değerleri alır. Yüzler basamağında
ise bir boncuk 100, iki boncuk 200… vb. değerleri alır. Bu örneklere bakarak diğer basa-
makların da alacağı değerleri kestirebiliriz.
ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 15

OTURMA ŞEKLİMİZ NASIL OLMALI


VE ELİMİZİ NASIL KULLANACAĞIZ?

Abaküsümüzü masaya düz bir şekilde koyup,

masa kenarına uzaklığı 8-10 cm olacak şekilde ayarlıyoruz.


S a y f a | 16

Elimizin 3 parmağıyla kalemi kavrayıp, kalan 2 parmağımızla işlem yapacağız.

Başlangıçta elinizin alışması için egzersizleri kalemle yapmanız tavsiye edilir.


ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 17

Abaküs boncuklarını parmağımızla hareket ettirebilmemiz için elimizin başparmağı ve


işaret parmağını kullanacağız. Abaküste farklı teknikler kullanılmaktadır. Orta parma-
ğın kullanıldığı veya çift elle abaküsün kullanıldığını da görebiliriz; ancak biz başlangıç
için en pratik yolu seçeceğiz.

Elimizi ‘’C’’ şeklini alacak şekilde abaküsün boncuklarını hareket ettireceğiz.

Bu bize abaküsün kullanımında hız kazandıracaktır.


S a y f a | 18

ABAKÜSTE RAKAMLARIN GÖSTERİLİŞİ

Kirişimiz bizim işlem hanemiz olmakta, kirişimizde kaç adet boncuk var ise basamak
değerlerini toplayıp sonuca ulaşabiliriz. Şeklimizde bütün rakamları beraber gösteriyo-
ruz. İşlem yapmayacağımız için basamak değerini dikkate almıyoruz. İlk basamakta 0
boncuk ve değeri 0, ikinci basamakta 1 boncuk ve değeri 1…

6. basamakta bir boncuk olmasına rağmen değeri 5’tir; çünkü 6. basamaktaki boncuğun
değeri 5’liktir. 7.basamakta 2 boncuk olmasına rağmen değeri 6; çünkü değeri 5’lik ve
1’lik olan iki boncuk var ve toplamları 6 etmektedir.
ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 19

ABAKÜSTE PARMAK HAREKETLERİNİN GÖSTERİLİŞİ

Abaküs ayarlanırken dikkat edilmesi gereken en önemli husus sadece işaret ve baş-
parmağın kullanılmasıdır. Dünya boncuklarını başparmak ve işaret parmağıyla hare-
ket ettirirken cennet boncuklarını sadece işaret parmağı ile hareket ettireceğiz

Abaküsle işlem yapmadan önce abaküsümüzü kirişte boncuk olmayacak şekilde


ayarlıyoruz. Biz buna abaküsü sıfırlama diyoruz.
S a y f a | 20
ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 21

ABAKÜSTE İKİ BASAMAKLI SAYILARIN GÖSTERİLİŞİ


S a y f a | 22

BASİT EGSERSİZLER

Abaküsle gösterilen değerleri yazınız


ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 23
S a y f a | 24

BASİT EGZERSİZLER
AŞAĞIDAKİ SAYILARI ABAKÜSLE GÖSTERİNİZ

16 27 87 97

95 20 69 99

72 58 49 71
ABAKÜS+MATİK Japon Abaküsü(SOROBAN) S a y f a | 25

AŞAĞIDAKİ SAYILARI ABAKÜSLE GÖSTERİNİZ

101 629 846 786

346 475 247 309

.
219 455 733 617
S a y f a | 26

ABAKÜSTE TOPLAMA İŞLEMLERİ

Yetkin ellerde abaküs çok güçlü ve verimli bir hesaplama aracıdır. Kişiyi çok hızlı
şekilde sonuca ulaştırmaktadır. Zihinsel çalışmadaki tereddüdü mümkün olduğunca
en aza indirmek, el ve beyin koordinasyonunu pratikleştirerek beynin sağ ve sol
lobunun birlikte çalıştırılmasını sağlar. Bu da öğrenciye sağlam bir işlem becerisi
kazandırır.

Toplama, çıkarma, çarpma ve bölme olmak üzere abaküste dört temel aritmetik işlem
vardır. Bunlardan toplama, en temel beceridir. Diğer aritmetik hesaplamaları
yapabilmemiz için toplamayı çok iyi şekilde bilmemiz gerekiyor. Abaküste işlemler
soldan sağa doğrudur; yani en büyük basamaktan başlarız.

You might also like