Analiza Statystyczna Dla Psychologów (Wykład)

You might also like

Download as docx, pdf, or txt
Download as docx, pdf, or txt
You are on page 1of 5

Podstawy statystyki

środa, 13 marca 2024


16:23

Statystyka- nauka zajmująca się badaniem procesów, zjawisk masowych i opisująca je najczęściej za
pomocą liczb w celu ustalenia prawidłowości charakteryzujących ich kształtowanie się.

Słownik podstawowych pojęć:


1. przedmiot badania statystycznego:
a. Zbiorowość statystyczna- zbiór dowolnych elementów (osób, rzeczy, zjawisk)
określony pod względem rzeczowym, przestrzennym i czasowym podlegający analizie
statystycznej. Pojedynczy element tej zbiorowości to jednostka statystyczna.

2. Własność jednostki statystycznej:


a. Cecha statystyczna- własność (właściwość), której odmiana lub wartość wyróżnia
jednostki wchodzące w skład zbiorowości. Jeżeli jednostką statystyczną jej osoba, jej
cechy to wiek, wzrost, waga, wykształcenie, status itp.. Cechą może być zachowanie
lub skłonność do jakiegoś zachowania.

3. Metoda badania:
a. Pełna- obejmuje wszystkie jednostki danej zbiorowości (populację generalną).
b. Częściowa- stosuje się ją gdy zbiorowość jest zbyt liczba/ gdy badanie ma charakter
niszczący/ jest kosztowne i pracochłonne.
i. Metoda reprezentatywna (czynniki):
1. Metoda doboru jednostek próby,
2. Liczebność próby

Klasyfikacja cech statystycznych:


a. Ze względu na liczebność zbioru:
a. Stałe- zbiór wartości jest jednoelementowy, każdemu obiektowi przypisuje się tą
samą wartość cechy; nie podlega badaniu, jest wspólna dla wszystkich jednostek i
określa je pod względem rzeczowym, czasowym i przestrzennym.
i. Rzeczowa- co lub kto jest przedmiotem badania
ii. Przestrzenna- gdzie występują i skąd biorą się jednostki badania
iii. Czasowa- z jakiego okresu lub momentu pochodzą jednostki badania
b. Zmienne- zbiór wartości jest co najmniej dwuelementowy; podlega badaniu, bo jest
to właściwość, którą różnią poszczególne jednostki. Biorąc pod uwagę kryterium
możliwości ich pomiaru fizycznego cechy statystyczne dzieli się na ilościową,
jakościową i quasi-ilościową.
i. Ilościowa- cecha mierzalna, czyli ta, która da wyrazić się za pomocą liczb o
różnych mianach (np.. Wzrost, waga, dochód itp.)
ii. Jakościowa- właściwość, której nie można zmierzyć, a jedynie stwierdzić
istnienie lub nieistnienie danego wariantu cechy u poszczególnych jednostek
(płeć, wykształcenie)
iii. Quasi- ilościowa- określa natężenie badanej cechy w sposób opisowy, który
jednak jest oparty na cesze ilościowej (np. duży, mały, średni, wysoki, niski)
c. Ilościowa:
i. Skokowa- cecha, którą można wyrazić za pomocą określonych liczb
zmieniających się w sposób skokowy, bez wartości pośrednich (liczba osób w
rodzinie, liczba posiadanych domów)
ii. Ciągła- może przyjmować w danym przedziale wszystkie wartości rzeczywiste
(wzrost, waga, wartość).

Sposoby pobierania próby:


 Dobór nielosowy (celowy)- sposób subiektywny
 Dobór losowy- gdy zastosowanie mają określonej schematy pobierania prób losowych

Pomiar- jest procedurą przyporządkowywania liczb różnych wariantom zmiennej według ustalonej
zasady.

Skale pomiarowe:
1. Nominalna- dotyczy wyłącznie zmiennych jakościowych i ma sens tylko wtedy gdy brane są
pod uwagę kategorie rozłączne (każdy element można jednoznacznie przyporządkować tylko
do jednej klasy). Pozwala na stwierdzenie, że dwa obiekty, należące do różnych kategorii są
od siebie różne jeżeli chodzi owartość mierzonej cechy.
2. Porządkowa (rangowa)- pozwala na ustalenie "większości" i "mniejszości" między obiektami,
które cechę mają w różnym stopniu, lub "równości" wtedy, gdy ze względu na tę cechę są
one identyczne.
3. Przedziałowa (interwałowa)- pomiar tej skali pozwala na wykonanie operacji
matematycznych, których nie da się wykonać przy użyciu nominalnej i porządkowej.
4. Ilorazowa- umożliwia pomiar na najwyższym poziomie z zachowaniem cech
proporcjonalności (ważne są różnice pomiędzy wynikami oraz ilorazy różnic). Dotyczy cech
ilościowych (mierzalnych), pozwala na wykonywanie wszystkich operacji matematycznych.
Organizacja badań statystycznych i metody
opracowania danych statystycznych
środa, 13 marca 2024
16:59

1. Organizacja badania statystycznego


a. Etapy badania statystycznego

 Przygotowanie badania polega na ustaleniu zgodnie z celem badania przedmiotu i zakresu


tego badania, czyli ustala się zbiorowość statystyczną, jednostkę statystyczną, cechy
statystyczne i metodę badania.

 Obserwacja statystyczna- należy ustalić wartości cech ilościowych lub odmiany cech
jakościowych dla wszystkich jednostek badanej zbiorowości (populacji lub jej części). Zbiór
będzie nazywał się materiałem statystycznym pierwotnym lub wtórnym.
o Materiał pierwotny- zbiór danych gromadzonych dla celów badania.
o Materiał wtórny- zbiór danych gromadzonych z innych powodów, który jest wtórnie
wykorzystywany do celów badania.

Metody obserwacji statystycznej


 Badania pełne należą do badań wyczerpujących i obejmują jednostki danej zbiorowości
statystycznej. Do tych badań należą spisy i rejestracja bieżąca.
 Badania częściowe umożliwiają objęcie obserwacją części zbiorowości, a to oznacza, że tylko
niektóre jednostki zbiorowości poddajemy obserwacji. Badanie umożliwia pozyskiwanie
materiału w szybszy sposób i obniża koszty. Badanie częściowe dzieli się na ankietowe,
monograficzne i reprezentacyjne.

 Opracowanie statystyczne poprzedzone jest kontrolą formalną i merytoryczną materiału.


Prowadzi do uzyskania szeregu uporządkowanego.

 Analiza statystyczna dzieli się na analizę opisową i wnioskowanie statystyczne:


o Opis statystyczny- celem jest ogólna charakterystyka istotnych właściwości badanej
zbiorowości, jest dokonywany za pomocą miar statystycznych. Może dotyczyć
analizy:
 Struktury
 Współzależności
 Dynamiki
 Przestrzennej
o Wnioskowanie statystyczne- formułowanie wniosków o całej zbiorowości na
podstawie wyników uzyskanych z przeprowadzonego badania częściowego.
2. Metody i techniki opracowania materiału statystycznego i ich prezentacja.:
a. Metody grupowania statystycznego:
 Grupowanie typologiczne polega na podzieleniu zbiorowości niejednorodnej
z punktu widzenia cechy zmiennej na grupy (subpopulacje) jednorodne; jest
przeprowadzane na podstawie wariantów cechy jakościowej.
 Grupowanie wariancyjne opiera się na cesze ilościowej w celu
uporządkowania jednostek na klasy według wybranej metody.

b. Szeregi statystyczne:
 Proste

 Rozdzielcze (jedno - i wielopunktowe)


 Strukturalne
 Czasowe
 przestrzenne

c. Tablice statystyczne- wykorzystuje się do prezentacji danych. Mogą zawierać jeden szereg lub
łączyć w jedną całość kilka szeregów.
d. Wykresy statystyczne- służą tym samym celom co szeregi i tablice. Najbardziej popularne to
histogram, diagram a także wykres kołowy.

You might also like