Download as docx, pdf, or txt
Download as docx, pdf, or txt
You are on page 1of 6

eğinin kabul edilmesi üzerine, 10.10.

2000 günlü dilekçe ile Çankaya Üniversitesi'nden kaydını


sildirmiş, ancak yatırdığı dönem ücreti iade edilmemiştir.

Davacı vekilince, Çankaya Üniversitesine kayıt kabulü için dönem ücretinin zorunlu olarak
yatırıldığı, ancak bir başka öğrencinin kaydına engel olmadan ve öğretime başlamadan kaydını
başka Üniversiteye yaptıran müvekkiline davalı kurumca 1. dönem için ücret alınmasına karşın
hiçbir hizmet verilmediği, 5 Ocak 2001 tarihinde çekilen ihtarnameye rağmen hiçbir ödeme
yapılmadığı ileri sürülerek, B.K. 61. ve diğer maddeleri uyarınca, 2.498 ABD Doları karşılığı
2.905.174.000.- TL.'nin ihtarname tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline
hükmedilmesi istemiyle, 11.6.2001 gününde adli yargı yerinde alacak davası açılmıştır.

, bu durumda Üniversitenin kamu kimliğini kullanarak parayı aldığı, bu halde davanın idari yargıyı
ilgilendirmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş; bu karar, temyiz edilmeyerek
kesinleşmiştir.

Davacı vekili, aynı istekle, 21.3.2003 gününde idari yargı yerinde dava açmıştır.

ANKARA 4. İDARE MAHKEMESİ TEK HAKİMİ; 30.10.2003 gün ve E: 2003/454, K: 2003/1521


sayı ile, 9.7.1997 tarih ve 4282 sayılı Kanunla Kurulan Çankaya Üniversitesinin, Anayasanın 130.
maddesi ile 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun Ek-2. maddesi hükümleri uyarınca akademik
yönden 2547 sayılı Kanuna tabi olmakla birlikte, mali ve idari konularda özerk bir kamu tüzel
kişisi olduğu, bir başka anlatımla, akademik konular dışında kalan mali ve idari konularda özel
hukuk hükümlerine tabi olduğu, bu durumda davalı kurum her ne kadar eğitim öğretim gibi bir
kamu hizmeti yerine getirmekte ise de, olayda davacı ile davalı arasındaki uyuşmazlığın bir borç-
alacak ilişkisi çerçevesinde Borçlar Kanunu'nun sebepsiz zenginleşme kurallarına göre
çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş; bu karar,
itiraz edilmeyerek kesinleşmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün, Tülay TUĞCU'nun


Başkanlığında, Üyeler: Dr. Atalay ÖZDEMİR, M. Lütfü ÜÇKARDEŞLER, Serap AKSOYLU, Z. urhan
YÜCEL, Abdullah ARSLAN ve H. Hasan MUTLU'nun katılımlarıyla yapılan 4.10.2004 günlü
toplantısında;

I- İLK İNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa'nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye
göre, adli ve idari yargı yerleri arasında anılan Yasa'nın 14. maddesinde öngörülen biçimde
olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğu, idari yargı dosyasının 15. maddede belirtilen yönteme
uygun olarak davacının istemi üzerine son görevsizlik kararını veren mahkemece Uyuşmazlık
Mahkemesi'ne gönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığı anlaşıldığından
görev uyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.

II- ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim İsa YEĞENOĞLU'nun davanın çözümünde adli


yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;

-İlgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Ahmet BEŞİNCİ'nin davada adli
yargının; Danıştay Savcısı Nevzat ÖZGÜR'ün ise idari yargının görevli olduğu yolundaki yazılı ve
sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, yatay geçiş suretiyle Vakıf Üniversitesine yaptırılan kaydın öğretim dönemi başlamadan
sildirilmesi nedeniyle yatırılmış bulunan dönem ücretinin iadesi istemiyle açılmıştır.

Anayasa'nın <Yükseköğretim kurumları> başlıklı 130. maddesinin 1. fıkrasında, kamu


tüzelkişiliğine ve bilimsel özerkliğe sahip olduğuna işaret edilen üniversitelerin devlet tarafından
kanunla kurulacağı kurala bağlanmış ve takibeden fıkralarda üniversitelerin tabi olacağı hükümler
belirtildikten sonra son fıkrasında <Vakıflar tarafından kurulan yükseköğretim kurumları, mali ve
idari konuları dışındaki akademik çalışmaları, öğretim elemanlarının sağlanması ve güvenlik
yönlerinden, Devlet eliyle kurulan yükseköğretim kurumları için Anayasada belirtilen hükümlere
tabidir.> denilmiştir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'na 17.8.1983 tarih ve 2880 sayılı Kanunla eklenen ve olay
tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Ek 2. maddede de Anayasa'nın anılan 130/son. maddesi
hükmü tekrarlanmış ve aynı Yasa'nın Ek 5. maddesinde, vakıflarca kurulacak yükseköğretim
kurumlarında vakıf yönetim organı dışında en az yedi kişiden oluşan bir mütevelli heyetinin
bulunacağı; mütevelli heyetin, vakıf yükseköğretim kurumunun tüzelkişiliğini temsil edeceği,
yükseköğretim kurumunda görevlendirilerek yöneticiler ve öğretim elemanları ile diğer personelin
sözleşmelerini yapacağı, atamalarını ve görevden alınmalarını onaylayacağı, yükseköğretim
kurumunun bütçesini onaylayıp uygulamaları izleyeceği, ayrıca vakıfça hazırlanan yönetmelik
hükümlerine göre diğer görevleri yürüteceği öngörülmüştür.

Çankaya Üniversitesi, 28.3.1983 tarih ve 2809 sayılı Yükseköğretim Kurumları Teşkilatı


Kanunu'na 9.7.1997 tarih ve 4282 sayılı Kanunla eklenen Ek 43. madde ile, Ankara'da Sıtkı Alp
Eğitim Vakfı tarafından 2547 sayılı Kanunun vakıf yükseköğretim kurumlarına ilişkin hükümlerine
tabi olmak üzere, kamu tüzelkişiliğini haiz bir vakıf üniversitesi olarak kurulmuştur.

2547 sayılı Yasa'nın (2880/32 md. ile eklenen) Ek 9. maddesinin ikinci fıkrasında <Öğrencilerden
alınacak ücretler mütevelli heyet tarafından tespit edilir.> hükmü yer almış; Vakıf Yükseköğretim
Kurumları Yönetmeliğinin 14. maddesinin, 31.5.1998 tarih ve 23358 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan Yönetmelik ile değişik üçüncü fıkrasında da öğrencilerden alınacak ücretlerin
mütevelli heyetince belirleneceği öngörülmüştür.

Anılan yasal düzenlemelerden, vakıf üniversitelerinin mali ve idari konularda özerkliğe sahip
olarak faaliyette bulunduğu; öğrenci ücretlerinin mütevelli heyetince belirlendiği anlaşılmaktadır.

Vakıf üniversitelerinin, kamu tüzelkişiliğine sahip oldukları ve kamu hizmeti yürüttükleri


konusunda kuşkuya yer yok ise de, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 46. maddesine göre
Yükseköğretim Kurulunca tespit edilen öğrenci başına cari hizmet ödeneğinden her yıl Bakanlar
Kurulu tarafından belirlenmiş Devletçe karşılanacak kısmı dışında kalan ve <öğrenci katkısı>
olarak adlandırılan ödeme, bu hizmet nedeniyle kanunla getirilen mali bir yükümlülük olmasına
karşılık, mütevelli heyetlerince hizmet karşılığı olarak belirlenen ve uyuşmazlığa konu edilen
öğrenci ücretleri bu niteliği taşımamaktadır.

Bu durumda, vakıf üniversitesi ile öğrencisi arasında alacak-borç ilişkisinden doğan dönem
ücretine ilişkin uyuşmazlığın özel hukuk hükümlerine göre adli yargı yerinde çözümleneceği
açıktır.
Açıklanan nedenlerle Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen görevsizlik kararının kaldırılması
gerekmektedir.

Sonuç: Davanın çözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Ankara 14. Asliye
Hukuk Mahkemesi'nce verilen 12.12.2002 gün ve E: 2001/430, K: 2002/840 sayılı GÖREVSİZLİK
KARARININ KALDIRILMASINA, 4.10.2004 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
(¤¤)

Sinerji Mevzuat ve İçtihat Programı

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Somut olayda, mahkemece davalı Üniversitenin eğitim dönemi başlamadan kaydın sildirildiği, bu
sebeple kayıt sırasında imzalanan taahhütnamenin ücret iadesine ilişkin hükmünün işlerlik
kazanmayacağı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş ise de; 02.09.2010 tarih, 2010/815
karar sayılı 2010-2011 Eğitim-Öğrenim Yılında Yükseköğretim Kurumlarında Cari Hizmet
Maliyetlerine Öğrenci Katkısı Olarak Alınacak Katkı Payları ile İkinci Öğrenim Ücretlerinin
Tespitine dair Bakanlar Kurulu Kararının 27. maddesinde <Lisans yerleştirme sınavının
kazanıldığı yıl kayıt yaptırıp kendi isteği ile kaydını sildiren öğrencileri katkı payı ve öğrenim
ücretleri geri ödenemez> hükmü nedeniyle davacının peşin ödediği öğrenim ücretinin kaydın
sildirilmesi nedeniyle iadesini isteyemeyeceği gözetilmeksizin yazılı şekilde davanın kabulüne
karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir...)

gerekçesi ile bozularak, dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda;
mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

TEMYİZ EDEN: Davalı vekili

Karar: Hukuk Genel Kurulu’nca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği
anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili 25.03.2009 tarihli dilekçesi ile, davacının davalı üniversitede öğrenci olduğunu, yıllık
eğitim ücretini ödediği halde davacının başarısız olduğu dersler için yeniden ücret ödemek
zorunda kaldığını, davalı üniversitenin bu uygulamasına yönelik olarak başvuru üzerine TC.
Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığının 15/09/2009 tarihli kararı ile eğitim öğretim yılı için alınan
ücret dışında öğrencilerden başarısız ders ve alt sınıf ders ücretlerinin yeniden alınmasının uygun
olmadığını belirtildiğini, bu kapsamda davacıdan 13.530,00 TL fazladan tahsilat yapıldığını
belirterek 13.530,00 TL'nin tahsil edildiği tarihlerden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan
tahsilini istemiştir.

Davalı vekili 04.03.2010 havale tarihli cevap dilekçesini tekrarlayarak özetle; uyuşmazlığın TC.
Haliç Üniversitesi'nin idari tasarrufuna yönelik olduğunu, bu nedenle idari yargının görevli
olduğunu, davanın görev yönünden reddi gerektiğini, davacının taleplerini 16.02.2009 tarihinde
yürürlüğe giren TC. Haliç Üniversitesi ön lisans ve lisans eğitim ve öğretim sınav yönetmeliği
hükümleri karşısında haksız ve dayanaksız olduğunu, ayrıca 2541 sayılı yasa ile Vakıf Yüksek
Öğretim Kurumları yönetmelik hükümleri gereği vakıf Üniversitelerinde eğitim, öğretim ücretlerini
belirleme ve uygulama yetkisinin doğrudan üniversite mütevelli heyetinde olduğunu, belirterek
dayanaksız olan davanın reddini istemiştir.

Haliç Üniversitesi Rektörlüğü'nün 23.12.2010 ve 24.12.2010 tarihli yazılarında davacının


06.09.2005 tarihinde üniversiteye kayıt yaptırdığı 12.07.2010 tarihinde mezun olduğu belirtilerek
eğitim - öğretim aldığı yıllarda ödediği ücretlere ilişkin belgeler mahkememize gönderilmiştir.

Davacı vekili, davacının başarısız olduğu dersler ile yaptığı ödemelere ilişkin belgeler, Yüksek
Öğretim Kurumu Başkanlığı Genel Kurulu'nun 15.09.2008 tarihli kararını dosyaya sunmuştur.

İddia ve savunmanın değerlendirilmesi; dava tarihi itibari ile davacının davalıdan alacaklı olup
olmadığının tespiti, alacaklı ise tutarının hesaplanması bakımından dosya üzerinde bilirkişi
incelemesi yapılmasına karar verilmiş, mahkemece resen seçilen bilirkişi, Marmara Üniversitesi,
İ.İ.B.F bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hanefi Ayboğa dosya üzerinde yaptığı inceleme sonunda
12.12.2011 havale tarihli raporunu sunmuştur.

Bilirkişi raporunda özetle; 2005, 2008 yılları eğitim dönemi ile 2009 yılı güz yarı yıl ücreti
toplamının 42.780,00 TL olduğunu, davacı tarafın toplam ödeme tutarının ise 50.252,00 TL
olduğunu, bu kapsamda davacının davalıya 7.472,00 TL fazla ödeme yaptığını, belirtmiştir.

Bilirkişi raporu hükme dayanak yapacak yeterliliktedir.

2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun 10. maddesinde <vakıflar tarafından kurulacak yüksek
öğretim kurumları çalışmalarının devlet yüksek öğretim kurumları gibi her ders yılı sonunda
yüksek öğretim kuruluna sorarlar, bu kurumlar mali, idari ve ekonomik gibi konularda yüksek
öğretim kurulunun gözetime ve denetimine tabidirler.> denilmektedir.

Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan Yüksek Öğretim Kurulu Başkanlığı'nın genel kurulunun
15.09.2008 tarihli kararında <2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanununun ek 10 maddesine göre
mali, idari ve ekonomik konularda kurulun gözetim ve denetimine tabi olan vakıf yüksek öğretim
kuramlarında okuyan öğrencilerden kayıt yaptırdıkları dönem ve eğitim - öğretim yılı için ücret
alındığı, bir üst sınıfa geçen ve bir önceki eğitim - öğretim yılı dönemi için ücret ödemiş olan
öğrencilerden daha önce alıp da başaramadığı ve yeniden alması gereken ücretleri daha önce
alınmış/ödenmiş olan alt sınıf dersleri için bir ücret alınmasının uygun olmadığına karar
verilmiştir.> denilmektedir.

Somut uyuşmazlığın yukarıdaki hükümler ışığında incelenmesi gerekir. Davacı vekili davacının
davalı eğitim kurumunda 2005- 2008 ile 2009 güz yarıyılı döneminde eğitim aldığını ve eğitim
ücretinin ödenmesine rağmen başarısız olunan dersler nedeni ile davacıdan 2. kez tahsilat
yapıldığını belirterek toplam 13.530,00 TL'nin davalıdan tahsilini istemektedir. 2005 - 2008 yılları
ile 2009 güz yarıyılı döneminde eğitim ücreti toplamı 42.780.00 TL olduğu halde davacının davalı
Üniversiteye toplam 50.252,00 TL ödediği, bu kapsamda davalı üniversitenin 7.472,00 TL'yi
davacıdan haksız yere tahsil ettiği anlaşılmaktadır. Haksız yere davacıdan tahsil edilen 7.472,00
TL davalı üniversite yönünden sebepsiz zenginleşme teşkil eder ve sebepsiz zenginleşilen tutarın
davacıya iadesi gerekir. Toplanan kanıtlara göre davanın kısmen kabulü ile 7.472,00 TL alacağın
dava tarihinden itibaren değişken yasal faiz oranı uygulanmak sureti ile hesaplanacak işlemiş
faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya yönelik isteminin
reddine, karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: 1- Davanın kısmen kabulü ile 7.472,00 TL alacağın dava tarihinden itibaren değişken
yasal faiz oranı uygulanmak sureti ile hesaplanacak işlemiş faizi ile birlikte davalıdan alınarak
davacıya verilmesine, davacının fazlaya yönelik isteminin reddine,

2- 21,15 TL Başvuru harcı ile 443,85 TL Karar harcı olmak üzere toplam 465,00 TL harcın
davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3- Kabul edilen kısım üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi gereği hesap ve taktir olunan
896,65 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4- Red edilen kısım üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi gereği hesap ve taktir olunan 727,00
TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4- Kabul ve red olunan kısımlar dikkate alınarak davacı tarafından yapıldığı belgelen 643,00 TL
yargılama giderinden 355,00 TL.nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı
üzerinde bırakılmasına,

Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15
gün içinde mahkememize verilecek dilekçe ile kararın temyizi için Yargıtay’a başvurulabileceğine
dair verilen karar açıkça okunup gerekçenin başlıca noktaları usulen anlatıldı. 04.10.2012

NOT: KONUNUN ÖNEMİ GEREĞİ YÖK KARARINI AŞAĞIDA YAYIMLIYORUZ.

T.C.
YÜKSEKÖĞRETİM KURULU BAŞKANLIĞI
GENEL KURUL KARARLARI

Oturum Tarihi: 15.09.2008


Oturum No. ………19…..

KARAR.2008.19.2427

Yrd.Doç.Dr. Faris KOCAMAN'ın; Haliç Üniversitesi, İşletme Fakültesi, Dış Ticaret ve Uluslararası
İşletmecilik bölümü ikinci sınıfında öğrenimine devam eden oğlu Oğuzhan KOCAMAN'dan birinci
sınıftan kalan dersleri için (ikinci sınıfın ücretinin dışında) ücret istendiği, Devlet üniversitelerinde
olmayan bu uygulamanın yasal olmadığı ve bu yöndeki uygulamanın Kurulumuz tarafından
düzeltilmesi talebini içeren dilekçesi incelendi.
Yapılan inceleme neticesinde; 2547 Sayılı yükseköğretim Kanunu'nun Ek 10. maddesine göre
mali, idari ve ekonomik konularda Kurulumuzun gözetim ve denetimine tabi olan vakıf
Yükseköğretim kurumlarında okuyan öğrencilerden kayıt yaptırdıkları dönem ve eğitim-öğretim
yılı için ücret alındığı, bir üst sınıfa geçen ve bir önceki eğitim-öğretim yılı/dönemi için ücret
ödemiş olan öğrencilerden daha önce alıpta başaramadığı ve yeniden alması gereken ve ücretleri
daha önce alınmış/ödenmiş olan alt sınıf dersleri için bir ücret alınmasının uygun olmadığına
karar verildi.(¤¤)

Sinerji Mevzuat ve İçtihat Programı

* VAKIF ÜNİVERSİTESİNİN BAŞARISIZ OLUNAN DERSLER İÇİN ÖĞRENCİDEN İKİNCİ KEZ ÜCRET TAHSİL ETMESİ ( Güz
Yarıyılı Ücretini Ödeyen Öğrenciden/Sebepsiz Zenginleşmeye Yol Açtığı - Davalıdan Tahsiline Karar Verileceği )

* ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİSİNDEN BAŞARISIZ OLDUĞU DERSLER İÇİN İKİNCİ KEZ ÜCRET ALINMASI ( Vakıf
Üniversitesi/Sebepsiz Zenginleşmeye Yol Açtığı - Davalıdan Alınıp Davacıya İadesine Karar Verileceği )

* SEBEPSİZ ZENGİNLEŞME ( Vakıf Üniversitesinin Güz Yarıyıl Ücretini Ödeyen Öğrenciden Başarısız Olduğu Dersler İçin İkinci
Kez Ücret Tahsil Ettiği - Davacının İade Talebinin Kabulüne Karar Verileceği )

* BAŞARISIZ OLUNAN DERSLER İÇİN ÖĞRENCİDEN İKİNCİ KEZ ÜCRET TAHSİL EDİLMESİ ( Vakıf Üniversitesinin Güz Yarıyıl
Ücretini Ödeyen Öğrenciden - Sebepsiz Zenginleşmeye Yol Açtığı/Davalıdan Alınıp Davacıya İadesine Karar Verileceği )

2547/Ek m. 10

ÖZET: Davacı vekili davacının vakıf üniversitesinde güz yarıyılı döneminde eğitim aldığını ve eğitim ücretinin ödenmesine rağmen
başarısız olunan dersler nedeni ile davacıdan 2. kez tahsilat yapıldığını, belirterek bedelin davalıdan tahsilini istemektedir. Güz yarı
yılı döneminde davacının davalı üniversiteye eğitim ücreti toplamından daha fazla bedel ödediği, bu kapsamda davalı üniversitenin
davacıdan haksız yere bedel tahsil ettiği anlaşılmaktadır. Haksız yere davacıdan tahsil edilen bedelin davalı üniversite yönünden
sebepsiz zenginleşme teşkil eder ve sebepsiz zenginleşilen tutarın davacıya iadesi gerekir.

DAVA: Taraflar arasında görülen alacak davasının yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen hüküm davalı
tarafından temyiz edilmiştir.

KARAR: Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:

SONUÇ: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik
görülmemesine göre, yerinde bulunmayan bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA,
06.06.2013 günü oybirliğiyle karar verildi.

You might also like